"تاجیکستان از ازبکستان میلیاردها دلار زیان دیده‌ است"

شکورجان ظهوراف
Image caption شکورجان ظهوراف معتقد است که کشور همسایه ازبکستان میلیاردها دلار به اقتصاد تاجیکستان خسارت وارد کرده است

"از سال 1993 به این سو کشور همسایه ازبکستان میلیاردها دلار به اقتصاد تاجیکستان خسارت وارد کرده است."

این سخنان را شکورجان ظهوراف، رئیس پارلمان تاجیکستان، روز 3 اکتبر ضمن بررسی قانون بودجه سال 2010 در اجلاس مجلس نمایندگان ابراز داشت.

به گفته وی، خسارات وارده از جانب ازبکستان بیشتر در نتیجه ایجاد ممانعت ها در حرکت قطارهای تاجیکستان از طریق قلمرو آن کشور به میان آمده است.

در جلسه پارلمان چند اصلاحیه در قانون بودجه سال جاری تاجیکستان تصویب شد.

یکی از اصلاحات وارده به قانون بودجه به پرداخت قرض تاجیکستان به ازبکستان مربوط بود که از دهه 1990 به این سو شکل گرفته است.

به گفته منابع رسمی، قرض تاجیکستان به این کشور همسایه در حال حاضر بیش از 40 میلیون دلار را تشکیل می‌دهد.

امسال می‌بایست شرکت "راه آهن تاجیکستان" مبلغ بیش از 11 میلیون دلار از این قرض را به جانب ازبکستان می‌پرداخت، ولی این شرکت با توجه به مشکل متوقف شدن قطارهایش در قلمرو ازبکستان و پیامدهای آن نتوانسته است این قرض را پرداخت کند.

به همین دلیل، اعضای پارلمان با اصلاح قانون بودجه تصمیم گرفتند که این مبلغ از حساب بودجه دولتی و صندوق ثبات مالی پرداخته شود.

در جلسه پارلمان شکورجان ظهوراف با اشاره‌به متوقف شدن حرکت قطارهای تاجیکستان در ازبکستان و همچنین موارد زیاد سرقت کالاهای متعلق به تاجران و بازرگانهای تاجیک در قلمرو این کشور همسایه از معاون وزیر مالیه جمشید نارین اف سؤال کرد که چرا مقامات در مورد این مشکلات تا کنون به دادگاههای بین‌المللی موراجعه نکرده‌اند؟

آقای نارین اف پاسخ داد که این موضوع در حال بررسی است و مقامات مربوطه شیوه مراجعه به دادگاههای بین‌المللی را مطالعه می‌کنند.

آقای ظهوراف با اشاره‌ به مشکلاتی که جانب ازبکستان پیوسته در حرکت قطارهای تاجیکستان ایجاد می‌کند، گفت: "اطلاعاتی هست که از سال 1993 تا به حال در زمینه مشکلات حرکت قطارهای تاجیکستان از طریق ازبکستان به این کشور میلیاردها دلار خسارات وارد شده است."

رئیس پارلمان تاجیکستان چندی پیش در سخنرانی خود در همایش بین‌المللی پارلمانی به مناسبت ریاست قزاقستان در سازمان امنیت و همکاری در اروپا که در شهر سن-پیترزبورگ دایر شد، نیز با اشاره‌ به مشکل ترانزیت قطارهای تاجیکستان در کشور همسایه از این سازمان خواستار کمک برای حل این مشکل شده بود.

وی از جمله گفت: "ما از سازمان امنیت و همکاری در اروپا خواهش می‌نماییم که برای حل مسئله‌های حمل و نقل و ارتباطی و ترانزیتی اقدامات مؤثری انجام دهد. از جمله، مانیتورینگ دولتهای عضو در اجرای عهده داریهای بین‌الخلقییشان، خصوصاً در سمت حمل و نقل و ترانزیت مالها از طریق سرحدهای دولتهای شرکتکننده، خصوصاً از بین بردن مانعه‌های به طور مصنوعی ایجادشده مساعدت نماید."

شکورجان ظهوراف در این همایش تأکید کرد که تاجیکستان جانبدار باز هم در آینده تحکیم و توسعه یافتن فعالیت سازمان امنیت و امکاری اروپا در آسیای مرکزی بوده و آماده است ساختارهای این سازمان را در قلمرو خود جای دهد.

هم اکنون، معلوم نیست که مقامات تاجیکستان در مورد آنچه خسارات وارده از ازبکستان می‌نامند، چه تصمیمی خواهند گرفت. ولی مطرح شدن این موضوع در حالیست که اختلاف بین تاشکند و دوشنبه در روزهای اخیر، بویژه در مورد طرح نیروگاه "راغون"، شدت گرفته است.

برخی از مقامات رسمی ازبکستان دولت تاجیکستان را به ارائه اطلاعات ناصحیح در باره طرح "راغون" و "گمراه سازی جامعه بین‌المللی" در باره این طرح متهم کرده و می‌گویند که بنیاد این نیروگاه کشورهای پایان‌آب را با خطر کم‌آبی مواجه خواهد ساخت.

در مقابل، مقامهای انیرژی تاجیکستان این ادعا را بی‌پایه خوانده و می‌گویند که هدف تاشکند ممانعت از پیشرفت این کشور کوهستانی فقیر در آسیای میانه ‌است.

دولت تاجیکستان امیدوار است که با بنیاد نیروگاه "راغون" که بزرگترین نیروگاه آبی در منطقه خواهد بود، به یک قدرت دارای بزرگترین منابع انرژی آبی در منطقه تبدیل شود و از این راه سود فراوانی به دست آورد.

امّا به نظر می‌رسد که این "گنج بی رنج به دست نمی‌آید". بویژه در شرایطی که تاجیکستان بر سر این طرح "مهم و استراتژیک" نه تنها با ازبکستان اختلاف دارد، بلکه در سالهای اخیر پشتبانی روسیه را نیز از دست داده است.

مطالب مرتبط