'چرا ساعت هوشمند اپل خاشقجی نمی‌تواند مدرک شکنجه و قتل او باشد؟'

خاشوقجی ساعت حق نشر عکس Getty Images
Image caption از دوم ماه اکتبر که جمال خاشوقچی به کنسولگری عربستان رفت تاکنون خبری از او در دست نیست

گزارش‌هایی انتشار یافته است مبنی براینکه جمال خاشقجی، روزنامه نگارمفقود شده سعودی که احتمال قتل او می‌رود، تمام اتفاقات داخل کنسولگری عربستان سعودی را روی ساعت اپل خود ضبط کرد. اما بنظر من بسیار غیرمحتمل است که ساعت اپل توانسته باشد این اطلاعات را ضبط کند.

این خبر اولین بار در روزنامه دیلی صباح ترکیه منتشر شد ودر بسیاری دیگر از شبکه‌های خبری هم انعکاس یافت.

بنا به گزارش روزنامه صباح، جمال خاشقجی قبل از ورود به کنسولگری گزینه ضبط صدای ساعت خود را فعال کرده بود و در نتیجه تمام وقایع داخل کنسولگری از بازجویی، شکنجه تا قتل روی ساعت ضبط شد و به گوشی آی فون که بیرون از سفارت در دست نامزدش بود و به سرور اپل، آی کلاود "Cloud i" انتقال یافت.

روزنامه صباح در ادامه نوشته است که حمله‌کنندگان به این روزنامه‌نگار پس از آن که متوجه ساعت او می‌شوند اول سعی می‌کنند که رمز اورا با حدس و گمان پیدا کنند ولی بعد از ناکامی در استفاده از انگشتانش برای رمزگشایی، بعضی از فایل‌های ضبط شده را پاک کردند.

اول بگذارید نکته آخر را در نظر بگیریم. ساعت اپل دارای سیستم شناسایی حسگر انگشت نیست بنا بر این استفاده از اثر انگشت به هیچ وجه امکان پذیرنبوده مگر این که اول از طریق آی فونی که به ساعتش وصل بوده رمز گشایی کرده باشند ولی تلفن او خارج از سفارت در دست نامزدش بوده است.

این موضوع باعث شک و تردید من نسبت به این گزارش می‌شود. اما بد نیست نگاهی هم به "دستگاه ضبط" ساعت اپل بیاندازیم که در داخل ساعت کارگذاشته نمی‌شود و تنها از طریق اپلیکیشن ثالث قادر به ضبط است. آیا ممکن است که این روزنامه‌نگارقبل از ورود به کنسولگری یکی از این اپلیکیشن‌ها را کارگذاشته و توانسته باشد وقایع را ضبط کند؟

حق نشر عکس Getty Images
Image caption آی فون روزنامه نگار سعودی در دست نامزدش خدیجه (اول از سمت چپ) بود که خارج از کنسولگری انتظار خروجش را می‌کشید

برای انتقال فایل ضبط شده به تلفن آی فون جمال خاشقجی، لازم بوده است که او اول دکمه توقف را بدون جلب توجه حمله کنندگان فشار بدهد اما مهمتر اینکه، ساعت او می‌بایست دارای فرستنده بلوتوث "Bluetooth" برای ارتباط با تلفن آی فون بوده باشد، یعنی همان آی فونی که در دست نامزدش در خارج ازکنسولگری بود.

اما دامنه اتصال بلوتوث بسیار محدود است.

من دست به یک آزمایش زدم به این ترتیب که یک پادکست را از تلفن آی فونم در اتاق نشمین پخش کردم و بعد سعی کردم از طریق گوشی بی‌سیم بلوتوث در سوی دیگرخانه‌ام که بزرگ هم نیست به این پادکست گوش کنم. با آن که فاصله زیادی از آن دور نشده بودم صدا دیگر به گوشم نمی‌رسید.

این نشان می‌دهد که انتقال صدا ازمیان دیوارهای کنسولگری به خارج امکان‌پذیر نبوده مگرآنکه نامزد جمال خاشقجی درست خارج از اتاق بازجویی منتظربوده باشد.

بعضی از مدافعان این فرضیه می‌گویند که این روزنامه‌نگار دارای ساعت اپل سری ۳ بوده که دارای قابلیت اتصال سلولار است و به این ترتیب، ‌توانسته مستقیما به آی کلاود وصل شود.

حق نشر عکس Reuters
Image caption ساعت اپل سری سه با مشخصه دکمه قرمزکه در یک مصاحبه تلویزیونی بر دست قاشقجی دیده شده است

این درست است که در یک مصاحبه تلویزیونی با خاشقجی، یک ساعت اپل سری ٣ با مشخصه دکمه قرمز بر مچ دستش دیده می‌شد اما اواحتمالا برای این ساعت با اپل در آمریکا قرارداد آی فون بسته بود.

در چنین صورتی، به محض ورود به ترکیه مشکل پیش آمده است چون اپل سلولار" Cellular'' برای انتقال داده‌های خود به آی فون نیاز دارد. ممکن است که او سیم کارت جداگانه‌ای درترکیه برای آی فون خود گرفته باشد اما سال گذشته شرکت اپل در پاسخ به این سوال که آیا می‌شود از ساعت اپل در ترکیه مستقلا استفاده کرد، توضیح داد: "سه مدل مختلف ساعت اپل سری ۳ برای منطقه وجود دارد (GPS + Cellular) که هریک از شبکه اتصال متفاوت ( LTE وUMTS) استفاده می‌کند اما در حال حاضر هیچ یک ازاین شبکه‌ها در ترکیه قابل دسترس نیست."

به عبارت دیگر ساعت اپل نمی‌تواند در استانبول به اینترنت وصل شود مگر آنکه به یک آی فون در نزدیکی آن دسترسی داشته باشد.

اما ممکن است که سرویس‌های امنیتی ترکیه توانسته باشند ساعت جمال خاشقجی را هک و از آن به صورت وسیله ضبط از راه دور استفاده کرده باشند و این ساعت را قبل از ورود او به سفارت در اختیارش قرارداده باشند. اما محتمل‌تر به نظرمی‌رسد که دستگاه‌های امنیتی ترکیه روش‌های دیگری برای تحت نظر قرار دادن دیپلمات‌های خارجی دارند و از داستان ساعت جمال خاشقجی صرفا برای سرپوش گذاشتن بر این روش‌ها استفاده کرده‌اند.