نیروهای امنیتی در بحرین تظاهرکنندگان مخالف را متفرق کردند

میدان مروارید حق نشر عکس AFP
Image caption میدان مروارید محل اصلی تجمع تظاهرکنندگان مخالف دولت بوده است

نیروهای امنیتی در بحرین صدها تن از معترضان را از یکی از میدان های پایتخت پراکنده کرده اند و برخورد خشونت آمیز آنان با تظاهرکنندگان از سوی رئیس جمهوری و مجلس ایران محکوم شده است.

از بامداد روز چهارشنبه، 25 اسفند (16 مارس)، واحدهای نظامی و نیروهای امنیتی در بحرین به منظور پراکنده کردن تظاهرکنندگان مخالف حکومت در منامه، پایتخت، وارد عملیات شدند و با استفاده از گاز اشک آور و ماشین آب پاش، تجمع یک ماهه اعتراضی در میدان لؤلؤ (مروارید) را هدف حمله قرار دادند.

این عملیات چند ساعت ادامه داشت و براساس گزارش های رسیده، واحدهای دولتی با استفاده از ماشین آب پاش و شلیک گاز اشک آور، توانسته اند صدها تن از معترضان را از این میدان خارج کنند و چادرهایی را که برای چند هفته در این محل برپا کرده بودند، برچینند.

مخالفان در طول چند هفته تجمع در میدان لؤلؤ (مروارید)، موانع و راهبندانی هایی را در ورودی های میدان و خیابان های اطراف آن ایجاد کرده بودند تا از ورود خودروهای پلیس به این محل و دسترسی مراجعان به یکی از مراکز تجاری منامه در نزدیکی این میدان جلوگیری کنند اما در عملیات روز چهارشنبه، نیروهای امنیتی با استفاده از بولدوزر، این منطقه را موانع و راهبندان های ایجاد شده پاکسازی کردند.

میدان مروارید محل تظاهرات مخالفان حکومت پادشاهی بحرین بوده است که اعتراضات خود را از اواسط ماه فوریه - حدود یک ماه پیش - با تجمع در این میدان آغاز کردند و اگرچه چند روز بعد، نیروهای امنیتی بحرین موفق به پاکسازی این میدان شدند، اما معترضان بار دیگر به این محل بازگشتند.

گزارش های اولیه در مورد عملیات روز چهارشنبه حاکی از آن بود که تظاهرکنندگان حاضر در میدان، که شمار آنان چند صد نفر گزارش شده، در برابر نیروهای امنیتی مقاومت چندانی از خود نشان ندادند و شماری از آنان در حال گریز در خیابان های اطراف دیده شده اند.

منابع رسمی بحرین هنوز گزارشی در مورد تلفات احتمالی عملیات روز چهارشنبه منتشر نکرده اند اما یکی از رهبران مخالف دولت در گفتگوی تلفنی با بی بی سی، گفته است که در عملیات روز چهارشنبه، ماموران حکومتی و نیروهای اعزامی عربستان و امارات عربی متحده از گلوله جنگی علیه تظاهرکنندگان استفاده کردند.

وی گفته است که بر اثر تیراندازی به سوی معترضان، دست کم پنج نفر کشته و دهها تن دیگر زخمی شده اند هر چند زخمی های این درگیری، به دلیل نگرانی از پیگیری دستگاه های امنیتی، به جای بیمارستان ها به مساجد انتقال یافته اند.

شبکه تلویزیونی العالم، متعلق به دولت ایران، و رادیو و تلویزیون دولتی این کشور نیز از کشته و زخمی شدن شماری از معترضان خبر داده اما این گزارش ها هنوز مورد تایید منابع مستقل قرار نگرفته است.

برخی گزارش های تایید نشده حاکی از کشته شدن سه مامور دولتی در جریان عملیات روز چهارشنبه است اما این خبر نیز رسما مورد تایید قرار نگرفته است.

اقدام به پاکسازی میدان مروارید یک روز پس از آن آغاز شده است که حمد بن عیسی آل خلیفه، پادشاه بحرین، با صدور فرمانی، به مدت سه ماه در این کشور وضعیت فوق العاده اعلام کرد.

ساعاتی پس از آن، درگیری هایی در بخش هایی از بحرین روی داد که گفته می شود دو کشته برجای گذاشته و برخی منابع به نقل از مقامات سعودی گفته اند که یکی از نفرات نظامی آنان نیز در بحرین کشته شده است هر چند در این مورد، جزئیات بیشتری در دست نیست.

حق نشر عکس AFP
Image caption عملیات پاکسازی پس از ورود نیروهای خارجی و اعلام وضعیت فوق العاده آغاز شده است

روز دوشنبه گزارش شد که واحدهایی متشکل از حدود یک هزار تن از نفرات نظامی و امنیتی عربستان سعودی و امارات عربی متحده در چارچوب تصمیم شورای همکاری خلیج فارس برای کمک به استقرار نظم وارد بحرین شده اند.

تعداد کل نفرات نیروهای زمینی، دریایی و هوایی بحرین به ده هزار نفر نمی رسد و ظاهرا پادشاه بحرین با اتکای به توانایی واحدهای اعزامی شورای همکاری خلیج فارس در مقابله موثر با تظاهرکنندگان، فرمان برقراری وضعیت فوق العاده را صادر کرده است.

در حالیکه حکومت بحرین و مخالفان به راه حلی برای بحران کنونی دست نیافته اند، مشخص نیست که آیا متفرق کردن اجتماع کنندگان در میدان مروارید به تظاهرات اعتراضی پایان خواهد و آرامش را به این جزیره باز خواهد گرداند و یا معترضان، با نادیده گرفتن مقررات وضعیت فوق العاده، به اقدامات خود از جمله از طریق راهپیمایی های اعتراضی ادامه خواهند داد و در چنین صورتی، واکنش ماموران امنیتی داخلی و خارجی چه خواهد بود.

واکنش اعتراضی ایران

تحولات بحرین با واکنش اعتراض آمیز دولت ایران مواجه شده و روز گذشته، وزارت خارجه جمهوری اسلامی با احضار دیپلمات های بحرین، عربستان سعودی و سوئیس - حافظ منافع آمریکا در ایران - مراتب اعتراض شدید خود را نسبت به اعزام نیروهای شورای همکاری به بحرین ابراز داشت در حالیکه گروهی از نمایندگان مجلس نیز با امضای بیانیه ای، این اقدام را محکوم کردند.

حق نشر عکس ISNA
Image caption احمدی نژاد: صف آرایی در برابر توده مردم کار بسیار زشتی است

در مقابل، دولت بحرین با احضار سفیر جمهوری اسلامی در منامه، نسبت به آنچه که "دخالت آشکار در امور داخلی بحرین" می خواند واکنش نشان داد.

روز چهارشنبه، محمود احمدی نژاد، رئیس جمهوری، با اشاره به تحولات بحرین، مقابله نیروهای امنیتی بحرین با تظاهرکنندگان را محکوم کرد و گفت: "امروز در بحرین شاهد صف آرایی در مقابل توده مردم هستیم که این کار بسیار زشتی است."

آقای احمدی نژاد دولت بحرین را از تکرار تجربه صدام حسین، رهبر سابق عراق، و مقاومت در برابر خواست مردم برحذر داشت و با ابراز این نظر که اکثر مردم بحرین معترض و خواستار تغییر اند، گفت که "باید به این خواست مردم احترام گذاشت و اصلاحات را انجام داد."

محمود احمدی نژاد و در اشاره ای تلویحی به حضور نیروهای عربستان سعودی و امارات عربی متحده در بحرین، گفت: "مگر می شود امواج انسانی را با نیروهای مسلح و آنهم از طریق کشورهای همسایه متوقف کرد؟"

پیش از آن، نمایندگان مجلس ایران برای بررسی تحولات اخیر بحرین جلسه غیر علنی تشکیل دادند و علی لاریجانی، رئیس مجلس، در مورد برگزاری این جلسه گفت: "با توجه به شرایط اخیر منطقه و به ویژه ظلم مضاعف آمریکا و برخی کشورهای منطقه بر مردم بحرین، نمایندگان مجلس با حساسیت ویژه در این باره در جلسه غیر علنی بحث و گفتگو کردند."

به گزارش خانه ملت - سایت خبررسانی مجلس ایران - محسن کوهکن، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس در مورد نتیجه جلسه غیرعلنی روز چهارشنبه گفت که این کمیسیون ماموریت یافته تا بدون وقفه، "موضوع نسل کشی در بحرین و توقف این جنایات را پیگیری کند" و افزود: "در این جلسه، به طور خاص، موضوع لشکرکشی عربستان سعودی و امارات عربی متحده به این کشور مطرح و با حساسیت نمایندگان مواجه شد."

این نماینده مجلس از اخلال عمدی در شبکه ارتباطی بحرین هم خبر داد و گفت: "با حمایت مستقیم آمریکایی ها، تمام سیستم های ارتباطی مردم قطع شده است و طبق اطلاعاتی که داریم، نسل کشی تاسف انگیزی در این کشور جریان دارد."

حق نشر عکس AFP
Image caption ظاهرا احتمال فرقه ای بودن اعتراضات بحرین همسایگان و کشورهای غربی را نگران کرده است

آقای کوهکن در مورد دلیل کاربرد اصطلاح "نسل کشی" برای توصیف مقابله حکومت بحرین با معترضان توضیحی نداد.

اکثر جمعیت بحرین را شیعیان تشکیل می دهند که برخی رهبران سیاسی و مذهبی آنان خاندان سلطنتی سنی مذهب این کشور را به تبعیض علیه پیروان تشیع متهم کرده و خواستار حقوق سیاسی بیشتری برای خود شده اند.

همچنین، بخشی از جمعیت شیعی و سنی بحرین را ایرانی تباران تشکیل می دهند که شماری از آنان با زبان فارسی و فرهنگ ایرانی آشنایی دارند.

به همین دلیل، اعتراضات جاری در بحرین، که به گفته برخی منابع شیعیان به تدریج نقش مهمتری در آن ایفا می کنند، باعث بروز نگرانی هایی در این مورد شده است که احتمال دارد حکومت جمهوری اسلامی در ایران در صدد اعمال نفوذ و بهره برداری از این وضعیت برآید و به گفته برخی ناظران، ممکن است تصمیم شورای همکاری خلیج فارس به اعزام نیرو به منظور حمایت از حکومت بحرین در واکنش به چنین نگرانی هایی اتخاذ شده باشد.

روز گذشته، هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه آمریکا که به مصر سفر کرده، خواستار "آرامش و خویشتنداری تمامی طرف های درگیر" در بحرین شد و افزود که در گفتگوی تلفنی با وزیر خارجه سعودی، بر لزوم تلاش نیروهای خارجی برای ترغیب حکومت و مخالفان بحرینی به تعامل و گفتگو تاکید نهاده است.

جزیره بحرین دارای موقعیتی استراتژیک در خلیج فارس است و ستاد ناوگان پنجم ایالات متحده، که منطقه خلیج فارس، دریای سرخ، دریای عرب و سواحل شرق آفریقا را زیر نظر دارد، در این کشور واقع شده است.

مطالب مرتبط