وداع با دوران باشکوه قاهره

این روزها قاهره، ابر شهری غبارآلود، آلوده و شلوغ است. اما در سالهای 1940 قلب تپنده رنسانس عربی بود، فرهنگی و شیک.

بلوارهای آراسته به میکده ها و کلوبها در مرکز شهر، هرگونه جهانگردی را از سراسر جهان به خود جذب می کردند.

اما با افزایش تعداد مسلمانان محافظه کار در مصر، بسیاری از اين میکده ها و کاباره ها ازبین رفته یا به مخروبه ای تبدیل شده اند.

اما تعداد اندکی از جمله هتل ویندزور هنوز فعال اند. جایی که در اواخر قرن نوزدهم به عنوان حمام خانواده سلطنتی ساخته شد و بعدها، در زمانی که مصر بخشی از مستعمره های بریتانیا بود، تبدیل به باشگاه افسران بریتانیایی شد.

اما میکده این هتل با آنکه فقط شبحی بجا مانده از دوران پر زرق و برقش است، هنوز پاتوق اروپایی هاست.

تلفخانه قدیمی هنوز در لابی آن دیده می شود. همچنین آسانسور قفسی شکل و یا پوسترهای هواپیمایی لوفت هانزا راهروهای هتل که یادگار سالهای 1960است.

مالک هتل خانواده راس است که توسط دو برادر ، وصفی و وافق و خواهرشان، مارلیز اداره می شود.

مارلیز می گوید: "کافه های خیلی شیک را به یاد دارم. مرکز قاهره خیلی دیدنی بود. همه شیک پوش بودند. با آنکه دختر جوانی بودم یادم می آید که با پوشیدن پیراهن کوچک و جورابهای سفیدم احساس غرور می کردم."

"پدر و مادرم در کافه سر بازی می نشستند و شراب می نوشیدند. همه چیز در سطح بالایی بود."

Image caption مارلیز راس، از مالکان هتل ویندزور در قاهره

وافق می گوید: "اين محله پر از کلوب و کاباره بود. سالن اپرا همینجا بود. جاهای دیدنی زیادی وجود داشت. اما بیشتر آنها به خصوص آنهایی که بر خیابان بودند تعطیل شدند. مردم دیگر نمی خواستند اين جور جاها را ببینند."

کلوب شهرزاد هنوز فعال است اما تفاوت زیادی با روزهای پرشکوهش دارد.

داخل کلوب پرده های مخملی قرمز رنگ به چشم می خورد و دیوارهایی که پوشیده از تصاویر برخی از بهترین رقاصان جهان است.

مکس رودنبک، نویسنده کتاب "قاهره، شهر فاتح" می گوید که رقص عربی در 10 سال گذشته از رونق افتاده است.

به گفته او تفکر محافظه کارانه که در کشور وجود دارد بر روی بی رونقی این رقص تاثیر گذاشته است.

او می گوید: "شما دیگر کسی را نمی بینید که با دوستانش به کلوب شبانه ای برود، بطری ویسکی ای روی میز بگذارد و کلی سیگار دود کند. مردم دیگر این کارها را نمی کنند. به نوعی مرکز قاهره از بین رفته است. اما اگر به سالهای خیلی دور و تاریخ قاهره نگاه کنید. می بینید که این شهر همیشه دوباره خود را ساخته است."

"اين یک چرخه است. ثروتمندان همیشه به محله های جدیدی می روند. جاهای مدرنتر و هر چه قدیمی و کهنه است را رها می کنند. اگر تاریخ قاهره را مرور کنید، محله های را پیدا می کنید که يکی پس از دیگری مد روز بودند."

Image caption تصویری از میخانه هاوایی

دکتر علا الاسوانی، نویسنده کتاب پرفروش "ساختمان یعقوبیان" که به قدیمی بودن قاهره علاقه دارد، علت مرگ تدریجی این شهر را اسلامگرایی محافظانه کارانه می داند.

او می گوید: "در اوایل دهه 1980 تقریبا غیر ممکن بود که مغازه داری یا مالک میکده ای بتواند مجوز فروش مشروبات الکی را به پسرش و یا مالک دیگری منتقل کند. فکر می کنم دولت با این کار تصمیم داشت با افراطگرایان مقابله کند. اما راه اشتباهی را انتخاب کردند. دولت می خواست نشان دهد که به اندازه افراطگرایان، به اصول مذهبی پایبند است. واقعا که احمقانه است."

آن جنبه چند فرهنگی بودن قاهره تقریبا از بین رفته است. جهانگردان کمتر به اینجا می آیند و طبقه متوسط و بالای جامعه به حومه شهر نقل مکان کردند.

میکده ها و کلوبهای دهه های 50 و 60 میلادی به تاریخ پیوسته اند. مصر از تفریحات غربی رویگردان شده است.

خیلی باید بگردید تا بتوانید میخانه ای پیدا کنید که هنوز سرپاست. دیگر سوسوی چراغها دیده نمی شود. بیشتر مراکز تفریحی از خیابانهای اصلی به ساختمانهای بدون پنجره منتقل شده اند.

يکی از اين دسته کلوبها هاوایی نام دارد؛ جایی که هر شب مردم در تاريکی کوچه ای خلوت به اینجا می آبند تا آبجویی بنوشند و به آواز خواننده ای محلی گوش دهند.

يکی از مشتریان این میخانه، روزنامه نگاری به نام سمیر اترش است. او می گوید: " کسانی که به اینجا می آیند واقعا می خواهند خستگی از تن بدر کنند و لذت ببرند."

او می افزاید: "اینجا خیلی شیک نیست، اما این مردم با محدودیتهای زیادی روبرو هستند، اینجا محدودیتی وجود ندارد."

اما در واقع تجربه "هاوایی" بیشتر غمبار و ناراحت کننده بود.

مطالب مرتبط