معمای ناپدید شدن روزنامه‌نگار منتقد ولیعهد عربستان عمیق‌تر شد

حق نشر عکس EPA
Image caption از سرنوشت جمال خاشقجی خبری در دست نیست

کنسولگری عربستان سعودی در استانبول گفته است جمال خاشقجی، یک روزنامه‌نگار سرشناس منتقد دولت این کشور که از روز سه‌شنبه ناپدید شده، در ساختمان کنسولگری نیست و این ساختمان را ترک کرده است.

خبرگزاری رسمی سعودی به نقل از کنسولگری این کشور در استانبول ترکیه گفته است که گزارش‌های ناپدید شدن آقای خاشقجی را دنبال می‌کند.

آقای خاشقجی برای کارهای اداری به این کنسولگری رفته بود و از آن زمان تا کنون خبری در دست نیست.

نامزد آقای خاشقجی او را تا دم در ساختمان همراهی کرد اما بیرون کنسولگری منتظر او ماند. او خروج نامزدش از این ساختمان را ندیده است.

مقام‌های ترکیه روز چهارشنبه گفتند که به گمان آنها این روزنامه‌نگار منتقد دولت عربستان سعودی کماکان در داخل ساختمان کنسولگری است.

وزارت امور خارجه ترکیه سفیر عربستان سعودی را احضار کرده و خواهان توضیح دولت عربستان در این باره شده است.

سفیر عربستان به معاون وزیر امور خارجه ترکیه گفته است اطلاعاتی در این باره ندارد اما این مقام ترک گفته است این مساله باید "سریعا حل شود."

وزارت امور خارجه آمریکا هم خواهان اطلاعاتی در باره موقعیت آقای خاشقجی شده و در باره امنیت او ابراز نگرانی کرده است.

روزنامه‌نگار ۵۹ ساله سعودی از سال پیش در تبعیدی خودخواسته در آمریکا زندگی می‌کرد. او پس از انتقاد از سیاست‌های محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی این کشور را ترک کرد.

او ستون‌نویس روزنامه‌نگار واشنگتن‌پست بوده است. این روزنامه خواهان کمک برای یافتن آقای خاشقجی شده است.

روز سه‌شنبه چه اتفاقی افتاد؟

جمال خاشقجی به کنسولگری رفت تا مدرکی دال بر جدایی از همسر سابقش دریافت کند تا بتواند با با خدیجه، نامزد ترک خود ازدواج کند.

حق نشر عکس EPA
Image caption خدیجه، نامزد جمال خاشقجی روز گذشته، یازده مهر جلوی در کنسولگری در استانبول منتظر او بود

خدیجه گفته است جمال خاشقجی از این که مجبور بود به کنسولگری برود، "ناراحت و عصبی" بود.

در هنگام ورود، به آقای خاشقجی گفته شد تلفن موبایل خود را تحویل دهد، اقدامی که در شماری از سفارتخانه‌ها و کنسولگری‌ها انجام می‌شود. خدیجه گفته است تلفن نامزدش پیش او است و آقای خاشقجی به او گفت در صورتی که از کنسولگری برنگشت با یکی از مشاوران رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهوری ترکیه تماس بگیرد.

خدیجه گفته است او از ساعت یک بعد از ظهر تا بعد نیمه‌شب جلوی کنسولگری منتظر ماند و خروج نامزدش را ندید. او روز بعد پس از بازگشایی کنسولگری برگشت و باز منتظر ماند.

عربستان سعودی چه می‌گوید؟

یک مقام عربستان سعودی روز چهارشنبه تائید کرد که آقای خاشقجی برای کارهای اداری به کنسولگری وارد شده بود اما افزود او "پس از مدت کوتاهی ساختمان را ترک کرد."

حق نشر عکس AFP
Image caption کنسولگری عربستان سعودی گفته است آقای خاشقجی ساختمان را ترک کرده است

این مقام سعودی گفته است آقای خاشقجی در کنسولگری نیست و عربستان او را حبس نکرده است.

روز پنجشنبه خبرگزاری رسمی عربستان به نقل از کنسولگری این کشور در ترکیه گفت "با هماهنگی" مقام‌های ترک در تلاش برای "کشف شرایط ناپدید شدن جمال خاشقجی پس از خروج او از ساختمان کنسولگری است."

ترکیه چه می‌گوید؟

ابراهیم کالین، سخنگوی ریاست‌جمهوری ترکیه روز چهارشنبه به خبرنگاران گفت: "طبق اطلاعاتی که به دست ما رسیده، این فرد که تبعه عربستان سعودی است، کماکان در کنسولگری عربستان در استانبول است." او گفته است "ما اطلاعاتی که بخواهد این موضوع را رد کند، نداریم."

آقای کالین گفت مقام‌های ترک این موضوع را پیگیری می‌کنند. او ابراز امیدواری کرده این موضوع "به راحتی حل شود."

رئیس اتحادیه رسانه‌ای ترک-عرب به نیویورک تایمز گفته است نیروهای امنیتی ترک که مسئولیت تامین امنیت کنسولگری را به عهده دارند، تصاویر دوربین‌های مداربسته خود را مشاهده کرده‌اند و خروج این روزنامه‌نگار با پای پیاده را ندیده‌اند. او گفته است در این مدت، خودروهای دیپلماتیک وارد ساختمان و از آن خارج شده‌اند.

مارک لوئن، خبرنگار بی‌بی‌سی در ترکیه می‌گوید معمای ناپدید شدن این روزنامه‌نگار، ممکن است به تشدید تنش‌ها در روابط میان ترکیه و عربستان سعودی منجر شود.

به گفته خبرنگار بی‌بی‌سی، ترکیه در ماجرای انزوا و محاصره قطر، در کنار قطر ایستاد و از عربستان و متحدانش دفاع نکرد. همچنین نزدیکی ترکیه به ایران با خشم عربستان مواجه شده است.

چرا ممکن است عربستان خاشقجی را در اختیار داشته باشد؟

جمال خاشقجی یکی از سرشناس‌ترین منتقدان ولیعهد عربستان سعودی است، ولیعهدی که اصلاحاتش با ستایش غرب مواجه بوده اما همزمان ظاهرا به سرکوب منتقدان پرداخته که در این میان فعالان حقوق بشر و حقوق زنان و روشنفکران و روحانیون بازداشت شده‌اند. جنگ در یمن هم باعث بروز بحران انسانی شده است.

جمال خاشقجی، سردبیر سابق روزنامه الوطن و یک شبکه تلویزیونی سعودی بوده که تنها برای مدت کوتاهی فعال بود. او برای سال‌ها به خاندان حاکم در عربستان نزدیک بوده و مشاور چندین مقام ارشد سعودی بوده است.

پس از آن که چندین تن از دوستان او بازداشت شدند، ستون او در روزنامه الحیات لغو شد و گفته شده که به او هشدار داده شده بود دیگر توییت نکند. او سپس از عربستان خارج شد و به آمریکا رفت و از آنجا برای واشنگتن پست نوشت و در شبکه‌های تلویزیونی عربی و غربی به عنوان کارشناس حاضر شد.

جمال خاشقجی در سپتامبر امسال در روزنامه واشنگتن پست نوشت: من خانه‌ام، خانواده‌ام و شغلم را ترک کرده‌ام و صدایم را بلند می‌کنم و کاری غیر از این، خیانت به افرادی خواهد بود که در حال پژمردن در زندان هستند. من موقعی که خیلی‌ها نمی‌توانند حرف بزنند، حرف می‌زنم."

موضوعات مرتبط