چرا اوباما عاشق لولا داسیلوای برزیلی است

Image caption آقای لولا به پایان ریاست جمهوری خود نزدیک می شود

پیش از این، وقتی مسافران را از فرودگاه با ماشینم به طرف شهر سائوپولو می بردم، از آنها می خواستم چشم های خود را ببندند.

قضیه به هفت سال قبل برمی گردد، زمانی که اولین تصویر از بزرگترین شهر آمریکای جنوبی بزرگراهی پردست‌انداز بود که به موازات رودخانه ای بدبو و کثیف پیش می رفت که مهاجران در کناره اش در آلونک هایی چوبی زندگی می کردند و بوی دود اگزوزها همه جا را پر می کرد.

این هفته برای پوشش خبری انتخابات برزیل به این شهر بازگشته ام.

این بار با اینکه مسیر فرودگاه هنوز چندان چشم‌نواز نیست، اما بهبود چشمگیری در آن حاصل شده است.

بستر رودخانه برای جلوگیری از سیلابها لایروبی شده و چند باند به باندهای بزرگراه اضافه شده است.

هنوز در کنار مسیر آلونک هایی دیده می شوند اما تعدادشان کم شده است.

در عوض، جرثقیل های بزرگ و بلوک های ساختمانی مرتفع چشم آدم را می گیرد. اینجا حالا محل زندگی طبقه متوسط شهر شده که تعدادشان به سرعت رو به افزایش است.

رونق اقتصادی

آمار می گوید درآمدهای رو به رشد باعث شده بیش از 29 میلیون برزیلی در طول هشت سال دوره ریاست جمهوری لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا، رئیس جمهور کنونی برزیل، وارد طبقه متوسط جامعه شوند.

آقای لولا در سال 2002 به ریاست جمهوری برزیل انتخاب شد.

برخی از برزیلی ها از کمک های دولتی استفاده می کنند و برخی از آنها از نظام آموزشی که به طور مستمر رو به بهبود است بهره مندند.

برزیلی ها حالا دوران تحصیل طولانی تری دارند که باعث می شود پس از فارغ التحصیلی حقوق بالاتری بگیرند. این حقوق بالاتر باعث افزایش مصرف می شود؛ افزایش مصرف هم سبب شکوفایی اقتصاد داخلی برزیل شده است.

مصرف گرایی در محله سن ماتیو در شرق سائو پائولو مشهود است، حالا کنار کافه های کوچک و پنچرگیری ها، مغازه ها و فروشگاه های پررونق تری هم دیده می شود.

ژیلبرتو دوس سانتوس، آرایشگر سالن سلبریتی اسپیس، می گوید: "زن هایی که زمانی موهای خود را در خانه کوتاه می کردند، این روزها دنبال تازه ترین محصولات آرایشی اند."

پوسترهای مریلین مونرو روی دیوارهای این سالن آرایش دیده می شود.

پشت سر او، مشتری ها با هم حرف می زنند و صبورانه منتظر نوبتشان نشسته اند تا موهای خود را اصلاح کنند، مانیکور کنند یا موم بیندازند.

تقریبا همه کسانی که با آنها حرف می زنم، آقای لولا را عامل شکوفایی اقتصادی می دانند. او دفتر ریاست جمهوری را ترک خواهد کرد و حالا وحشت سردی که هنگام انتخاب او در سال 2002 میان مردم حس می شد جای خود را به تمجید و تحسین او داده است.

رهبر قابل توجه

وقتی من پست خبرنگار بی بی سی در سائو پائولو را در سال 2003 بر عهده گرفتم، صراف ها آزادانه گلایه می کردند که این "چپی تازه وارد"، یک دهه اصلاحات اقتصادی را از بین خواهد برد.

آن زمان مخالفان او هشدار می دادند که کسی که پیش از این کارگر فلزکاری بوده و تحصیلات عالیه ندارد، تنها سبب شرمساری برزیل در دنیا خواهد شد.

حالا همه این هراس ها از میان رفته است.

از نظر بین المللی جاذبه لولا و حمایت صمیمانه کشورهای در حال توسعه، برزیل را در مرکز بحث جهانی شدن قرار داده است.

باراک اوباما، رییس جمهوری آمریکا، در اجلاس گروه 20 کشور صنعتی و در حال توسعه گفت: "من عاشق این مرد هستم." و تونی بلر، نخست وزیر سابق بریتانیا، هم اخیرا به بی بی سی گفت: "لولا یکی از رهبران قابل توجه عصر مدرن است."

حالا محافل تجاری برزیل هم زبان به تمجید لولا که زمانی مایه نگرانی آنها بود، گشوده اند.

در سالن صبحانه هتل من در سائو پائولو، مدیران شرکت تجاری بزرگ از موج رشد اقتصادی برزیل استفاده می کنند و با موبایل های بلک بری خود از معاملاتی که در پیش دارند حرف می زنند.

در سال 2010 اقتصاد این کشور هفت و نیم درصد رشد داشته و حدود دو و نیم میلیون شغل ایجاد شده است.

یک مرد کت و شلوارپوش سر میز صبحانه در هتل من می گوید: "لولا برای ما خوب کار کرده. برای همین کسی گله ای ندارد."

Image caption یک سالن زیبایی در سائوپائولو، پایتخت برزیل

او می گوید: "لولا ثروت را در سراسر کشور توزیع کرده، که در برزیل سیاست خوبی محسوب می شود."

دوست تاجر من اصلا نگران انتخابات قریب الوقوع برزیل و کسی که جای لولا خواهد نشست، نیست.

دوست تاجر من می گوید: "برنده انتخابات امسال چه دیلما باشد (از حزب کارگر) چه سرا (از حزب حزب سوسیال دموکراتیک) در سیاست های اقتصادی در برزیل تغییری ایجاد نخواهد شد."

او با لبخندی می گوید کمی دیلما روسف را ترجیح می دهد چون لابی کردن با او راحت تر خواهد بود.

البته همه با این دوستم موافق نیستند.

یک دوست برزیلی من که معلم خصوصی زبان است، شکایت می کند که رونق اقتصادی کوتاه مدت، مباحث درباره تغییر در نظام آموزشی و ساختارهای بنیادین کشور را تحت الشعاع قرار داده است.

کودکان برزیلی مدت بیشتری را در مدارس می گذرانند، ولی کیفیت و ثبات آموزشی هنوز تا رسیدن به حد مطلوب فاصله زیادی دارد.

دوست من به درستی به این نکته هم اشاره می کند که سنگ بنای ثبات امروز ارزش پول برزیل، نتیجه عملکرد رییس جمهور قبل از آقای لولا، فرناندو هنریک کاردوسو است.