وزارت‌خارجه آمریکا: انگیزه تحریم قطر مبهم است

حق نشر عکس Getty Images
Image caption رهبران کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس - آمریکا مواضع شورا را مبهم دانسته است

آمریکا انگیزه شماری از کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در تحریم اقتصادی قطر را ابهام‌آور توصیف کرده است.

هذر نوئرت، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفته است که "بیش از دو هفته پس از آغاز تحریم‌ها، برای ما سردرگم کننده بوده که تا کنون کشورهای حوزه خلیج [فارس] جزئیاتی در مورد ادعاهای مطرح شده علیه قطر نه در اختیار افکار عمومی قرار داده‌اند و نه در اختیار قطری ها." خانم نوئرت افزوده است: "با گذشت زمان، تردیدهای بیشتری در مورد اقدامات عربستان سعودی و امارات متحده عربی بروز می‌کند."

دو هفته پیش، عربستان سعودی و امارات متحده عربی با متهم کردن دولت قطر به "حمایت از تروریسم" روابط سیاسی خود با این امیرنشین را قطع کردند و آن کشور را تحت تحریم شدید اقتصادی و تجاری قرار دادند. چند کشور دیگر عرب نیز به تبعیت از این اقدام، روابط خود با قطر را قطع کردند یا سطح آن را کاهش دادند. مقامات قطری ضمن رد اتهام ارتباط با تروریسم، از همان ابتدا گفتند که مقامات سعودی و امارات متحده دلیل مشخصی در مورد اقدام خود مطرح نکرده‌اند.

+ قطع روابط دیپلماتیک عربستان و چند کشور عربی با قطر

+ ترامپ: قطر در سطحی بالا از تروریسم حمایت می‌کرده

+ عربستان سعودی: فهرست شکایت‌ها را به قطر ارائه می‌دهیم

عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، کویت، عمان و بحرین اعضای شورای همکاری خلیج فارس هستند که با هدف گسترش همکاری اقتصادی و تقویت همبستگی و همسویی بین کشورهای عضو به خصوص در زمینه سیاست خارجی تشکیل شده است. در عین حال، بین قطر و برخی از اعضا، به خصوص عربستان سعودی، در مورد نوع روابط با کشورهای دیگر، از جمله ایران، و حمایت از گروه‌های مختلف، از جمله حماس و اخوان‌المسلمین، اختلاف نظر وجود داشته است.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption به نظر برخی ناظران مواضع ترامپ و تیلرسون نسبت به بحران قطر هم ابهام آفرین بوده است

سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفته است: "در حال حاضر هنوز این سئوال برای ما مطرح است: آیا اقدامات فوق واقعا ناشی از نگرانی آنها [تحریم‌کنندگان] در زمینه اتهام حمایت قطر از تروریسم بوده یا اینکه اختلافات دیرینه بین اعضای شورای همکاری خلیج [فارس] باعث آن شده است." وی از دو طرف خواسته است از تشدید اختلاف خودداری ورزند و برای حل این بحران به گفتگو بپردازند.

وزیر خارجه قطر که قرار است به زودی به آمریکا سفر کند، از گفتگو استقبال کرده اما گفته است شرط آغاز آن، لغو تحریم‌هاست. مقامات امارات و عربستان نیز گفته‌اند که به زودی خواست‌های خود از قطر را مطرح خواهند کرد و با برآورده شدن آنها، تحریم نیز لغو خواهد شد.

حق نشر عکس AFP
Image caption گذرگاه مرزی عربستان و قطر - ایالات متحده از تحریم اقتصادی قطر ناراضی بوده است

مقامات آمریکایی از ابتدا نگاهی موافق نسبت به تحریم اقتصادی قطر نداشتند اما سخنان خانم نوئرت شدیدترین انتقاد علنی از این تحریم‌هاست.

در عین حال، تا کنون موضعگیری سیاسی دولت آمریکا نسبت به بحران در روابط بین قطر و همسایگان آن کشور چندان روشن نبوده است. کوتاه مدتی پس از تصمیم عربستان و امارات به قطع رابطه با قطر، دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا از این اقدام استقبال کرد و حتی تلویحا تصمیم این دو کشور را با سفر خود به عربستان سعودی و دیدار و شماری از رهبران کشورهای عرب و اسلامی در زمینه مقابله با تروریسم مرتبط دانست. قطر نیز در این نشست شرکت داشت. وی از قطر خواست که "رفتار خود را تغییر دهد."

کوتاه مدتی پس از آن، رکس تیلرسون، وزیر خارجه، ضمن ابراز نگرانی از بحران در روابط کشورهای عرب منطقه خلیج فارس، گفت که این اقدام می‌تواند به تلاش ایالات متحده در مبارزه علیه داعش آسیب بزند. قطر، عربستان سعودی و امارات از جمله کشورهای عضو ائتلاف به رهبری آمریکا علیه داعش هستند. ایالات متحده همچنین در قطر یک پایگاه نظامی وسیع با بیش از یازده هزار پرسنل دارد و اخیرا نیز یک قرارداد سنگین

با اینهمه، هفته گذشته اقای تیلرسون در یکی از کمیسیون های کنگره آمریکا این نظر را که بین او و رئیس جمهوری بر سر قطر "اختلاف نظر" وجود دارد نادرست خواند.

هنوز هیچیک از مقامات دو طرف نسبت به اظهارات سخنگوی وزارت خارجه آمریکا واکنشی نشان نداده‌‌اند.