چشم انداز قدرت اوباما در صورت پیروزی جمهوری خواهان

دست اوباما پشت تریبون
Image caption آقای اوباما در سال 2008 با شعار تغییر به قدرت رسید اما شرایط سخت اقتصادی کمکی به او نکرده است

در سال 1982 رونالد ریگان شاهد به قدرت رسیدن حزب مخالف در کنگره بود. همین اتفاق 12 سال بعد برای بیل کلینتون افتاد. با این حال هر دو آنها دو سال بعد بر حزب مخالف پیروز شدند و برای بار دوم رئیس جمهور شدند.

در انتخابات روز سه شنبه هم پیش بینی می شود که جمهوری خواهان حداقل مجلس نمایندگان کنگره را از چنگ آقای اوباما خارج کنند.

از جنگ جهانی دوم به این سو، حزب رئیس جمهور در انتخابات میان دوره ای به طور متوسط 24 کرسی در مجلس نمایندگان و سه تا چهار کرسی در مجلس سنا از دست داده است.

ناظران ارقامی دو برابر این را برای انتخابات سه شنبه پیش بینی می کنند.

در چند دهه اخیر انتخابات میان دوره ای به رفراندومی در مورد عملکرد رئیس جمهور و حزب حاکم بدل شده است.

دو سال از به قدرت رسیدن رئیس جمهور گذشته و مردم این فرصت را دارند با رای خود در مورد حزب او قضاوت کنند. و در بسیاری موارد در انتخابات میان دوره رای دهندگان به حزب مخالف تمایل نشان می دهند.

انتخابات میان دوره ای معمولا خیلی جلب توجه نمی کند اما این بار شرایط متفاوت است.

بعضی پیش بینی ها حاکی از آن است که روز سه شنبه رکورد تازه ای از نظر شمار رای دهندگان در یک انتخابات میان دوره ثبت شود.

اوضاع شدیدا نابسامان اقتصادی، بیکاری گسترده و فلج شدن بسیاری از ایالات در اثر کسری بودجه به این وضع دامن زده است.

لری ساباتو استاد دانشگاه ویرجینیا اخیرا در مقاله ای برای بی بی سی نوشت که حتی اگر دموکرات ها هم مسئول این وضع نباشند به خاطر در دست داشتن قدرت مسئول شناخته می شوند.

او نوشت: "رای دادن علیه حزب حاکم در این شرایط واکنش منطقی شهروندانی ناراضی است که کاسه صبرشان لبریز شده است."

با روشن تر شدن منظره انتخاباتی و نتایج احتمالی آن، این سوال مطرح است که آیا با پیروزی جمهوری خواهان برنامه های بلندپروازانه باراک اوباما عقیم خواهد ماند یا اینکه او موفق به جلب همکاری حزب مخالف خواهد شد.

آقای اوباما همین حالا هم جمهوری خواهان را مقصر می داند. او اخیرا گفت: "تصور این بود که با توجه به آن بحران، وقتی به واشنگتن آمدیم، دموکرات و جمهوری خواه متحد خواهند شد، و بازی های سیاسی را کنار خواهند گذاشت... اما رهبران جمهوری خواه در واشنگتن تصمیم گرفتند راه دیگری بروند."

واقعیت عالم سیاست این است که داشتن نیروی متخاصم به رئیس جمهور کمک می کند تا مشکلات را به گردن آن بیاندازد.

اوباما در مصاحبه ای با نیویورک تایمز استدلال کرده است که شاید اگر جمهوری خواهان در انتخابات به نتایج دلخواه نرسند "احساس مسئولیت" کنند و به همکاری با طرح های دولت بپردازند.

او گفت اگر جمهوری خواهان به نتایج خوبی هم دست یابند باز هم مجبور خواهند بود راه حل های جدی برای حل مسائل ارائه و با رئیس جمهور کار کنند.

البته مسلما این فرض که اوضاع فعلی ناشی از عدم احساس مسئولیت حزب مخالف رئیس جمهور است را خیلی از رای دهندگان قبول ندارند.

چیزی که مسلم است اینکه پیروزی جمهوری خواهان به معنی پایان بعضی از عمده ترین طرح های آقای اوباما حداقل در مقطع کنونی مثل تصویب یک طرح عمده انرژی خواهد بود.

آقای اوباما در دو سال اخیر با تکیه بر اکثریت دموکرات موفق به تصویب برخی از این طرح ها از جمله برای اصلاح نظام بهداشتی و نظام مالی شده است.

اما جمهوری خواهان که با اکثریت طرح های بزرگ اوباما مخالفت کرده اند اشاره می کنند که در صورت پیروزی هم به مخالفت خود ادامه خواهند داد.

مایک پنس عضو جمهوری خواه مجلس نمایندگان از ایالت ایندیانا در یک مصاحبه رادیویی گفت که در مورد مسائلی مانند هزینه های عمومی، مالیات و مراقبت های بهداشتی "هیچ سازشی" با رئیس جمهور صورت نخواهد گرفت.

او گفت: "می خواهم خیلی واضح و روشن به مردم در اطراف کشور بگویم، هیچ سازشی در پایان دادن به هزینه های بی رویه عمومی توسط دولت فدرال، استقراض، نجات موسسات، تصاحب موسسات، کسری بودجه، و بدهی در کار نخواهد بود."

ناظران می گویند این پیام "عدم سازش" از سوی جمهوری خواهان غیرعادی است، چون معمولا رسم این است که هر دو حزب در روزهای پایانی مبارزات انتخاباتی قول همکاری فراحزبی برای حل مسائل مردم را می دهند.

شاید آقای اوباما راهی برای رسیدن به توافق با جمهوری خواهان در مورد مسائلی مانند انرژی، اقتصاد و آموزش پیدا کند یا شاید هم موفق شود که کنگره را به عنوان یک نهاد متخاصم که مانع اصلاحات می شود معرفی کند، چنانکه ریگان و کلینتون با موفقیت انجام دادند.

بعضی از ناظران حتی معتقدند که اگر جمهوری خواهان کنترل هر دو بخش کنگره را به دست گیرند شانس پیروزی آقای اوباما در سال 2012 افزایش خواهد یافت.

به گفته این گروه یک واقعیت هست که دموکرات ها از آن استقبال می کنند: اینکه کسی در واشنگتن خواهد بود که مشکلات را به گردن او بیاندازند.

ریگان و کلینتون هر دو از شکست های بزرگ در انتخابات میان دوره ای درس گرفتند و در انتخابات بعدی پیروز شدند.

در سال 94 پس از پیروزی چشمگیر جمهوری خواهان در کنگره، خبرنگاری از بیل کلینتون رئیس جمهور وقت پرسید آیا فکر نمی کند که دیگر به عنوان رئیس جمهوری نقشی جدی نخواهد داشت.

با این حال همه شاهد موفقیت های بعدی او بودند.

تنها زمان نشان خواهد داد که آیا اوباما همچون کارتر و جورج بوش پدر رئیس جمهوری یک دوره ای خواهد بود یا مثل کلینتون و ریگان از پیروزی مخالفان به نفع خود استفاده خواهد کرد.

مطالب مرتبط