پیام سارکوزی برای رهبران ایران

نیکولا سارکوزی، رئیس جمهور فرانسه در کاخ الیزه با منوچهر متکی وزیر خارجه ایران دیدار و گفت و گو می کند.

این نخستین دیدار آقای سارکوزی با یک مقام ایرانی از زمان به قدرت رسیدن او در سال ۲۰۰۷ است.

رسانه‌های فرانسه به نقل از کاخ الیزه گزارش داده‌اند که دیدار با آقای سارکوزی به درخواست طرف ایرانی و به منظور انتقال پیامی از رهبران جمهوری اسلامی به رئیس جمهور فرانسه صورت می‌گیرد.

گفته شده است که در دیدار آقای متکی با رئیس جمهوری فرانسه مسائل داخلی ایران از جمله انتخابات ریاست جمهوری مورد بحث قرار نمی‌گیرد.

با آنکه به نظر می‌رسد درخواست ایران برای تماس با رئیس جمهوری فرانسه بیشتر مربوط به انتخابات مجلس لبنان باشد، اما کاخ الیزه اعلام کرده است که آقای سارکوزی از دیدار با آقای متکی برای کمک به ازسرگیری مذاکرات ایران با گروه ۱+۵ (پنج عضو دائم شورای امنیت به اضافه آلمان) در باره برنامه اتمی جمهوری اسلامی استفاده خواهد کرد.

آمریکا خواهان آغاز مذاکره با ایران پس از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری این کشور در ۲۲ خرداد است، اما محمود احمدی نژاد رئیس جمهوری ایران گفته است که برنامه هسته‌ای ایران غیر قابل مذاکره است و جمهوری اسلامی فقط برای کمک به اداره بهتر جهان حاضر است با قدرت‌های بزرگ گفتگو کند.

از این رو، بعید است که آقای متکی در دیدار با آقای سارکوزی تمایلی به طرح مساله هسته‌ای ایران داشته باشد بخصوص اینکه ایران در حال آماده شدن برای برگزاری انتخابات ریاست جمهوری است، انتخاباتی که ممکن است سبب جابجایی قدرت در کاخ ریاست جمهوری شود.

البته کشورهای غربی بر این باورند که کلید برنامه هسته‌ای ایران در دست آیت‌الله علی خامنه‌ای رهبر جمهوری اسلامی است و رئیس جمهور آینده هر که باشد در این زمینه از اختیارات چندانی برخوردار نخواهد بود.

با این حال، کاندیداهای ریاست جمهوری در ایران هر کدام نظر خاص خود را در باره برنامه اتمی دارند و از لحن واحدی در باره برنامه هسته‌ای ایران استفاده نمی‌کنند. آنها عموما بر این نظرند که آقای احمدی نژاد بدون دلیل و با به کارگیری ادبیاتی تند و ماجراجویانه به حساسیت‌های بین‌المللی در باره برنامه هسته‌ای ایران دامن زده است.

میر حسین موسوی یکی از کاندیداهای ریاست جمهوری با انتقاد از شیوه برخورد دولت آقای احمدی نژاد با برنامه هسته‌ای ایران، بر لزوم ادامه این برنامه به طور قاطع تاکید کرده است.

مهدی کروبی دیگر کاندیدای ریاست جمهوری نیز به انتقاد از سیاست هسته‌ای آقای احمدی نژاد پرداخته، اما غلامحسین کرباسچی که قرار است در صورت پیروزی آقای کروبی در انتخابات به عنوان معاون اول او معرفی شود، با بیانی صریحتر تمرکز دولت کنونی ایران بر تولید سوخت هسته‌ای را به پرسش گرفته است.

از این رو، به نظر می‌رسد اگر کاندیدایی غیر از آقای احمدی نژاد در انتخابات ۲۲ خرداد پیروز شود، فضای جهانی برای گفتگو با ایران مساعدتر خواهد شد، نکته‌ای که ظاهرا دولت اسرائیل از آن نگران است و آن را صرفا فرصتی برای جمهوری اسلامی در جهت پیشبرد برنامه اتمی خود بدون تحمل فشارهای بین‌المللی تلقی می‌کند.

با این همه، اگر گروه ۱+۵ بخواهد بعد از انتخابات ریاست جمهوری ۲۲ خرداد مذاکره با ایران را آغاز کند، حتی اگر آقای احمدی نژاد طرف پیروز این انتخابات نباشد، خواه ناخواه برای مدت حدود دو ماه دولت او طرف مذاکره قدرت‌های غربی خواهد بود.

چنانچه در این مدت، آقای احمدی نژاد بتواند راه تازه‌ای در مذاکرات هسته‌ای با گروه ۱+۵ بگشاید، رئیس جمهور جدید احتمالی با مشکلات کمتری روبرو خواهد شد، اما اگر این اتفاق روی ندهد، رئیس جمهور آینده وارث بحرانی عمیق در روابط خارجی ایران خواهد شد.

از این رو، به نظر می‌رسد قدرت‌های غربی و از جمله فرانسه نمی‌خواهند که سرنوشت مذاکرات هسته‌ای با ایران را به مساله جابجایی احتمالی قدرت در کاخ ریاست جمهوری پیوند بزنند.

باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا اخیرا گفته است که اگر ایران تا آخر پاییز سال جاری در مذاکرات خود با گروه ۱+۵ به سمت درست مورد نظر او حرکت نکرده باشد، فشارها بر ایران افزایش خواهد یافت.

این میزان از فرصت با توجه به جابجایی احتمالی رئیس جمهوری و تشکیل تیم تازه‌ای از مذاکره کنندگان، اندک به نظر می‌رسد، اما اعلام این ضرب‌الاجل نه چندان قاطع از سوی آقای اوباما، به معنای کم اثر دانستن نقش رئیس جمهوری جدید احتمالی در تصمیم‌گیری در مورد برنامه هسته‌ای ایران است.

به هر حال، گرچه به نظر می‌رسد که آقای متکی در دیدار با آقای سارکوزی بر موضوع انتخابات مجلس لبنان متمرکز خواهد شد، ولی رئیس جمهور فرانسه نیز به نوبه خود خواهد کوشید تا این پیام را به رهبران ایران منتقل کند که از نگاه غرب، جابجایی احتمالی قدرت در کاخ ریاست جمهوری نباید وقفه‌ای در جدول زمانی کشورهای ۱+۵ برای دستیابی به نتیجه‌ای روشن در مذاکره با ایران در باره برنامه هسته‌ای این کشور پدید آورد.

مطالب مرتبط