آمریکا برای ادامه پایبندی به پیمان تسلیحاتی به روسیه شصت روز مهلت داد

حق نشر عکس Getty Images
Image caption پومپئو روسیه را به نادیده گرفتن تعهدات آن کشور در مورد پیمان موشکی با آمریکا متهم کرده است

آمریکا به روسیه شصت روز مهلت داده تا اطلاعات لازم در مورد تبعیت از یک پیمان نظامی دوجانبه را ارائه دهد و در غیراینصورت، خود از این پیمان خارج خواهد شد.

مایک پومپئو، وزیر امور خارجه آمریکا که در نشست وزیران خارجه کشورهای عضو سازمان پیمان اتلانتیک شمالی - ناتو - شرکت کرده گفته است که "ایالات متحده اعلام می‌کند که از تخطی عملی روسیه از پیمان تسلیحات میان-برد هسته‌ای آگاه است و در نظر دارد اجرای این پیمان را ظرف شصت روز آینده متوقف کند مگر اینکه روسیه به طور کامل و به شکلی قابل راستی‌آزمایی اجرای این پیمان را از سر بگیرد."

آقای پومپئو افزوده است که تخلف روسیه از این پیمان به طور جدی امنیت ایالات متحده را به مخاطره می‌اندازد و به این ترتیب، آمریکا نباید "اسیر" پیمانی باشد که توانایی آن کشور در بروز واکنش مناسب به این نوع تهددات را تضعیف می‌کند. .

ساعاتی پس از اظهارات وزیر خارجه آمریکا، ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، ایالات متحده را به بهانه‌جویی برای خروج از این پیمان متهم کرد و گفت که روسیه به تمامی تعهدات خود در چارچوب این پیمان عمل کرده است. آقای پوتین هشدار داد در صورتی که ایالات متحده تهدید خود را عملی کند، روسیه نیز ساخت و استقرار این نوع تسلیحات را از سر خوهد گرفت.

به گفته وزیر خارجه آمریکا "تخلفات روسیه از این پیمان را نباید جدای از انگاره وسیعتر موارد قانون‌گریزی روسیه در نظر گرفت و فهرست اقدامات شرم‌آور روسیه بسیار طولانی است که اقدامات آن کشور در گرجستان، اوکراین، سوریه، دخالت در انتخابات، سوء قصد به [سرگی] اسکریپال [در بریتانیا] و حالا مداخله در تنگه کرچ تنها معدودی از آنهاست." وی افزود که در مقابل، ایالات متحده به طور کامل و حتی با وسواس به این پیمان عمل کرده است.

مایک پومپئو گفت که از سال ۲۰۱۳ تا کنون، ایالات متحده در سطوح مختلف از جمله در عالی ترین سطح نگرانی خود نسبت ه تخلفات روسیه را دست کم در سی مورد به اطلاعات مفامات آنکشور رسانده و افزود: "در تمامی موارد، پاسخ روسیه یکی بوده است: انکار هرگونه تخلفی، مطالبه اطلاعات و ایراد اتهامات متقابل و بی اساس."

سایر کشورهای عضو ناتو هم با صدور یک بیانیه مشترک گفته اند که روسیه را تولید و استقرار شبکه‌های موشکی ۹M۷۲۹ از تعهدات خود شانه خالی کرده است. در این بیانیه آمده است: "ما در حمایت و تایید یافته‌های ایالات متحده در این مورد که روسیه عملا این پیمان را نادیده گرفته است متفق‌القول هستیم." دبیرکل ناتو هم گفته است که "به روسیه آخرین فرصت داده شده است تا به نحوی قابل راستی‌‌آزمایی اجرای کامل این پیمان را اثبات کند و در عین حال، ما باید آماده قبول این واقعیت باشیم که ممکن است این پیمان لغو شود."

حق نشر عکس Getty Images
Image caption منتقدان پوتین او را به دنبال کردن عمدی سیاست خارجی ستیزه‌جویانه متهم کرده‌اند

پیمان منع کاربرد تسلیحات میان-برد هسته‌ای در سال ۱۹۸۷ بین دونالد ریگان، رئیس جمهوری وقت آمریکا، و میخائیل گورباچف، آخرین رئیس جمهوری اتحاد شوروی امضا شد و پس از فروپاشی شوروی، دولت روسیه تمامی تعهدات شوروی از جمله در این مورد را برعهده گرفت.

براساس این معاهده، دو کشور متعهد شدند از استقرار موشک‌های کوتاه- و میان-برد قادر به حمل کلاهک هسته‌ای یا کلاهک متعارف در خاک اروپا خودداری ورزند و موشک های موجود را از میان ببرند. براساس گزارش های اطلاعاتی، این معاهده باعث جمع آوری و نابودی چند هزار موشک شد اما به گفته دولت کنونی آمریکا، روسیه در سال های اخیر از اجرای این برنامه خودداری ورزیده است.

در جریان مبارزات انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۶، دونالد ترامپ اعلام کرد که در صورت پیروزی در انتخابات، ایالات متحده را از این پیمان خارج خواهد کرد. او گفت که روسیه به تعهدات خود عمل نکرده است. در واکنش به این اظهارات، ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، گفت که روسیه هرگز آغازگر حمله اتمی نخواهد بود اما به چنین حمله‌ای واکنش قاطعانه نشان خواهد داد.

دولت آقای ترامپ از زمان آغاز به کار گفته است که خودداری روسیه از اجرای این پیمان بخشی از "اقدامات بی‌ثبات ساز" آن کشور در اروپاست. مقامات روسی تخلف از این پیمان را تکذیب کرده‌اند.

به گفته برخی ناظران، اختلاف روسیه و کشورهای غربی در مورد پیمان محدودیت تسلیحات موشکی در اروپا نشانه دیگری از تیرگی روابط بین دو طرف است که از زمان پایان جنگ سرد تا کنون سابقه نداشته است. کشورهای غربی با توجه به جنبه‌هایی از سیاست خارجی روسیه، دولت ولادیمیر پوتین را به ستیزه‌جویی در سیاست خارجی متهم کرده‌اند. به گفته آنان، آقای پوتین با تبلیغ این نگرش که مردم روسیه از "رهبری قدرتمند" حمایت می‌کنند و به آن نیاز دارند، از سیاست خارجی برای تحریک احساسات ملیگرایانه مردم و سرپوش نهادن بر نقض فرآیندهای دموکراتیک در داخل کشورش و فساد در تشکیلات حکومتی و وابستگان به آن استفاده می‌کند.