'۱۲.۵ درصد' موارد مرگ در ایران ناشی از آلودگی است

آلودگی حق نشر عکس Getty Images

آلودگی در سال ۲۰۱۵ در ایران جان نزدیک به پنجاه هزار نفر را گرفته که ۱۲.۵درصد موارد مرگ در این کشور را تشکیل می‌دهد.

این بخشی از نتیجه تحقیق کمیسیون آلودگی و سلامت نشریه لنست در باره آلودگی در کشورهای مختلف دنیا و تاثیر آن بر سلامت است.

این گزارش نشان می‌دهد که در سال ۲۰۱۵ در دنیا، ۹ میلیون نفر به دلیل بیماری‌های غیرعفونی مرتبط با آلودگی مثل بیماری‌های قلبی، سکته مغزی و سرطان ریه جان خود را از دست داده‌اند.

تقریبا تمام (۹۲ درصد) این مرگ‌های مرتبط با آلودگی در کشورهای کم درآمد یا با درآمد متوسط و کشورهایی که دستخوش تحولات وسیع اقتصادی بوده‌اند رخ داده مثل هند (پنجم در دنیا از نظر مرگ ناشی از آلودگی) و چین (شانزدهم در دنیا از نظر مرگ ناشی از آلودگی).

آلودگی هوا بیش از هر آلودگی دیگری جان انسان‌ها را گرفته؛ دو سوم موارد مرگ ناشی از آلودگی.

حق نشر عکس Getty Images

در میان کشورهای جهان، برونئی (تقریبا دو و نیم درصد)، سوئد (کمی کمتر ازچهار درصد) و فنلاند (تقریبا چهار و نیم درصد) کمترین میزان مرگ ناشی از آلودگی را دارند و بنگلادش، سومالی (هر دو نزدیک به ۲۶ درصد) و چاد (کمی کمتر از ۲۶ درصد) بالاترین میزان را.

ایران با ۴۸ هزار مرگ ناشی از آلودگی (۱۲.۵ درصد موارد مرگ)، در رتبه ۱۰۵ قرار دارد، افغانستان با ۶۷ هزار و هشتصد مورد مرگ (۱۸.۷ درصد) در رده ۱۶۳ دنیا است و تاجیکستان با ۷۶۱۳ (۱۹.۶ درصد) در رده ۱۷۴ دنیا. ۱۸۸ کشور دنیا در این گزارش رده بندی شده اند.

پروفسور فیلیپ لندریگان از نویسندگان این گزارش می‌گوید: "آلودگی بسیار فراتر از یک مشکل محیط زیستی است، آلودگی تهدیدی عمیق و وسیع است برای بسیاری از جنبه‌های سلامت و رفاه انسان."

آلودگی هوا که بزرگترین خطر است باعث ۶.۵ میلیون مرگ زودرس در دنیا شده است. این آلودگی هم مربوط به داخل خانه است و هم فضای باز. در خیابان‌ها بیشتر وسایل نقلیه گاز و ذرات معلق آزاد می‌کنند و در خانه‌ها سوزاندن چوب و ذغال.

پس از آن، آلودگی آب دومین عامل خاطر است که موجب ۱.۸ میلیون مرگ شده و آلودگی محل کار هم جان هشتصد هزار نفر را گرفته است.

بر اساس گزارش لنست، شاخص کیفیت آب برای ایران، افغانستان و تاجیکستان به ترتیب ۷۰.۷۴، ۷۲.۲۷، ۶۵.۶ است.

در آمریکا ۱۵۵ هزار مورد مرگ (۵.۸ درصد) و در بریتانیا پنجاه هزار مورد (هشت درصد) مرگ به آلودگی ربط دارد که بریتانیا را در رده پنجاه و پنج دنیا قرار می‌دهد.

این گزارش نشان می‌دهد فقر با مرگ به علت آلودگی ارتباطی نزدیک دارد، چه برای مردم کشورهای فقیر چه برای فقرای کشورهای غنی.

کارتی سندیلیا یکی دیگر از نویسندگان این تحقیق می‌گوید: "آلودگی، فقر، بیماری و بی‌عدالتی اجتماعی کاملا در هم تنیده‌اند. آلودگی حقوق اساسی بشر را تهدید می کند مثل حق زندگی، سلامت، رفاه، کار بی‌خطر و همچنین محافظت از کودکان و افراد آسیب پذیر."

این گزارش همچنین آلودگی محیط زیست را با تغییر آب و هوای زمین مرتبط دانسته و تاکید کرده که موارد مرگ بر اثر آلودگی بسیار بیشتر از این است که در این گزارش آمده چرا که در بسیاری موارد اطلاعات کافی وجود نداشته و زیان بسیاری از آلاینده‌ها هم در نظر گرفته نشده‌اند.

بر اساس نقشه جهانی که لنست از مناطق آلوده دنیا منتشر کرده، مناطق آلوده متعددی در همسایه‌های شمال غربی ایران -قره باغ، ارمنستان و آذربایجان و گرجستان- وجود دارد که بیشتر آنها به مواد شیمیایی و سموم کشاورزی آلوده هستند. این آلودگی به دلیل وجود برخی معادن، انبار، یا کارخانه‌های تولید مواد شیمیایی است که برخی از زمان شوروی سابق به جا مانده و برخی هم، متروکه هستند اما همچنان منبع عظیم آلودگی خاک و آب به شمار می‌روند.