آمریکا در پی اجماع بر سر غرق چئونان

هیلاری کلینتون
Image caption خانم کلینتون به چند کشور آسیایی سفر کرد

هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا، آسیا را پس از یک هفته گفتگوهای فشرده در ژاپن، چین و کره جنوبی ظاهرا دست خالی، اما با خوشبینی نسبت به چشم انداز اجماع بین المللی در مورد واکنش به اقدامات کره شمالی ترک کرد.

رسیدن به اجماع در این زمینه، تا حدود زیادی به این بستگی خواهد داشت که دولت چین پس از تاملات داخلی در مورد دوراهی ای که متحدش در پیونگ یانگ به وجود آورده، به چه نتیجه ای خواهد رسید.

خانم کلینتون در طول سفرش تاکید کرد که پکن ناگوار بودن وضعیت را درک می کند و اینکه هیچ کس به اندازه چین نگران ثبات و صلح در شبه جزیره چین نیست.

اما او اذعان کرد که چین و آمریکا اغلب دیدگاه های متفاوتی دارند.

واشنگتن سعی داشته است پیامی شدید برای کره شمالی بفرستد و روشن کند که نمی تواند بدون مجازات از ماجرای غرق کردن کشتی کره جنوبی بگریزد.

پکن به طور سنتی از فشار آوردن بر پیونگ یانگ اکراه داشته است و از عواقب بی ثباتی یا تغییر رژیم در کره شمالی که دارای مرز مشترکی با آن است می ترسد.

اما اقدامات کره شمالی اکنون باعث تنش قابل توجهی در منطقه شده است، و مقام های آمریکایی معتقدند این وضع چینی ها را به فکر فرو برده است.

تردید چین

خانم کلینتون در جریان بازدید چهار ساعته خود از سئول گفت به نفع همه از جمله چین است تا کره شمالی را نسبت به تغییر مسیر قانع کنند.

یک مقام ارشد آمریکایی گفت: "فکر می کنم منصفانه است اگر بگوییم که چین بررسی جدی این مساله که منافعش در شبه جزیره کره چیست و نوع موضعگیری اش مقابل کره شمالی را شروع کرده است."

اما چینی ها در مورد اظهار نظرهای رسمی خود در این باره دقت خواهند کرد و کاری نخواهند کرد که به نظر برسد دارند جانب کره جنوبی و به تعمیم آن آمریکا را می گیرند، زیرا این طور جلوه خواهد کرد که متحد خود را تنها گذاشته اند.

چینی ها تاکنون از انتقاد از کره شمالی پرهیز کرده اند و فقط از طرف ها خواسته اند خویشتن داری نشان دهند.

آنها همچنین در مورد نتایج تحقیقات بین المللی دایر بر اینکه کشتی چئونان با اژدر کره شمالی در ماه مارس غرق شد ابراز تردید کرده اند.

خانم کلینتون در جریان سفرش مکررا این تحقیقات را "بی طرفانه" و "علمی" خواند که پیامی روشن برای چینی ها داشت و گفت که این نتایج غیرقابل انکار است.

یو میونگ هوان وزیر خارجه کره جنوبی در جریان یک کنفرانس خبری در سئول گفت که "مطمئن هستم که قضیه برای روس ها و چینی ها زمان خواهد برد، اما نخواهند توانست واقعیت ها را انکار کنند."

مقام های آمریکایی حاضر در هیاتی که به چین رفت گفتند که اطلاعات مشخصی را درباره غرق چئونان در اختیار چینی ها گذاشته اند. چندین کارشناس آمریکایی در این تحقیقات شرکت داشتند.

'سرخوردگی عمیق'

این داستان یادآور زمانی است که آمریکایی ها سال گذشته شواهدی را دایر بر ساخت یک تاسیسات اتمی مخفی در قم توسط ایران، تسلیم روس ها کردند.

روس ها خشمگین بودند که متحدان آنها در تهران مساله را از آنها پنهان کرده اند و تصمیم گرفتند که نهایتا از تحریم های بیشتر علیه ایران حمایت کنند.

یک مقام ارشد دیگر آمریکایی گفت: "بحثی جدی (در چین) درباره چگونگی اقدام در مورد کره شمالی در جریان است. فکر می کنم این جریان سال گذشته با آزمایش موشک اتمی شروع شد. به نظرم الان شتاب گرفته است."

او افزود: "بحث هایی در داخل دستگاه رهبری و خارج از آن در جریان است، سرخوردگی عمیقی از رفتار کره شمالی و اینکه چگونه محاسبات امنیتی چین را بغرنج تر می کند درجریان است."

ژاپن روز یکشنبه اعلام کرد که یک پایگاه آمریکایی در اطراف جزیره اوکیناوا را جابجا نخواهد کرد، درحالی که یوکیو هوتویاما نخست وزیر ژاپن در جریان مبارزات انتخاباتی قول چنین کاری را داده بود.

پس از ماه ها مذاکره و افزایش تنش میان واشنگتن و توکیو در مورد پایگاه فوتنما، نگرانی از بی ثباتی در منطقه در پی اقدامات کره شمالی بالاخره ژاپن را به پایبندی به قراردادی که دولت قبلی ژاپن برای جابجایی پایگاه به بخش دیگری از جزیره بسته بود قانع کرد.

مقام های آمریکایی گفتند که آمریکا اکنون درحال همکاری با کره جنوبی برای قانع کردن کشورهای "آسه آن" (سازمان کشورهای آسیای جنوب شرقی) و همچنین گروه 8 و گروه 20 برای صدور بیانیه در محکومیت حادثه است. آمریکا همچنین در تلاش برای کشاندن مساله به سازمان ملل به کره جنوبی کمک می کند.

معلوم نیست که سازمان ملل با چه سرعتی به مساله خواهد پرداخت. آمریکا در این زمینه نیازمند حمایت چین است.

نتایج بحث های داخلی دولت چین ممکن است در ادامه این هفته روشن شود، زمانی که ون جیابائو نخست وزیر چین به کره جنوبی سفر می کند تا در اجلاسی سه جانبه با ژاپن شرکت کند.

چین بیش از پیش در منطقه تحت فشار قرار خواهد گرفت تا به نقش کره شمالی در حادثه کشتی چئونان اذعان کند و ممکن است نگران رنجاندن سئول و توکیو، دو شریک مهم تجاری خود باشد.

ویکتور چا از مرکز مطالعات استراتژیک بین المللی در واشنگتن که به عنوان یک مقام شورای امنیت ملی آمریکا در دروه ریاست جمهوری جورج دبلیو بوش به مساله کره شمالی رسیدگی می کرد نوشت: "درحالی که دو دلی چین را اغلب (ناظران) درک می کنند، بسیاری استراتژی "حرکت گل آلود" پکن را نشانه ای مایوس کننده از ناتوانی آن در ایفای نقشی رهبری در شرق آسیا می دانند."

مطالب مرتبط