به روز شده:  12:41 گرينويچ - پنج شنبه 25 مارس 2010 - 05 فروردین 1389

ماراتون انتخابات در عراق

برای پخش این فایل، نرم افزار "جاوا اسکریپت" باید فعال شود و تازه ترین نسخه "فلش" نیز نصب شده باشد

پخش با "ریل پلیر" یا "ویندوز میدیا پلیر"

بیش از دو هفته از برگزاری انتخابات در عراق می گذرد، با این وجود تا کنون نتیجه قطعی و نهایی این انتخابات اعلام نشده است.

برگزاری این انتخابات که با حضور هزاران ناظر مستقل داخلی و بین المللی و نمایندگان ده ها رسانه داخلی و خارجی برگزار شد، از بسیاری جهات یک موفقیت به شمار می رود، اما بیم آن می رود که این موفقیت به دلیل طولانی شدن روند اعلام نتایج رفته رفته رنگ ببازد.

حرف و حدیث ها و اتهامات مختلف حول و حوش این انتخابات به دلیل تاخیر در اعلام نتایج بالا گرفته است و گروه های مختلف از هر سو ادعاهایی راجع به عدم شفافیت انتخابات مطرح می کنند.

این شک و شبه ها و کش و قوس ها دوباره این سوال اساسی را مطرح می کند که آیا می توان عراق را واقعا کشوری دموکراتیک دانست، یا آنچه در عراق در جریان است صرفا تصویری از یک دموکراسی وارداتی است که با تاریخ پر خشونت سیاسی عراق همخوانی ندارد.

قانون انتخابات، مهمترین دلیل تاخیر

پارلمان عراق در فاصله کمتر از دو ماه به برگزاری انتخابات، قانون انتخابات این کشور را با تصویب اصلاحیه ای تغییر داد.

طبق این اصلاحیه، رای دهنده گان در عراق بر خلاف انتخابات پارلمانی سال ۲۰۰۵ که تنها حق انتخاب احزاب را داشتند و نمی توانستند اشخاص را به عنوان نماینده خود در پارلمان انتخاب کنند، در انتخابات این دوره علاوه بر امکان انتخاب احزاب و ائتلافهای سیاسی این حق را دارند که یک شخص خاص را از بین کاندیداهای مختلف به عنوان نماینده انتخاب کنند.

این قانون جدید که پیچیدگی های خاص خود را دارد به طور وسیع مورد تایید گروه ها و اقشار مختلف در عراق قرار گرفت و یک قدم مهم و رو به جلو در روند دموکراتیزه کردن عراق به شمار آمد.

شیوه کار مجلس عراق در محافل سیاسی و خبری این کشور به شدت مورد انتقاد ناظران بود؛ اصلاحیه قانون انتخابات این اشکال را رفع کرد، اما بر پیچیدگی های شمارش آرا افزود

بزرگترین ایرادی که به قانون قبلی گرفته می شد، این بود که رای دهنده گان نمی توانستند افراد مورد نظر خود را راهی پارلمان کنند، بلکه آنها صرفا یک حزب را انتخاب می کردند و رهبران آن حزب هر که را مناسب می دیدند به عنوان نماینده به مجلس می فرستادند؛ در نتیجه نمایندگان مجلس نه به اعتبار خود، که به اعتبار نام حزب و شخصیت های معروف آن حزب یا ائتلاف وارد پارلمان می شدند و در نتیجه از استقلال کمی در بیان نظرات خود برخوردار بودند.

نمایندگان مجلس عملا قدرتی نداشتند و تصمیمات اصلی را چند رهبر سیاسی در خارج از مجلس می گرفتند و سپس به نمایندگان حزب خود دستور می دادند که دست خود را برای تایید قانون در مجلس بالا ببرند یا نبرند.

این سبک کار مجلس در محافل سیاسی و خبری عراق به شدت مورد انتقاد ناظران بود. اصلاحیه قانون انتخابات این اشکال را رفع کرد، اما بر پیچیدگی های شمارش آرا افزود.

کمیسیون مستقل انتخابات عراق همکاری تنگاتنگی با سازمان ملل دارد و از تجربه این سازمان کاملا استفاده می کند، ولی آنچنان که باید بر پیچیدگی های نحوه شمارش آرا در قانون انتخابات جدید عراق فائق نیامد است و این امر راه را برای بیان اتهامات و افزایش شک و شبه ها باز کرد.

در روزهای نخستین پس از انتخابات که ائتلاف حکومت قانون به رهبری نوری مالکی نخست وزیر کنونی عراق از دیگر رقیبان پیش افتاده بود، این کمیسیون بارها متهم به عدم استقلال و تاثیر پذیری شدید از حکومت شد.

فرج حیدری، رئیس کمیسیون این اتهامات را به کرات و به شدت رد کرد، اما پس از گذشت تقریبا یک هفته از انتخابات و با مشخص شدن نتایج تقریبی استان های مختلف عراق، فهرست العراقیه به رهبری ایاد علاوی نخست وزیر پیشین اندکی از رقیب اصلی خود پیش افتاد و این بار نوبت طرفداران حکومت بود که برخی از کارکنان کمیسیون انتخابات را متهم به دست کاری نتایج به نفع فهرست العراقیه کنند.

آقای مالکی خواستار بازشماری آرا شد و البته کمیسیون به شدت این درخواست را رد کرد تا ثابت کند که مستقل است و تحت تاثیر دولت نیست.

نتیجه این انتخابات هر چه باشد، یک موضوع روشن است و آن اینکه در عراق بالاترین مقام اجرایی، یعنی نخست وزیر و فرمانده کل نیروهای مسلح نمی تواند در کار کمیسیون انتخابات دخالت کند و این نشان می دهد که عراق اگر چه تا تبدیل شدن به یک دموکراسی با ثبات راه درازی در پیش دارد، اما در مسیر دموکراتیزه شدن گام بر می دارد.

BBC © 2014 بی بی سی مسئول محتوای سایت های دیگر نیست

بهترین روش دیدن این صفحه بر روی آخرین مرورگر مجهز به CSS است. با اینکه مرورگر کنونی تان قابلیت نمایش سایت را دارد ولی امکان بهترین تجربه تصویری را به شما نمی دهد . لطفا در صورت امکان مرورگر خود را به آخرین نسخه ارتقا دهید.