13:21 گرينويچ - جمعه 24 اکتبر 2008 - 03 آبان 1387

"مکن فدای محالات ممکناتت را! "

گلیم بخت کسی را که بافتند سیاه / سفید کردن آن نوعی از محالات است!

نمی دانم چرا یکراست نمی روم سر اصل مطلب و گوش به ندایی می دهم که از عالم غیب می گوید: "اول یک توضیحی درباره ممکنات و محالات بده، بعد بپرداز به اصل مطلب!" چه توضیحی؟

هیچ فارسی زبانی نیست که معنی این دو تا کلمه را نداند. اگر این طور نبود، اوحدی مراغه ای، درباره وصل معشوقش، که می تواند خدا هم باشد، نمی گفت:


مشکل در آنکه وصل تو ممکن نمی شود،
ورنه به ممکنات رسیدن محال نیست!
یا فخرالدین عراقی درباره بخت سیاه سه چهارم جمعیت دنیا نمی گفت:
گلیم بخت کسی را که بافتند سیاه
سفید کردن آن نوعی از محالات است !

برنامه این هفته را اینجا بشنوید

شما نسخه مناسب فلش را ندارید .فایل پخش نمی شود

تازه ترین نسخه فلش را دانلود کنید

پخش فرمت های دیگر صوت و تصویر

این هم جواب آن ندای غیبی! پس برویم سر اصل مطلب. می خواهم بگویم که ما شرقیها بیشترمان "ممکنات" را ول می کنیم و دل می بندیم به "محالات".

یک نمونه اش خود این بنده حق! نگاه می کنم، می بینم اوضاع اقتصادی دنیا خیلی خراب است و اوضاع میلیونها مردم فقیر و گشنه دنیا از خراب همیشگی خیلی خراب تر. یکدفعه این فکر به ذهنم می آید که پولدارهای دنیا، هرچه هم که وضع اقتصادی دنیا بد باشد، می توانند یک هفته یا حتی یک روز چیزهای تفننی و تجملی، یا غیرلازم و غیرحیاتی، مثلا عطر و اودکلن مصرف نکنند و پول این چیزها را بدهند به "صندوق بین المللی عنایت به فقیران عالم" تا آنها بتوانند با آن پول یک سال با شکم سیر زندگی کنند!

خانم لوسیا "وان دِر پُست"، مشاور زیبایی و خودآرایی روزنامه "تایمز" و مبلغ محصولات "استی لودر".

می پرسید: "مگر چنین صندوقی هم هست؟" خوب معلوم است که نیست. وجود چنین صندوقی هم مثل خیلی از فکرهایی که به ذهن من شرقی می آید، از محالات است. یکی از هزاران هزار دلیلش هم اینکه چند وقت پیش می بینم در چنین حیص بیصی، خانم "لوسیا وان در پست" (Lucia van der Post)، مشاور امور زیبایی و خودآرایی روزنامه معتبر "تایمز" لندن مقاله ای نوشته است با عنوان "عطر و حساسیت" درباره بالا رفتن فروش و مصرف عطرهای گران قیمت در دوره بد اقتصادی، و مقاله اش را با نقل آیه ای از "استی لودر" (Estee Lauder)، مجتهده لوازم آرایش، رحمة الله علیها، شروع کرده است، به این مضمون: "وقتی که اوضاع اقتصادی خراب است، اگر زن یک شیشه عطر داشته باشد و یک ماتیک نو، خودش را مثل یک ملکه احساس می کند!"


آنوقت از چند تا عطر معروف اسم می برد که یک شیشه کوچک آنها در حدود صد و چهل پوند قیمت دارد، که البته در مقایسه با عطرهای معروفتر، که قیمت یک شیشه کوچک آنها حد اقل دو هزار پوند است، واقعا خیلی ارزان است! من به بقیه مقاله این بزرگوار کاری ندارم.

ماری آنتوانت، ملکه لویی شانزدهم: "خوب، مردم اگر نان ندارند بخورند، کیک بخورند! چرا شورش می کنند؟"

فقط خواستم بگویم که چه طور "محالات" سه چهارم مردم دنیا برای آن یک چهارم دیگر از "ممکنات" است. این موضوع مرا به یاد حکایتی می اندازد که به «ماری آنتوانت»، ملکه "لویی شانزدهم" نسبت می دهند، همان ملکه ای که در انقلاب کبیر فرانسه گردنش را با گیوتین زدند و البته باعث عبرت هیچکس هم نشد.

چند نفر از ازاطرافیهای کمی هوشیارش که از اوضاع ملت و مملکت برای خودشان دچار نگرانی شده بودند، رفتند پیشش، گفتند: «علیا حضرت، رعیت شما گرسنه اند، نان ندارند بخورند!" علیاحضرت که در بهشت ممکنات مست ناز و نعمت خودش بود و از رعیت و عالم فقر سخت بی خبر، فرمود: "خوب، اگر نان ندارند، کیک بخورند!" و حالاست که من یک مصراع قرضی را می کنم یک بیت و می گویم:


مکن فدای محالات ممکناتت را
بیا، حدیث مفصل بخوان از این مجمل!

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.