دیوان عالی کنیا انتخابات ریاست‌جمهوری را باطل کرد

پخش این فایل در دستگاه شما پشتیبانی نمی شود.
جشن و پای‌کوبی مخالفان رئیس‌جمهور کنیا بابت ابطال انتخابات

دیوان عالی کنیا انتخابات ریاست‌جمهوری اخیر را بابت 'تخلف‌ها' باطل کرده و دستور داده است که ظرف ۶۰ روز این انتخابات از نو برگزار شود. این تصمیم، مخالفان دولت حاکم را خوش‌حال کرده است.

اهورو کنیاتا، رئیس‌جمهور مستقر که ابتدا در این انتخابات پیروز اعلام شده بود، گفته است که به تصمیم دیوان عالی احترام می‌گذارد ولی در عین حال قاضی‌های این نهاد را "کلاه‌بردار" خوانده است.

شورای انتخابات اعلام کرده بود در رای‌گیری ماه گذشته، اهورو کنیاتا، رئیس‌جمهور مستقر، ۵۴ درصد آرا را گرفته است و ۴۵ درصد آرا هم به رایلا اودینگا، نامزد مخالفان دولت رسیده است.

فاصله این دو حدود یک میلیون و ۴۰۰ هزار رای بود.

مخالفان به این نتیجه اعتراض کرده بودند.

این چهارمین باری بود که رایلا اودینگا، چهره مخالفان، در انتخابات نامزد شده بود.

سال ۲۰۰۷ که او برای بار اول شکست خورد، درگیری‌های خونینی اتفاق افتاد و جان دست‌کم هزار نفر را گرفت.

در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۳ هم با باخت او، تنش‌های محدودی رخ داد.

پیش از این باز هم در آفریقا اتفاق افتاده بود که انتخابات باطل یا لغو شود ولی به نظر می‌رسد این نخستین‌بار در این قاره است که اقدام قضایی در مقابل رئیس‌جمهور مستقر و در مخالفت با نتیجه اعلام‌شده انتخابات، موفق شده است.

دیوید ماراگا، رئیس دیوان عالی کنیا، گفت انتخابات ۸ اوت "طبق قانون اساسی برگزار نشده بود" و بر همین اساس آن را با رای ۴ قاضی از ۶ قاضی دیوان عالی، بی‌اعتبار اعلام کرد.

اعلام این خبر، خوش‌حالی مخالفان دولت را در پی داشت که در داخل صحن دیوان عالی و بیرون این ساختمان جمع شده بودند.

البته دیوان عالی کنیا خود رئیس‌جمهور را در این باره متهم نکرده است.

دو قاضی دیوان عالی که خلاف این تصمیم رای داده بودند گفتند ائتلاف مخالفان دولت، که به این نهاد دادخواهی کرده بود و خواستار ابطال انتخابات شده بود، شواهدی برای تایید ادعایش درباره مخدوش‌بودن انتخابات ارائه نداده است.

در پی این انتخابات و نتایجی که اعلام شد، چند روز درگیری در کنیا رخ داد که در آن دست‌کم ۲۸ نفر کشته شدند.

با این مخالفت‌ها و درگیری‌ها، بیم آن بود که دوباره درگیری‌های خونینی مشابه سال ۲۰۰۷ رخ بدهد.

رایلا اودینگا، نامزد مخالف رئیس‌جمهور مستقر، این حکم دیوان عالی را "روزی تاریخی برای مردم کنیا و همین‌طور مردم قاره آفریقا" خواند.

حق نشر عکس AFP
Image caption رایلا اودینگا، در وسط تصویر، نامزد مخالف رئیس‌جمهور مستقر، از شنیدن حکم دیوان عالی در ابطال انتخابات ذوق کرد.

او که مدعی پیروزی در همان انتخابات ماه گذشته بود، گفت: "ما انتخابات را بردیم و حالا یک بار دیگر هم می‌بریم."

اهورو کنیاتا، رئیس‌جمهور مستقر که در انتخابات تلاش می‌کرد برای دور دوم در این سمت بماند، در یک نطق تلویزیونی بعد حکم دیوان عالی گفت: "مهم است که به قانون احترام بگذاریم هرچند با رای دیوان عالی مخالف باشیم."

با این حال کمی بعدتر در جمع حامیانش در یک بازار در نایروبی با لحن تهاجمی‌تری حرف زد.

او قاضی‌های عالی را که رای به ابطال انتخابات داده بود، "کلاه‌بردار و متقلب" خواند و به آنها گوش‌زد کرد که تا زمان برگزاری انتخابات، خود او رئیس‌جمهور است.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption اهورو کنیاتا، از سال ۲۰۱۳ رئیس‌جمهور است و در انتخابات تلاش می‌کرد برای دور دوم در این سمت بماند.

بعد انتخابات ریاست‌جمهوری کنیا، ناظران بین‌المللی از اتحادیه اروپا، اتحادیه آفریقا و ایالات متحده آمریکا گفتند که تقلب عمده‌ای در روز رای‌گیری نشده است و از آقای اودینگا خواستند که پیروزی رقیبش را بپذیرد.

روز جمعه و با اعلام رای دیوان عالی، ماریچه اسخاکه، رئیس هیات نظارتی اتحادیه اروپا، گفت که این حکم، "یک روز تاریخی برای کنیا رقم زد و ما همیشه گفته‌ایم مردمی که احساس می‌کنند در حقشان بی‌انصافی شده، بهتر است سراغ دادگاه بروند."

او گفت که ناظران اروپایی هم به وقتش به بی‌نظمی‌ها اشاره کرده بودند و مقام‌های کنیا را تشویق کرده بودند که به آنها رسیدگی کنند.

ماریچه اسخاکه گفته است ناظران بین‌المللی، منتظر جزئیات کامل حکم دیوان عالی می‌مانند. دیوان عالی گفته است این جزئیات را ظرف ۲۱ روز آینده ارائه می‌کند.

حق نشر عکس AFP
Image caption خوش‌حالی مخالفان رئیس‌جمهور از حکم دیوان عالی

پیروزی بزرگ برای اودینگا؛ شکست برای ناظران بین‌المللی

دیکنز اولیو، بی‌بی‌سی آفریقا

با این حکم دیوان عالی، حالا رایلا اودینگا از این اتهام تبرئه شد که فقط چون حاضر نبوده شکست را بپذیرد، پیروزی رئیس‌جمهور کنیاتا را به چالش کشید.

در عین حال این تصمیم تاریخی، محکومیت عمده‌ای برای شورای انتخابات است. به این ترتیب غیرمنتظره نبود که ائتلاف مخالفان دولت حالا خواستار گروه جدیدی برای برگزاری انتخابات بعدی است.

این هم‌چنین شکستی برای ناظران بین‌المللی و بعضا محلی است که اغلبشان این انتخابات را تحسین کرده بودند و آن را آزاد، منصفانه و معتبر خوانده بودند.

نگاه‌ها به جان کری، وزیر خارجه سابق آمریکا و رئیس مرکز کارتر، است که ارزیابی مثبتش درباره درستی این انتخابات، در دیوان عالی از طرف جناح رئیس‌جمهور مستقر ارائه شد.

فارغ از برندگان و بازندگان حکم دیوان عالی، این لحظه‌ای غرورافرین برای کنیاست. بحث و دعوا درباره درستی این انتخابات، در دیوان عالی انجام شد و نه در خیابان‌ها.

دیوید ماراگا، رئیس دیوان عالی، بهتر از همه در آغاز بیانیه‌اش گفت: "بزرگی یک کشور در وفاداری‌اش به قانون اساسی و تبعیت محض از حاکمیت قانون است".

موضوعات مرتبط