درز پیامهای دیپلماتیک آمریکا و نگرانیهای منطقه ای از ایران

مدارک ویکی لیکس

بر اساس مدارک محرمانه ای که ویکی لیکس منتشر کرده، رهبران کشورهایی همچون اسرائیل، عربستان سعودی، قطر، بحرین و امارات متحده عربی، برنامه اتمی ایران را تهدیدی علیه موجودیت خود دانسته و خواهان حمله آمریکا برای توقف این برنامه ها شده بودند.

این اسناد که در چند روزنامه از جمله نیویورک تایمز، چاپ آمریکا، و گاردین، چاپ بریتانیا، منتشر شده حاکی از آن است که ملک عبدالله، پادشاه عربستان سعودی، به طور محرمانه آمریکا را به بمباران تاسیسات اتمی ایران تشویق کرده و گفته بود: "سر این مار را قطع کنید."

بر اساس این مدارک، ملک عبدالله در جریان یک ملاقات خصوصی با منوچهر متکی، وزیر امور خارجه ایران، جمهوری اسلامی را به دخالت در امور کشورهای عربی متهم کرده و گفته بود: "ما را از شر خود خلاص کنید."

وی به وزیر خارجه ایران گفته بود: "شما فارسها حق دخالت در امور داخلی اعراب را ندارید."

مدارک منتشر شده حاکی از آن است که ملک عبدالله در گفتگو با مقام های کاخ سفید ایران را متهم به ایجاد مشکل و بی ثباتی در منطقه کرده و افزوده بود: "خدا ما را از شر آنها برهاند."

بر اساس مدارک ویکی لیکس، رهبران امارات متحده عربی هم در ملاقات با مقام های آمریکا تهدید تهران را "۴۶ ثانیه" توصیف کرده اند که فاصله زمانی رسیدن یک موشک بالستیک از ایران به این کشور است.

از جمله، شیخ محمد زائد آل نهیان، ولیعهد ابوظبی و معاون فرمانده کل نیروهای مسلح امارات، ایران را "تهدیدی علیه موجودیت" کشورش دانسته بود.

براساس مدارک منتشر شده توسط ویکی لیکس، وی به مقام های آمریکایی گفته بود اگر حمله هوایی نتواند تاسیسات اتمی ایران را نابود کند، واشنگتن باید آماده اعزام نیروی زمینی به ایران باشد.

از طرف دیگر سلطان قابوس، پادشاه عمان، به دریاسالار ویلیام فالون فرمانده نیروهای آمریکایی در خاورمیانه در سالهای ۲۰۰۷ و ۲۰۰۸ اظهار داشته بود که ایران قدرت مهمی در منطقه است و باید با آن کنار آمد.

این مدارک نشان می دهد که عمان تنها کشور عربی است که موضع ملایم تری در قبال ایران اتخاذ کرده بود.

یکی دیگر از پیام های محرمانه وزارت خارجه آمریکا حاوی گزارش ملاقات فوریه گذشته بین رابرت گیتس، وزیر دفاع این کشور، با فرانکو فراتینی، وزیر خارجه ایتالیا در رم است.

آقای گیتس در این ملاقات به کشورهای اروپایی هشدار داده بود که اگر جلوی برنامه اتمی ایران گرفته نشود ممکن است اسرائیل به ایران حمله کند.

'سالی حیاتی'

در بخش دیگری از اسناد منتشر شده توسط ویکی لیکس آمده است که ایهود باراک، وزیر دفاع اسرائیل، در ملاقات با نمایندگان کنگره آمریکا در ماه ژوئن سال 2009 گفت که برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح اتمی تنها بین ۶ تا ۱۸ ماه وقت باقی مانده است.

Image caption مقامات آمریکایی نقل قول از رفسنجانی درباره رئیس جمهوری و رهبر را با تردید تلقی کردند

مدارک افشا شده توسط ویکی لیکس نشان می دهد اسرائیل سال ۲۰۱۰ را سالی حیاتی برای مقابله با برنامه های اتمی ایران دانسته بود.

این پیام ها همچنین نشان می دهد آمریکا و اسرائیلی تحلیل های متفاوتی از ایران دارند: اسرائیل همواره بر بدترین سناریوهای ممکن تکیه دارد، اما آمریکا برآورد محتاطانه تری ارائه می کند.

بر اساس این اسناد، دولت آمریکا سال گذشته برنامه ای برای جاسوسی درباره بان کی مون، دبیرکل سازمان ملل متحد، دستیاران ارشد وی و نیز نمایندگان کشورهای عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد راه اندازی کرد.

بنا بر این اسناد، آمریکا به ویژه می خواسته است بداند که موضع بان کی مون درباره ایران و برنامه هسته ای این کشور و نیز موضع چین و روسیه درباره تحریم ایران و نیز وضع حقوق بشر در ایران چیست؟

یک پیام محرمانه دیگر از کنسولگری آمریکا در استانبول به ملاقات با یک تاجر ایرانی اشاره می کند که به نقل از یکی از نزدیکان اکبر هاشمی رفسنجانی می گوید او گفته آیت الله خامنه ای دچار سرطان خون است و چند ماه بیشتر زنده نخواهد بود.

بر اساس این پیام، تاجر یاد شده به دیپلماتهای آمریکایی گفت که آقای رفسنجانی به این فرد نزدیک به خود گفته است او اکنون ساکت می ماند تا بتواند در زمان مقتضی حمایت لازم را از مجلس خبرگان کسب کند تا بتواند رهبر بعدی کشور شود، محمود احمدی نژاد را وادار به استعفا کند و انتخابات جدیدی برگزار نماید.

در پایان این پیام صحت اظهارات این فرد مورد تردید قرار گرفته و گفته شده او بدلیل آنکه بازرگان است سناریویی مطابق منافعش را ترسیم می کند که لزوما با واقعیت همخوان نیست.

نحوه مذاکره با ایران

در یکی از پیامهای محرمانه بخش ایران در کنسولگری آمریکا در دوبی درباره انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته آمده است: "گرچه تعداد واقعی آرا را نمی دانیم و شاید هرگز هم ندانیم، اما روشن است که سطح مشارکت بییسابقه بوده و تقلبی سیستماتیک در شمارش آرا صورت گرفته (حتی معلوم نیست که آرا شمرده شده باشد) با این هدف که در همان مرحله اول "پیروزی بزرگی" برای احمدی نژاد ساخته شود."

این پیام می افزاید بخش های تندروی سپاه پاسداران ایران آیت الله خامنه ای را قانع کردند که می توان نامزد مطلوب را با هزینه کمی برنده کرد.

در ادامه این پیام با اشاره به سوء مدیریت های اقتصادی دولت محمود احمدی نژاد آمده است تحولات سی سال گذشته در ایران نشان می دهد که این موضوعات سیاسی، و نه اقتصادی، بوده است که مردم را به خیابانها کشانده و نگرانی های اقتصادی به ندرت به اعتراضات بزرگ انجامیده است.

Image caption بر اساس اسناد ویکی لینکس ملک عبدالله ایران را از مداخله در امور اعراب برحذر داشت

یکی دیگر از مدارکی که ویکی لیکس افشا کرده نشان می دهد جفری آدامز، سفیر پیشین بریتانیا در تهران و مدیر کل کنونی وزارت خارجه بریتانیا، تجربه خود درباره نحوه مذاکره با دیپلماتهای ایرانی را در اختیار مقام های آمریکایی گذاشته است.

بر اساس این مدارک، او در نوامبر سال ۲۰۰۷، به رایان کراکر سفیر وقت آمریکا در بغداد و نیز ژنرال دیوید پتریوس فرمانده نیروهای بین المللی در عراق گفت که سیاستمداران ایران گمان می کنند که مقام های آمریکایی وقت خارق العاده ای صرف فکر کردن درباره ایران و تغییر حکومت این کشور می کنند.

وی افزود ایران از یک طرف آمریکا را دشمنی "مصمم" می داند، اما از طرف دیگر این کشور را آسیب پذیر و فاقد توانایی حمله نظامی می داند.

او به مقام های آمریکایی گفت پیام های واشنگتن به ایران از جمله خطوط قرمز آن باید کاملا روشن باشد و از هر نوع ابهام و کنایه دوری شود.

ویکی لیکس از چند روز پیش گفته بود که قصد دارد بیش از ۲۵۱ هزار سند محرمانه که بیشتر آنها پیام های دیپلماتیک سفارتخانه های آمریکا در کشورهای دیگر هستند را افشا کند و بخشی از این اسناد در روزنامه های مختلف آمریکایی و اروپایی به چاپ رسیده است.

این پیام ها به مسایل و تحولات مختلف جهانی از جمله مسایل مربوط به ایران و روابط این کشور با ایالات متحده ارتباط دارد.

مقامات آمریکایی دسترسی و افشای اسناد دولتی را محکوم کرده و یک سناتور آمریکایی خواستار مقابله با ویکی لینکس به عنوان "یک سازمان تروریستی" شده و وزارت دفاع آمریکا اعلام کرده که اقداماتی را برای جلوگیری از نفوذ به شبکه کامپیوتری این وزارتخانه و دسترسی به اسناد آن در دست اجرا دارد.

مطالب مرتبط