'حداقل ۱۵ کشته' در دور تازه درگیری های سوریه

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption نیروهای امنیتی برای متفرق کردن معترضان از گاز اشک‌آور و گلوله جنگی استفاده کرده اند

مخالفان حکومت بشار اسد می گویند که نیروهای امنیتی سوریه دست کم ۱۵ تن از معترضان را در درگیری های روز جمعه در این کشور کشته اند.

به گفته فعالان حقوق بشر، پنج نفر در حالی که بعد از نماز جمعه، مسجدی واقع در حومه دمشق، پایتخت سوریه، را ترک می کردند به ضرب گلوله کشته شدند.

تیراندازی نیروهای دولتی به سوی تظاهر کنندگان در دمشق هم حداقل ۳ کشته برجای گذاشته است.

حداقل دو نفر دیگر هم در شهر حمص کشته شدند.

مقام های سوریه عده ای مرد مسلح ناشناس را مسئول قتل این افراد دانسته و گفته اند که تعدادی از نیروهای امنیتی هم جان خود را از دست داده اند.

روز جمعه هزاران نفر در شهرهای مختلف در تظاهرات هفتگی خواهان برکناری بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه شده‌اند.

بر اساس گزارش‌ها، نیروهای امنیتی در دست‌کم دو منطقه در دمشق، برای متفرق کردن معترضان از گاز اشک‌آور استفاده کرده‌اند و به سمت تظاهرکنندگان تیراندازی کرده‌اند.

گزارش شده است که در چندین شهر دیگر سوریه از جمله در شهر حمص، تظاهرات بزرگی برگزار شده است.

نیروهای امنیتی در شهر الکسوه در جنوب دمشق هم به سمت معترضان تیراندازی کرده‌اند.

پیش از این، فعالان سیاسی مخالف دولت سوریه، از معترضان این کشور خواسته بودند تا برای افزایش فشارها بر بشار اسد، رئیس جمهوری این کشور، بعد از نماز جمعه، ۲۴ ژوئن، دست به تظاهرات بزنند.

در فراخوانی که در سایت فیس‌بوک منتشر شد، "بشار دیگر رئیس جمهور من نیست و دولتش دیگر نماینده من نیست" از جمله شعارهای این هفته معترضان در سوریه اعلام شده بود.

این فراخوان پس از آن منتشر شد که بشار اسد در سومین سخنرانی خود از زمان آغاز اعتراض‌ها، وعده مذاکره با مخالفان و اصلاحات در سوریه را داد.

عملیات نظامی اخیر ارتش سوریه در شمال این کشور سبب شده است ساکنان بسیاری از شهرها و روستاها در این منطقه، محل زندگی خود را ترک کنند.

بر اساس اعلام دولت ترکیه، در مجموع ۱۱ هزار و ۷۰۰ نفر از شهروندان سوریه از این کشور درخواست پناهندگی کرده‌اند.

نگرانی از وضع پناهجویان

همچنین از روز پنجشنبه حرکت نیروهای ارتش سوریه به سمت منطقه مرزی این کشور با ترکیه باعث شده است پناهجویان سوری بیشتری با عبور از مرز دو کشور، وارد خاک ترکیه شوند.

به دنبال پیشروی تانک‌ها و نیروهای ارتش سوریه به سمت روستای خربت‌الجوز، محل استقرار اردوگاه‌های موقت اسکان پناهجویان در خاک سوریه، مقامات رسمی ترکیه اعلام کرده‌اند که بیش از یک هزار و ۵۰۰ نفر از پناهجویان سوری، وارد خاک این کشور شده‌اند.

گزارش شده است که با حرکت ارتش سوریه در روز پنجشنبه، خانواده‌های سوری که پشت مرزهای ترکیه پناه گرفته بودند، حصارهای مرزی را از جا کنده و به خاک ترکیه فرار کرده‌اند.

به گفته یکی از خبرنگاران بی‌بی‌سی در منطقه، یکی از اردوگاه‌های پناهجویان سوری که در محدوده مرزی دو کشور در خاک سوریه بود، الان خالی از سکنه است و نیروهای نظامی سوریه و ترکیه فقط در فاصله چند صد متری همدیگر را تحت نظر دارند.

حرکت نیروهای ارتش سوریه به سمت مرز ترکیه بخشی از اقدامات بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه، برای آرام کردن موج اعتراضات علیه دولت این کشور به شمار می‌رود.

به گفته فعالان در سوریه، از زمان آغاز اعتراضات در این کشور در ماه مارس و برخورد دولت با معترضان، بیش از یک هزار و ۳۰۰ نفر کشته و هزاران نفر دیگر بازداشت شده‌اند.

تنش بین سوریه و ترکیه

به گفته جاناتان مارکوس، خبرنگار دیپلماتیک بی‌بی‌سی، با تحولات جدید در منطقه مرزی سوریه و ترکیه، روابط دو کشور رو به وخامت گذاشته است.

همجواری و فاصله کم نیروهای نظامی سوریه و ترکیه در منطقه مرزی دو کشور مشکل اصلی است و این تهدید وجود دارد که دو طرف با هم درگیر شوند.

هرچند همانطور که هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه آمریکا در سخنانش در روز پنجشنبه، ۲۳ ژوئن، به آن اشاره کرد، در صورتی که دو طرف درگیر شوند، این درگیری به احتمال زیاد، بر اثر حادثه و نه از روی قصد و برنامه قبلی خواهد بود.

این خطر وجود دارد که سربازان سوری به طور اتفاقی و پراکنده، وارد خاک ترکیه شوند و یا در صورت تیراندازی نظامیان سوریه به سمت غیرنظامیان، نیروهای ترکیه وارد عمل شوند و مداخله کنند.

شدت یافتن بحران در سوریه، روابط دوجانبه دولت این کشور با ترکیه را هم تحت تاثیر قرار داده است.

چندین دهه است که ترکیه و سوریه روابط بسیار کمی با هم داشته اند.

اختلاف نظر بر سر منابع آبی، یکی از موارد اختلاف نظر این دو کشور در گذشته به شمار می‌رفت. دولت سوریه همچنین به عنوان یکی از حامیان گروه‌های جدایی‌طلب کرد در ترکیه محسوب می‌شد.

این دو کشور در اواخر دهه ۱۹۹۰ میلادی، تا آستانه جنگ پیش رفتند. ولی در چند سال اخیر، روابط دوجانبه آنها به میزان قابل توجهی بهبود پیدا کرد که یکی از نشانه‌های محسوس تاثیر سیاست خارجی جدید دولت ترکیه در حل و فصل مشکلات با کشورهای همسایه‌اش به شمار می‌رود.

در سال‌های اخیر، حجم تجارت ترکیه و سوریه افزایش یافت و حتی ترکیه به عنوان میانجی در مذاکرات سوریه و اسرائیل وارد عمل شد.

با این حال، بهبود روابط ترکیه و سوریه به دنبال تحولات در کشورهای عربی چندان ادامه نیافت.

ترکیه بیش از هر چیز، خواهان ثبات در محدوده مرزی خود است و مقامات این کشور بارها از بشار اسد، رئیس جمهور سوریه خواسته‌اند تا دست به اصلاحات بزند.

وزیران امور خارجه ترکیه و سوریه پنجشنبه با هم گفت‌وگو کردند و هنوز روابط دو کشور با مشکل قابل توجهی روبه‌رو نشده است، هرچند هر دو کشور منطقه مرزی خود را به دقت تحت نظر دارند.

مطالب مرتبط