مذاکره با نتانیاهو؛ آزمونی دشوار برای اوباما

Image caption بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل

در حالی که بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل برای دیدار با باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا راهی واشنگتن شده است، مقام های اسرائیلی خبرهای ضد و نقیضی از موضعگیری او در باره تشکیل کشور مستقل فلسطینی منتشر می کنند.

اهود باراک وزیر دفاع اسرائیل گفته است که آقای نتانیاهو در دیدار با آقای اوباما برای پذیرش راه حل دو کشوری (وجود دو کشور اسرائیل و فلسطین در کنار هم) آماده است، اما یکی از مشاوران نتانیاهو تاکید کرده است که وی تغییری در موضع خود نسبت به مساله فلسطین نخواهد داد.

دیدار روز دوشنبه رئیس جمهور آمریکا و نخست وزیر اسرائیل، نخستین دیدارشان پس از به قدرت رسیدن آنان است و از همین رو، این دیدار از حساسیت بالایی برخوردار است.

دولت های تازه آمریکا و اسرائیل بر سر دو مساله بحران خاورمیانه و برنامه اتمی ایران با هم اختلاف نظر دارند و دیدار واشنگتن در واقع کوششی برای رفع یا کاهش اختلاف آنها در دو زمینه فوق است.

در حالی که باراک اوباما بر راه حل دو کشوری برای بحران خاورمیانه تاکید می کند و خواستار ارائه فرصت لازم به ایران برای حل مسالمت آمیز بحران هسته ای این کشور است، بنیامین نتانیاهو تاکنون با تشکیل کشور مستقل فلسطینی موافقت نکرده و بر تعیین ضرب الاجل چند ماهه ای برای ایران به منظور کنار گذاشتن برنامه هسته ای خود اصرار دارد.

دیدار واشنگتن در حقیقت، آزمونی برای آقای اوباما در مورد نوع برخوردش با اسرائیل محسوب می شود.

آقای اوباما با شعار تغییر به قدرت رسیده است و در صدد جلب اعتماد جوامع اسلامی است، اما به نظر می رسد آقای اوباما جلب نظر جوامع اسلامی را به بهای ایجاد مشکل در روابط خود با اسرائیل دنبال نمی کند و دولت اسرائیل نیز به نوبه خود نمی خواهد خدشه ای به روابط دو کشور وارد شود.

از این رو، در مذاکرات واشنگتن هر دو طرف سعی خواهند کرد که دست کم در مقابل دوربین خبرنگاران نشانه ای از تشنج در رابطه خود نشان ندهند، اما برای گریز از این مساله، سطحی از توافق آنها در باره بحران خاورمیانه و برنامه اتمی ایران ضروری است.

به گفته یکی از مشاوران آقای نتانیاهو وی قصد دارد در دیدار با آقای اوباما نسخه تازه ای از «نقشه راه» برای نوع تعامل با اعراب ارائه کند و گفتگوی چندجانبه با کشورهای عربی را جایگزین گفتگوی دوجانبه با فلسطینی ها کند.

در مورد ایران هم آقای نتانیاهو تشکیل کمیته ای مشترک با آمریکا را برای پیگیری برنامه هسته ای آن کشور پیشنهاد خواهد کرد.

صرف نظر از ماهیت و جزئیات نسخه تازه مورد نظر آقای نتانیاهو از «نقشه راه»، چنانچه وی در کنفرانس مطبوعاتی مشترک احتمالی خود با باراک اوباما اشاره روشنی به موافقت کشورش با تشکیل کشور مستقل فلسطینی نکند، نه فقط نشانه سرسختی او در مذاکره با رئیس جمهور آمریکا، بلکه نشانه ای از ضعف و عقب نشینی آقای اوباما در مقابل او تلقی خواهد شد.

از همین رو، آقای اوباما برای آنکه در برابر افکار عمومی مردم جهان و بخصوص جوامع مسلمان ضعیف و شکست خورده ظاهر نشود، قاعدتا آقای نتانیاهو را تحت فشار خواهد گذاشت که موافقت خود را با راه حل دو کشوری برای بحران خاورمیانه اعلام کند.

اگر آقای نتانیاهو با تشکیل کشور مستقل فلسطینی موافقت کند، احتمالا با واکنش منفی جناح تندروتر حزب لیکود و برخی شرکای دولت ائتلافی خود روبرو خواهد شد.

به این علت، آقای نتانیاهو در برابر پذیرش احتمالی راه حل دو کشوری کوشش خواهد کرد که در مورد بحران هسته ای ایران امتیاز چشمگیری از آقای اوباما بگیرد تا شورش احتمالی شرکای خود را خنثی کند.

اگر آقای اوباما حاضر به همراهی با آقای نتانیاهو در مورد برنامه هسته ای ایران نشود، بعید است که نخست وزیر راستگرای اسرائیل بنا به شرایط داخلی دولت خود توان پذیرش علنی کشور مستقل فلسطینی را داشته باشد.

به هر حال، مذاکرات سران آمریکا و اسرائیل در کاخ سفید بسیار سخت خواهد بود،حتی اگر دو طرف توافق بر سر مسائل اصلی را هم کنار بگذارند و بر مساله گسترش غیر قانونی شهرک های یهودی نشین در کرانه باختری و برچیدن ایستگاههای بازرسی غیر قانونی در این منطقه تمرکز کنند.

مطالب مرتبط