نیروهای امنیتی اسرائیل با تظاهرکنندگان فلسطینی درگیر شدند

حق نشر عکس AFP
Image caption شماری از نمازگزاران که اجازه ورود به داخل محوطه حرم شریف را نیافتند در نقاط دیگر بیت‌المقدس نماز خواندند

بین نیروهای امنیتی اسرائیل و معترضان فلسطینی در بیت‌المقدس و چند نقطه دیگر کرانه باختری رود اردن درگیری روی داده است.

از بامداد روز جمعه، ٣٠ تیر (٢١ ژوئیه)، ماموران پلیس اسرائیل در مناطق حساس بیت‌المقدس شرقی به خصوص حوالی "حرم شریف" مستقر شده و مقامات امنیتی اعلام کرده‌اند از ورود مردان زیر ٥٠ سال به این محوطه برای شرکت در مراسم نماز جمعه جلوگیری خواهد شد.

با اینهمه، گروهی از معترضان فلسطینی با تجمع در نزدیکی حرم شریف، دست به تظاهرات زدند و به سوی ماموران اسرائیلی سنگ پرتاب کردند و ماموران اسرائیلی برای متفرق کردن آنان گاز اشک‌آور به کار بردند.

تنش کنونی با تصمیم پلیس اسرائیل به نصب گیت‌های الکترونیکی مجهز به دستگاه‌های فلزیاب در این محوطه آغاز شد. پلیس هدف از این اقدام را تشخیص افراد مسلح به اسلحه گرم و سرد اعلام کرده است. فلسطینیان هرگونه اقدام امنیتی اسرائیل در مورد حرم شریف را به منزله گامی از سوی دولت این کشور برای مسلط شدن بر این زیارتگاه مسلمانان تلقی کرده و با آن مخالفت می‌ورزند.

محل موسوم به "کوه معبد" از مکان‌های مقدس یهودیان نیز در همین محوطه واقع است و برخی فلسطینیان نگران آن هستند که دولت اسرائیل تحت فشار بینیادگرایان یهودی در صدد برآید هویت این محل را تغییر دهد.

+ ۲ پلیس اسرائیلی در بیت‌المقدس کشته شدند

+ بازگشایی 'حرم شریف' در بیت‌المقدس پس از دو روز تعطیلی

+ زنی بریتانیایی در حمله با چاقو در بیت المقدس کشته شد

آثار تنش کنونی از محدوده اختلاف اسرائیل و فلسطینیان فراتر رفته و دولت آمریکا و نماینده ویژه سازمان ملل در امور خاورمیانه هم نسبت به تشدید درگیری در این شهر ابراز نگرانی کرده‌اند. همچنین، رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه از اسرائیل خواسته است تا فلزیاب‌های نصب شده در حرم شریف را بردارد.

حق نشر عکس EPA
Image caption دولت اسرائیل نصب گیت‌های الکترونیکی را برای حفظ امنیت زائران ضروری دانسته اما فلسطینیان نگران توطئه‌ای برای تغییر هویت این محل هستند

ترکیه از معدود کشورهای مسلمان دارای روابط سیاسی با اسرائیل است و آقای اردوغان روز گذشته در تماس تلفنی با محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطینی، و روون ریولین، رئیس جمهوری اسرائیل، در این مورد با آنان تبادل نظر کرد. به گزارش منابع دولتی ترکیه، آقای اردوغان از رئیس جمهوری اسرائیل خواست از دولت آن کشور بخواهد فورا گیت‌های امنیتی را برچیند و چنین اقدامی را "در چارچوب آزادی مذهب و حق برگزاری مناسک مذهبی" ضروری دانست. آقای ریولین نیز گفته است که این دستگاه‌ها صرفا با هدف حفظ امنیت تمامی مردم از جمله زائران مسلمان صورت گرفته است.

بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر راستگرای اسرائیل ضمن تاکید بر عزم دولت خود برای حفاظت از هویت و امنیت حرم شریف، گفته است که نصب تجهیزات جدید برای دفاع از امنیت زائران و بازدیدکنندگان از این محل لازم بوده و در نظر نیست تغییری در وضعیت و هویت این محل داده شود.

تا پیش تصرف بخش شرقی بیت‌المقدس توسط نیروهای اسرائیلی در جنگ شش روزه اعراب و اسرائیل در ژوئن سال ١٩٦٧ این بخش از شهر و اماکن مذهبی آن، از جمله حرم شریف، تحت حاکمیت و مدیریت اردن بود و در حال حاضر هم یک کمیته ویژه زیر نظر اردن همچنان مدیریت حرم شریف را در دست دارد. ورود زائران یهودی برای عبادت در این محل ممنوع است اما برخی از بنیادگرایان یهودی گفته‌اند که معبد آنان پیش از استقرار اماکن مذهبی مسلمانان در این محل وجود داشته و باید به آنان اجازه ورود و عبادت داده شود.

حق نشر عکس AFP
Image caption ماموران اسرائیلی با شلیک گاز اشک‌آور در صدد متفرق کردن تظاهرکنندگان بودند

گفته می‌شود نخست وزیر و کابینه امنیتی اسرائیل برای برداشتن دستگاه‌های فلزیاب تحت فشار شدید بودند اما سرانجام تصمیم گرفتند با حفظ آنها در این محل موافقت کنند. پلیس اسرائیل گفته است که کابینه امنیتی به ماموران پلیس اجازه داده برای بازرسی دستگاه‌های نصب شده وارد این محل شوند.

اقدامات امنیتی جدید پس آن به اجرا گذاشته شد که در روز ١٤ ژوئیه، چند مرد مسلح به اسلحه گرم و چاقو ماموران پلیس اسرائیل را در بخش شرقی بیت‌المقدس هدف حمله قرار دادند و دو مامور را کشتند. مهاجمان سپس به سوی محوطه حرم شریف گریختند اما با گلوله ماموران اسرائیلی از پای درآمدند. پلیس اسرائیل گفت که اسلحه مورد استفاده در این حمله قبلا به داخل محوطه برده و در آنجا مخفی شده بود.

هفته گذشته پلیس بیت‌المقدس با بستن محوطه حرم الشریف به روی عموم، مانع از برگزاری مراسم نماز جمعه شد و گفت که هدف از این اقدام، بازرسی امنیتی این محوطه است. روز یکشنبه محوطه به روی مردم باز شد اما پلیس گفت که تعدادی گیت الکترونیکی در محل نصب کرده است.

حق نشر عکس Reuters
Image caption بین معترضان فلسطینی و نیروهای امنیتی اسرائیل در بیت المقدس درگیری روی داد
حق نشر عکس Getty Images
Image caption اماکن مقدس مسلمانان و یهودیان در محوطه حرم شریف واقع است