جان مک‌کین، سناتور برجسته آمریکایی درگذشت

جان مک‌کین از تابستان گذشته با سرطان مغز دست و پنجه نرم می‌کرد حق نشر عکس Getty Images
Image caption جان مک‌کین از تابستان گذشته با سرطان مغز دست و پنجه نرم می‌کرد

جان مک‌کین، سناتور برجسته آمریکایی درگذشت.

او در یک سال گذشته با سرطان مغز پیشرفته دست و پنجه نرم می‌کرد. از سناتور مک کین به عنوان برترین اخلاق‌مدار حزب جمهوری‌خواه یاد می‌شد.

آقای مک‌کین که از چند ماه پیش به علت سرطان مغز کنگره را ترک و مشغول معالجه شده بود روز گذشته (جمعه) گفت دیگر تمایلی برای ادامه درمان ندارد.

جان مک‌کین؛ از اسیر جنگی در ویتنام تا بازنده انتخابات ریاست جمهوری

باراک اوباما، رئیس‌جمهوری سابق آمریکا که در سال ۲۰۰۸ با جان مک‌کین برای ورود به کاخ‌سفید رقابت کرد با صدور بیانیه‌ای به مرگ او واکنش نشان داده و نوشته: "من و جان مک کین از دو نسل متفاوت، دو دیدگاه متفاوتیم و در بالاترین سطح سیاسی روبروی هم رقابت کرده‌ایم. اما در یک چیز با هم مشترک بودیم. در ایدئولوژی که چندین نسل آمریکایی و مهاجران برای آن جنگیده و جان فدا کرده‌اند. این عقیده که آمریکا سرزمینی است که همه چیز در آن ممکن است."

دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا هم که بارها از آقای مک کین به تندی انتقاد کرده بود و حتی دوران اسارات او به عنوان سرباز جنگی در ویتنام را به سخره گرفته بود در توییتر به خانواده مک‌کین تسلیت گفته است.

خانواده سناتور مک کین جمعه (۲۴ اوت) با صدور اطلاعیه‌ای گفته بودند: "او که تا همین الان هم فراتر از انتظارها برای زنده مانده جنگیده و پیروز شده" حالا تصمیم گرفته که به روند درمان سرطان خود خاتمه دهد".

آقای مک‌کین، ۸۱ ساله، ژوئیه سال گذشته و در حالی که برای یک جراحی ساده و برداشتن یک لخته خون بستری شده بود با تشخیص یک تومور مغزی بدخیم و پیش‌رونده روبرو شد و درمان را با عمل جراحی در بالای چشم چپ خود آغاز کرده بود.

او در طول چهار دهه فعالیت سیاسی خود دو بار برای ورود به کاخ‌سفید نامزد شد اما نتوانست وارد کاخ‌‎سفید شود. با وجود این، از او به عنوان یکی از محبوب‌ترین چهره‌های سیاسی آمریکا که مردم به چشم یک "رهبر" به او نگاه می‌کردند یاد می‌شود.

با وجود انتشار خبر مرگ آقای مک‌کین در ساعات پایانی شنبه شب، موجی از پیام‌های تسلیت از سوی چهره‌های برتر سیاسی آمریکا و جهان منتشر شده است.

جیمی کارتر و جرج دبلیو بوش، هر دو از روسای جمهور سابق آمریکا؛ جو بایدن، معاون سابق رئیس‎جمهوری، سناتور چاک شومر، رهبر دموکرات‌ها در مجلس سنا و میچ مک کانل، رهبر جمهوری‌خواهان در سنا با انتشار بیانیه‌های مجزا نسبت به مرگ آقای مک‌کین ابراز تاسف کرده و "شجاعت، اخلاق‌مداری و انسانیت" او را ستوده‌اند.

جاستین ترودو، نخست وزیر کانادا هم درگذشت آقای مک‌کین را تسلیت گفته و از او به عنوان یک وطن‌پرست شجاع یاد کرده است.

با وجود محبوبیت او در میان مردم آمریکا سناتور مک‌کین به اتخاذ سیاست های سخت‌گیرانه علیه کشورهایی که آمریکا "دشمن" خود تلقی می‌کند شهرت داشت.

او بارها از تغییر رژیم در ایران سخن گفته بود و در جریان کارزار نامزدی ریاست جمهوری خود هم از بمباران ایران سخن به میان کشیده بود که با انتقاد شدید مخالفان جنگ روبرو شده بود.

حق نشر عکس Getty Images
Image caption مک کین در سال ۲۰۰۸ برای ورود به کاخ سفید با باراک اوباما رقابت کرد

مک‌کین؛ آخرین بازمانده

امیر پیام، بی‌بی‌سی

برای من چهره جان مک‌کین همیشه با تصویری از یک میتینگ انتخاباتی او در سال ۲۰۰۸ عجین شده است. در آن متینگ، به لطف ماجرایی که دونالد ترامپ به راه انداخته بود و در آمریکایی بودن باراک اوباما تشکیک کرده بود، جمهوری‌خواهان دو آتشه علیه اوباما جیغ می‌کشیدند و می‌گفتند او آمریکایی نیست.

اما جان مک‌کین با کنار بردن میکروفون از مقابل دهان مردی که می‌گفت از رئیس‌جمهور شدن اوباما می‌ترسد جمعیت را متوقف کرد و گفت: "اول از همه باید بگویم که من نامزد ریاست‌جمهوری شدم و بدیهی است که دلم نمی‌خواهد (رقیبم) باراک اوباما پیروز شود. اما باید تاکید کنم که او مرد محترمی است و هیچ کس نباید از رئیس‌جمهور شدن باراک اوباما هراسان شود."

گفتن این جملات را ناظران "خودکشی انتخاباتی" جان مک کین تفسیر کردند و او حتی در همان میتینگ از سوی هوادارنش هو شد. اما برای من که تازه از ایران به کانادا مهاجرت کرده بودم دیدن اخلاق‌مداری آن هم در قلب کاپیتالیسم، فارغ از گرایشات سیاسی، الهام‌بخش بود.

اتفاقی که در انتخابات سال ۲۰۱۲ تکرار نشد و خب کسی انتظار مشاهده آن در انتخابات سال ۲۰۱۶ را هم نداشت. این روزها هم که دیگر اخلاق‌گرا ماندن در واشنگتن کم‌کم "ایراد" محسوب می‌شود.

حق نشر عکس EPA

جان مک‌کین که برای شش دوره در مجلس سنای آمریکا از سوی مردم ایالت آریزونا حضور داشته در جریان جنگ ویتنام خلبان بود و پس از منهدم شدن هواپیمایش به مدت ۵ سال اسیر جنگی بود.

او در جریان اسارت به علت شکنجه‌ دچار معلولیت‌های دائمی شد و شاید هم به همین علت همیشه به عنوان یکی از مدافعان سرسخت منع شکنجه شناخته شده است.

آقای مک‌کین از مخالفان جدی دونالد ترامپ، رئیس جمهوری فعلی بود و احتمالا مهمترین رای او پیش از مرگ نه گفتن به ملغی شدن طرح بیمه درمانی باراک اوباما است.

او در جریان این رای‌گیری در مجلس سنا، به جمع دموکرات‌ها پیوست و با رای منفی خود مانع از برجیده شدن طرح بیمه همگانی معروف به اوباماکر شد.

آقای مک‌کین با وجود این که در یک سال گذشته در صحن علنی سنا حضور فعال نداشت اما همواره نسبت به رویداهای مهم واشنگتن موضع گیری می‌کرد و در آخرین واکنش به دیدار دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین در فنلاند به تندی واکنش نشان داد و از آن انتقاد کرد.

حق نشر عکس Public Domain
Image caption جان مک کین در سال ۱۹۵۴ در آکادمی نیروی دریایی آمریکا

مک‌کین که بود؟

جان مک کین در سال ۱۹۳۶ در یک پایگاه نظامی آمریکا در پاناما به دنیا آمد.

پدر و پدربزرگش هر دو ژنرال چهار ستاره نیروی دریایی بودند و هم نام او.

در ۱۷ سالگی وارد دانشکده نیروی دریایی شد و بعدها به عنوان خلبان در جنگ ویتنام شرکت کرد.

در سال ۱۹۶۷ پس از هدف قرار گرفتن هواپیمای جان مک کین بر فراز هانوی، با دست و پای شکسته به اسارت درآمد.

ویتنامی‌ها خیلی زود فهمیدند که اسیر جدیدشان پسر فرمانده ناوگان آمریکا در خاوردور است و خواستند آزادش کنند ولی جان مک کین زیر بار این آزادی تبلیغاتی نرفت و ۵ سال در اسارت ماند.

پس از آزادی، مک کین ارتش را با درجه سرهنگی ترک کرد تا وارد دنیای سیاست شود.

او در سال ۱۹۸۲ وارد مجلس نمایندگان شد و از ۱۹۸۷ نمایندگی آریزونا را در سنا برعهده داشت.

جان مک‌کین دو بار برای رسیدن به کاخ‌سفید تلاش کرد.

بار اول در سال ۲۰۰۰ در حالی که می‌تاخت تا در رقابت‌های داخلی حزب جمهوری‌خواه اوج بگیرد، انتشار شایعه‌ای که او را به داشتن یک فرزند نامشروع متهم می‌کرد، باعث شد بازی را به جرج دبلیو بوش واگذار کند.

هشت سال بعد، جمهوری‌خواهان او را به نامزدی خود برای انتخابات ۲۰۰۸ انتخاب کردند تا جانشین جورج بوش شود و روبروی باراک اوبامای دموکرات و جوان بایستد.

این بار نارضایتی از جمهوری‌خواهان به خاطر جنگ عراق و رویارویی با باراک اوباما، نامزد تازه نفس دموکرات‌ها که صحبت از امید می‌کرد باعث شکست او شد.

با وجود این دو شکست، جان مک‌کین در چهار دهه حضور سیاسی‌اش توانست محبوبیت ویژه‌ای برای خود دست و پا کند و تمامی پرچم‌های آمریکا از دقایقی پس از مرگ او نیمه افراشته شدند؛ حتی پرچم بالای کاخ‌سفید که سناتور مک‌کین تا آخرین روز یکی از زهردارترین منتقدان آن باقی ماند.

موضوعات مرتبط

مطالب مرتبط