تونی بلر یکبار دیگر رو در رو با کمیته تحقیق جنگ عراق

تونی بلر
Image caption حضور تونی بلر برای بار دوم در مقابل هیات تحقیق جنگ عراق، مانند بار اول توجه عمومی را به خود جلب خواهد کرد

دقیقا مشخص نیست در ماه آینده، زمانی که تونی بلر، نخست وزیر پیشین بریتانیا در برابر اعضای کمیته تحقیق در مورد جنگ عراق حاضر شود، اعضای این هیات، چه سوالاتی را از او خواهند پرسید.

البته از ژانویه گذشته تا کنون تعداد قابل ملاحظه‌ای از افراد به صورت علنی در مقابل کمیته‌ای به رهبری سرجان چیلکوت حاضر شده و بیش از سی شاهد نیز به صورت غیر علنی شهادت داده‌اند.

آقای بلر در شهادتی که در ابتدای سال جاری ایراد کرد بر این تاکید داشت که از اقدام برای سرنگون کردن صدام حسین از قدرت به هیچ عنوان پشیمان نیست.

او دفاع جانانه‌ای از تصمیمش مبنی بر ورود به جنگ عراق کرد و رهبر سابق عراق را یک "هیولا" خواند.

او بر این نکته تاکید کرد که اگر کماکان این احتمال وجود داشت که صدام حسین دست به تولید سلاح‌های کشتار جمعی بزند، او بار دیگر همین تصمیم را می گرفت.

هیات تحقیق ممکن است بخواهد از او در مورد میزان قابل اتکا بودن اطلاعات بدست آمده توسط سرویس‌های اطلاعاتی برای درگیر شدن در جنگ عراق سوالات بیشتری بپرسد.

در ماه ژوئیه، بارونس الیزا مانینگهام بولر، ‌رئیس سابق سازمان آم ای فایو (سرویس اطلاعات داخلی بریتانیا) در مورد اتکای بیش از حد به اطلاعات پراکنده هشدار داده بود.

هانس بلیکس، سر‌بازرس پیشین تسلیحات سازمان ملل متحد در شهادت خود، قابل اعتماد بودن این اطلاعات را زیر سئوال برده بود. او به صراحت گفت که جنگ عراق، یک جنگ غیرقانونی و غیر موجه بوده است.

همچنین ممکن است در مورد مشاوره‌های حقوقی داده شده توسط لرد گلد‌اسمیت، مشاور قضایی ارشد تونی بلر، نخست وزیر بریتانیا در زمان حمله به عراق تحقیق شود.

خانم کلر شورت، وزیر پیشین توسعه بین‌المللی بریتانیا گفته است که از او در مورد این که آیا موضوع حمله به شکل مناسب در سطح وزرا مورد مباحثه قرار گرفته یا نه سئوال شده است. اکنون از لرد گلداسمیت درخواست شده تا شواهد مکتوب بیشتری در مورد موضوع تحقیقات ارائه کند.

"جزئیات بیشتر"

پروفسور مایکل کلارک، ‌مدیر موسسه "Royal United Services" می‌گوید که ممکن است آقای بلر در حضور دوم خود در مقابل کمیته تحقیق به مانند بار اول عصبی و آشفته باشد.

او می‌گوید: "شواهد بسیاری وجود دارد که آن چه او در دور اول حضور خود در مقابل کمیته تحقیق گفته بیشتر جنبه کلی داشته و نیاز است به آن چه هفت سال پیش اتفاق افتاده به شکل جزئی تری پرداخته شود. او لحظات پر تشویشی را پیش رو خواهد داشت. مانند تمام تاریخدانان کارکشته، کمیته علاقه دارد که به گذشته بازگردد و مواردی را که به قدر کفایت نمی‌فهمد بازبینی کند."

از زمان جلسات علنی برگزار شده در تابستان گذشته، کمیته تحقیق در مورد جنگ عراق به شدت بر این نکته پافشاری می‌کند که اعضای آن به سختی می‌کوشند تا وظیفه خود را به درستی انجام دهند.

اعضای این کمیته تا کنون دو بار به عراق رفته‌اند و بارها کهنه سربازان بریتانیا را ملاقات کرده‌اند. به علاوه تاکنون بیش از ۳۰ گزارش از وکلای بین‌المللی دریافت شده ‌است.

با این وجود، احتمالا در سال آینده و تا زمانی که نتیجه جلسات غیرعلنی تحقیقات به شکل عمومی منتشر نشود، تنها باید به گمانه‌زنی در مورد مسایلی که هیات تحقیقات چیلکوت همچنان در مورد آنها تحقیق می‌کند، اکتفا کرد.

مطالب مرتبط