ارائه پرونده محافظ سابق یکی از رهبران پیشین مخالفان تاجیکستان به دادگاه

Image caption آقای جلیلف به ترور 20 نفر از جمله چهره های سرشناس مظنون است

مأموران دادستانی تاجیکستان یوسف جلیلف، یکی از محافظان سابق اکبر توره جانزاده، روحانی و سیاستمدار سرشناس را به اوباشی متهم کرده و پرونده جنایی او را به دادگاه ارایه کرده‌اند.

همچنین گفته می‌شود که وی در گذشته در قتل شماری از چهره‌های سرشناس تاجیکستان دست داشته، ولی مورد عفو قرار گرفته است.

یک مقام آگاه در دادستانی دوشنبه که نخواست نامش گفته شود ، روز چهارشنبه 2 ژوئن به بی بی سی گفت که در مجموع، این محافظ سابق در 12 عملیات تروریستی و قتل دست کم 22 نفر، عمدتا نظامیان روس در تاجیکستان، دست داشته است.

دادستانی حالا آقای جلیلف را به اوباشی با استفاده از سلاح علیه عبدالرّحیم کاتبف، یک ساکن ناحیه وحدت، در شرق شهر دوشنبه، در سال 2000 متهم کرده است. در جریان این حادثه آقای کاتبف، همسر و فرزندانش مورد ضرب و شتم یوسف جلیلف و همراهانش قرار گرفته‌اند.

به گفته این مقام آگاه آقای جلیلف بعد این حادثه به روسیه پناه برده و سال گذشته به تاجیکستان برگشته است و از سوی مأموران دادستانی بازداشت شده است.

او افزود: که پرونده آقای جلیلف برای محاکمه به دادگاه نظامی شهر دوشنبه ارائه شده است. ولی مسئولان این دادگاه از تأیید این خبر خودداری کردند.

در همین حال، اکبر توره جان زاده، روحانی سرشناس و عضو سابق پارلمان که در زمان جنگ داخلی از رهبران اتحاد مخالفان دولت به شمار می‌رفت، روز چهارشنبه در صحبت با بی بی سی تأیید کرد که یکی از محافظان سابقش بازداشت شده است.

وی گفت که آقای جلیلف از سال 1998 تا سال 2000 از سوی وزارت امنیت وقت تاجیکستان به عنوان محافظ در اختیار وی گذاشته شده بود.

آقای توره جانزاده افزود: “ما آن زمان از خارج به تاجیکستان برگشتیم و وزارت امنیت این شخص را برای من به عنوان محافظ معرفی کرد”.

ولی به گفته آقای توره جانزاده، بعد از سال 2000 یوسف جلیلف به روسیه رفته، مدتی در آن جا زندگی کرده است. سپس، نهادهای انتظامی روسیه آقای جلیلف را به اتهام استفاده از مدارک تقلبی بازداشت و به تاجیکستان استرداد کرده‌اند.

اکبر توره جانزاده افزود حادثه‌ای که در آن یوسف جلیلف مظنون دانسته می‌شود، زمانی رخ داده است که وی در مأموریتی در خارج از تاجیکستان قرار داشت و حتی بعد از بازگشتش هم از آن آگاهی پیدا نکرده است.

ولی این مقام آگاه در دادستانی دوشنبه به بی بی سی گفت که یوسف جلیلف در سالهای آغاز جنگ شهروندی نیز رهبری گروه محافظان آقای توره جانزاده را به عهده داشته است.

Image caption آقای توره جانزاده به دست داشتن یوسف جلیلف در قتل چهره های سرشناس تردید دارد

وی گفت آقای جلیلف به گروه جنایی عبدالواسط لطیفف، ملقب به “قاری واسط” شامل بوده است. در سال 1995 وی یکجا با دسته عزیز‌الله نوراف در ایران و افغانستان در زمینه استفاده از اسلحه آموزش دیده‌است.

در مجموع، دادستانی یوسف جلیلف را در ترور دست کم 22 نفر از چهره‌های سرشناس تاجیکستان و نظامیان روس و تاجیک مظنون می‌داند. از جمله، در این مورد از حادثه‌های قتل محی‌الدین عالم‌پور، خبرنگار بی بی سی در تاجیکستان، ویکتور نیکولین، خبرنگار شبکه "آ آر تی" روسیه، مایانشا نظرشایف، معاون نخست‌وزیر و باز چندی از فرهنگیان و سیاست‌مداران سرشناس تاجیکستان نام برده می‌شود.

این مقام دادستانی از چند مورد انجام عمل به گفته وی تروریستی در شهر دوشنبه و ناحیه وحدت نام برد که مشارکت یوسف جلیلف در آنها ثابت شده است.

ولی وی تأکید کرد که این جنایتها در سالهای جنگ داخلی در تاجیکستان به وقوع پیوسته و طبق قانون عفو سال 1998 افرادی که در این جنایات دست داشتند، معاف شده‌اند.

او افزود که یوسف جلیلف در جریان تحقیق پرونده خود به ارتکاب قتل این افراد سرشناس اقرار کرده است، ولی دادگاه طبق قانون عفو سال 1998 نمی‌تواند او را برای این قتلها مجازات کند.

طبق این قانون عفو که در پی امضای سازشنامه صلح تاجیکستان در سال 1997 تصویب شد، بیش از پنج هزار نفر از نمایندگان مخالفان سابق و طرفداران دولت عفو شده بودند. ولی جرم اوباشی یوسف جلیلف بعد از این زمان رخ داده و او حالا تنها برای همین جرم محاکمه خواهد شد.

در همین حال، اکبر توره جانزاده می‌گوید که در دست داشتن یوسف جلیلف در قتلهای شخصیتهای سرشناس تردید دارد. وی می‌گوید که به اعتراف افراد مظنون در این کشور چندان اعتماد ندارد، زیرا "نحوه دریافت چنین اعترافات برای همه معلوم است."

وی افزود که برخی از گروهها قصد دارند به پرونده جنایی یوسف جلیلف جنبه سیاسی داده و "اسم توره جانزاده را نیز به آن بپیوندند، ولی ما با چنین برخورد عادت کرده‌ایم."

در گذشته دادگاه عالی تاجیکستان چند ساکن ناحیه وحدت را که گفته می‌شد اعضای گروه ناظم یونسف، یکی از فرماندهان اتحاد نیروهای مخالفان پیشین، ملقّب به "ایشان ناظم"، بوده‌اند، در قتل محی‌الدین عالم‌پور، خبرنگار بی بی سی و ویکتور نیکولین، خبرنگار تلویزیون “آ اِرته” ی روسیه مجرم شناخته و آنها را برای دوره‌های طولانی محکوم به زندان کرده بود.

اما مقامات تاجیکستان عاملان بسیاری دیگر از پرونده‌های مربوط به قتلهای شخصیتهای معروف اجتماعی در زمان جنگ داخلی این کشور و بعد از آن را تا امروز افشا نکرده‌اند.