گزینه‌های نظامی برای مهار کره شمالی

موشک کره شمالی حق نشر عکس KCNA

در پی پرتاب موشک آزمایشی کره شمالی که از فراز خاک ژاپن عبور کرد، دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، گفت "تمام گزینه‌ها روی میز است". ولی اقدام نظامی علیه رژیم کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی چگونه خواهد بود؟

در حالی که یک موشک بالستیک قاره‌پیما، از فراز جزیره ژاپنی هوکایدو عبور می‌کرد به ساکنین جزیره هشدار داده شد که به مکان امنی بروند.

پرتاب این موشک اقدام تحریک‌آمیزی بود و رژیم کره شمالی هشدار داد که این تنها "اولین قدم" است.

در حالی که سازمان ملل متحد و چندین کشور، کره شمالی را مشمول تحریم‌هایی کرده‌اند، رئیس جمهوری آمریکا گفته است وی اقدام های بعدی را مَد نظر دارد.

ولی در حالی که آمریکا از نظر قدرت نظامی بی‌رقیب است، تعداد گزینه هایی که واقعا می تواند علیه کشور منزوی کره شمالی به کار ببرد محدود است.

گزینه اول: افزایش تدابیر بازدارنده

این کم خطرترین گزینه‌هاست ولی در عین حال کمترین اثر را دارد زیرا عملا به معنی افزایش نیروهای نظامی آمریکاست که از مدتها قبل استقرار یافته‌اند بدون این که کمترین موفقیتی در بازداشتن کره شمالی از تعقیب برنامه موشک های قاره پیما و برنامه هسته‌ای این کشور داشته باشد.

آمریکا برای نشان دادن آمادگی اش در توسل به زور برای قبولاندن تقاضاهایش، علاوه بر تقویت نیروی زمینی‌اش در کره جنوبی، می تواند موشک های دفاعی که از زمین پرتاب می شوند مانند سیستم بحث‌انگیز ضد موشکی تاد، توپخانه سنگین و خودروهای زرهی را به این کشور بفرستد.

ولی کره جنوبی به دلیل نگرانی از تحریک کره شمالی، برنامه استقرار سیستم موشکی تاد را فعلا متوقف ساخته و به شدت مخالف هر گونه تقویت نیروهای زمینی آمریکا در خاکش است.

با توجه به واکنش کره شمالی به مانورهای نظامی مشترک سالانه آمریکا و کره جنوبی، تردیدی نیست که مقامات کره شمالی مطمئنا یک چنین اقداماتی را مقدمه‌ای برای اشغال زمینی کشورشان تلقی خواهند کرد.

حق نشر عکس Reuters
Image caption عبور یک موشک کره شمالی بر فراز ژاپن که نگرانیهایی را ایجاد کرد

تردیدی نیست که چین و روسیه نیز با تقویت نیروی نظامی آمریکا در کره جنوبی مخالفند و هر دو کشور این قدرت را دارند که زندگی را برای آمریکا در نقاط دیگر مانند اروپای شرقی و دریاهای جنوب و شرق چین مشکل کنند.

نیروی دریایی آمریکا می‌تواند حضور نظامی خود را در آبهای شبه جزیره کره تقویت کرده و کشتی جنگی و ناوشکن هایی که بتوانند موشک های قاره پیما را هدف قرار دهند به منطقه آورده و احتمالا دومین ناوگان دریایی هواپیمابر خود را به منطقه گسیل دارد.

در کنار گزینه‌های استفاده از نیروی دریایی، نیروی هوایی آمریکا هم می تواند به تقویت پایگاه های نظامی نیروی هوایی‌اش پرداخته و در پایگاه هایش در گوآم، کره جنوبی و ژاپن، گردان هوایی، تانکرهای کمکی و هواپیماهای تجسسی و بمب افکن های سنگین را مستقر کند.

ولی هم نیروی دریایی و هم هوایی آمریکا ماموریت های سنگینی در سایر نقاط جهان دارند و فشار سنگین یک دهه فعالیت بدون وقفه در پشتیبانی از عملیات از جمله در افغانستان و عراق را احساس می کنند.

و مهمتر این که شاید حالا شانس با کره شمالی باشد چون افزایش حضور نظامی آمریکا به خودی خود کره شمالی را مجبور نخواهد کرد که پیشبرد سریع برنامه تسلیحات هسته ای و آزمایش موشک های بالیستیکی اش را متوقف کند.

و هرگونه اعلام قصد آمریکا مبنی بر سرنگون کردن موشک های قاره پیمای کره شمالی که از حریم هوایی این کشور خارج می‌شوند، مستلزم افزایش قابل توجه حضور نیروی دریایی آمریکا در آبهای شبه جزیره کره خواهد بود.

کره شمالی دارای زرادخانه موشک های بالستیک بزرگی است و ساخت موشک های ردیاب آمریکا بی‌نهایت گران تمام شده و تعداد استقرار آنها در هر کشتی محدود است.

به همین دلیل برای کره شمالی این امکان وجود خواهد داشت که موقعیت برتری داشته و با منهدم کردن انبارهای تسلیحاتی نیروی دریایی آمریکا، آنها را در معرض خطر قرار داده و ناچار به بازگشت به بنادرشان کند.

بنابر این یک چنین سیاستی، چالش بی نهایت گران و احتمالا غیرقابل تداومی در برابر کره شمالی بوده و خطر برخورد مستقیم نظامی را هم افزایش می دهد.

گزینه دوم: حمله با هدف مشخص و دقیق

نیروهای هوایی و دریایی آمریکا دارای پیشرفته‌ترین ابزار در جهان برای هدف‌گیری دقیق و مشخص حملات هستند.

ممکن است در اولین نگاه، استفاده ازموشک های کروز مجهز به رادار (توماهاک) که با هدف‌گیری دقیق از زیردریایی های نزدیک به ساحل کره شمالی پرتاب می شوند و بمب افکن های رادار گریز بی-۲ که محل نیروگاه های هسته ای و تاسیسات موشک بالستیک را هدف قرار می دهند جالب به نظر برسد.

حق نشر عکس KCNA

بدون تردید بک چنین تسلیحاتی می‌تواند به هدف های مهمی حمله کند و بمب قدرتمند ۱۴ هزار کیلویی که در عمق زمین نفوذ می‌کند (اِم اُ پی) می تواند تاسیساتی را که در عمق زمین پنهان است، هدف حمله قرار دهد.

خطر فوری برای هواپیماهای آمریکایی بستگی به عوامل متعددی دارد از جمله میزان هشداری که کره شمالی دریافت کرده، تعداد حملات هوایی و نقش هواپیماهایی که رادار گریز نیستند در این حملات.

ولی از آنجا که کره شمالی دارای مجموعه ای از موشک های زمین به هوای ساخت دوره شوروی سابق، روسیه، چین و نیز خود این کشور و همچنین سیستم های راداری است که در طی ۵۰ سال گردآوری شده، بسیار مشکل است بتوان محل شبکه دفاع هوایی کره شمالی را مشخص کرد.

سیستم دفاعی کره شمالی در زمره سیستم هایی است که در عمق زیاد زمین قرار گرفته و گرچه در حد نامعلومی مدرنیزه شده مشکل است بتوان آمادگی آنها را ارزیابی کرد.

اگر یکی از هواپیماهای آمریکا در اثر آتش دشمن یا تصادفی سقوط کند، برای این کشور کابوس وحشتناکی خواهد بود که آیا باید برای نجات خدمه هواپیما تلاش کند یا آنها را رها کرده و به سرنوشتی که معلوم است بسپارد.

ولی موضوع به مراتب مهمتر، این واقعیت است که حتی اگر حملات به تاسیسات هسته ای و موشکی و مراکز فرماندهی و حتی خود رهبری موفقیت‌آمیز باشد، مانع حملات تلافی‌جویانه کره شمالی نخواهد شد.

ارتش خلق کره شمالی هنوز این توانایی را خواهد داشت که بدون فوت وقت در اقدام تلافی جویانه صدمات سنگینی به کره جنوبی که یک متحد مهم آمریکاست وارد کند.

حق نشر عکس REUTERS/KCNA
Image caption ادعای کره شمالی مبنی بر ساخت کلاهک هیدروژنی برای موشک‌های قاره‌پیما هنوز از سوی منابع مستقل تایید نشده است

ارتش خلق کره شمالی بیش از یک میلیون نیروی منظم و به طوری که تخمین زده می شود بیشتر از ۶ میلیون نیروی ذخیره و شبه نظامی دارد.

مقدار قابل توجهی از تسلیحات متعارفی و موشکی در نزدیکی منطقه غیرنظامی مرز دو کره در عمق زمین قرار داه شده از جمله صدها راکت و مهمات توپخانه که بخش هایی از سئول پایتخت کره جنوبی با حدود ۱۰ میلیون نفر جمعیت، در تیررس آن است.

برای نیروی نظامی آمریکا از بین بردن کامل این تسلیحات چندین روز طول خواهد کشید و در این مدت هزاران گلوله توپ و راکت به سئول پرتاب خواهد شد.

لطمات فاجعه آمیز استفاده از این تسلیحات در حمله به یک شهر مدرن پرجمعیت و نیز نیروهای نظامی کره جنوبی، سبب شده که دولت این کشور مخالف هرگونه پیشدستی در عملیات نظامی علیه کره شمالی باشد.

رژیم کره شمالی حتی بدون تسلیحات هسته‌ای قابل استفاده و بدون این که نیروهایش خاک کره جنوبی را اشغال کند، می تواند لطمه سنگینی وارد کرده و احتمالا به ائتلاف آمریکا و کره جنوبی پایان دهد.

گزینه سوم: اشغال کامل

با توجه به حجم ارتش خلق کره شمالی، قدرت مهمات و توانایی دفاع هوایی این کشور و عدم تمایل کره جنوبی به حمایت از هرگونه اقدام نظامی آمریکا، این گزینه بی‌نهایت دور از ذهن است.

حق نشر عکس AFP

هر تلاشی برای اشغال واقعی کره شمالی مستلزم ماه ها تقویت مشهود نظامی آمریکا، مشارکت کامل کره جنوبی و راهی برای تضمین خنثی کردن توانایی های هسته ای مرموز کره شمالی خواهد بود.

همچنین این عملیات به قیمت جان صدها هزار نفر از دو طرف تمام خواهد شد.

.................................................................................................................

برنامه موشکی کره شمالی:

  • کره شمالی دهه هاست که با تسلیحاتی که بر پایه موشک های اسکاد ساخت شوروی است، بر روی برنامه موشکی خود کار می‌کند.
  • در موارد بسیاری این کشور به پرتاب آزمایشی موشک های میان برد و کوتاه برد دست زده، از جمله مواقعی که به مناسبت رویدادهای داخلی بوده یا هنگام بروز تنش های منطقه‌ای.
  • از آنجا که در ماه های اخیر این آزمایشات با فاصله زمانی کوتاه تری صورت گرفته؛ کارشناسان می گویند به نظر می‌رسد کره شمالی در راه رسیدن به هدف ساختن تسلیحات قابل اعتمادی که توانایی هسته ای دوربرد را داشته باشد، پیشرفت قابل توجهی کرده است.
  • در ماه ژوئیه گذشته این کشور دو موشک پرتاب کرد و گفت این موشک ها از نوع موشک های بالیستیکی بین قاره ای بوده و توانایی هدف قرار دادن آمریکا را داشته. به عقیده کارشناسان قسمت هایی از آمریکا در تیررس این موشک ها خواهد بود.
  • در مورد این که کره شمالی تا چه حد به سوار کردن کلاهک هسته ای بر روی موشک نزدیک شده اتفاق نظر وجود ندارد.

....................................................................................................................

ارتش کره شمالی علاوه بر تمرین بمبارانهای سنگین توسط آتش توپخانه، از مدت ها قبل برای رخنه گسترده کوماندویی به داخل کره جنوبی آموزش دیده و برای تمرین از هواپیماهایی که با سرعت کم پرواز می کنند و ردیابی آنها در روی رادار مشکل است و نیز کشتی ها و زیردریایی های کوچک استفاده کرده است.

در صورت هر گونه مناقشه در ابعاد بزرگ، این تسلیحات به هرج و مرج و تلف شدن عده زیادی منجر خواهد شد و ثابت خواهد شد که تکنولوژی به مراتب پیشرفته تر آمریکا و نیروهای کره جنوبی که از نظر مقایسه تعداد آنها کمتر از نیروهای کره شمالی است توان مقابله با حمله کره شمالی را نخواهند داشت.

در جریان جنگ کره در سال ۱۹۵۰ که آخرین باری بود که نیروهای آمریکایی و متحدینش در خاک کره شمالی شروع به پیشروی کردند، چین به نفع کره شمالی وارد جنگ شد تا از تاسیس یک کره یک پارچه متحد غرب در حاشیه مرز زمینی اش جلوگیری کند.

یک چنین اتفاقی هنوز چیزی است که چین آماده فکر کردن به آن نیست و همین موضوع علت اصلی دوام رژیم سلسله کیم برای یک چنین مدت طولانی است.

و بالاخره اینکه حتی اگر به نحوی غرب بر این مشکلات عظیم فائق آید، اشغال موفقیت آمیز کره شمالی به رهبری آمریکا سبب خواهد شد که مسؤلیت بازسازی یک کشور ویران شده به گردن آمریکا افتد.

کره شمالی در یک وضعیت مقایسه ناپذیر از نظر سلطه روانی، دشواری های مزمن اقتصادی و انزوا برای متجاوز از ۶۰ سال دوام آورده است.

واقعیت این است که برای آمریکا توسل به هر کدام از گزینه های نظامی جهت مقابله با کره شمالی، بدون هزینه گزاف و خطرات جدی امکان پذیر نیست.

حقیقتی که آمریکا ناچار خواهد بود نتایج بالقوه نامطمئن و مشکل ساز آن را مد نظر قرار دهد.