تأسیس “گوشه مجسمه‌های شوروی” در باغ “غلبه” در خجند

پیکره لنین حق نشر عکس BBC World Service
Image caption حالا مجسمه "داهی محنتکشان جهان" در گوشه‌ای از باغ "غلبه" مرکز ولایت سغد مستقر است

شهرداری خجند تصمیم گرفته است که مجسمه‌های زمان شوروی در شمال تاجیکستان را در باغی گردهم آورد.

به گفته محمودجان ابراهیم اف، سخنگوی شهردار خجند، آوردن مجسمه ولادیمیر لنین در گوشه‌ای از باغ “غلبه”، نخستین اقدام در این زمینه می‌باشد.

آقای ابراهیم اف روز دوشنبه ۱۹ سپتامبر به بی بی سی گفت که برای تأسیس چنین گوشه‌ای در باغ “غلبه” قطعه زمینی در محله ۱۸ شهر خجند اختصاص شده و طرح آن حالا در حال تهیه شدن است.

مجسمه لنین موسوم به “داهی محنت کشان جهان” تا اوایل سال جاری در کنار راست سیردریا که از خجند عبور می‌کند، واقع بود. ولی، اخیراً مجسمه لنین از آن جا برچیده شده و در عوض آن مجسمه اسماعیل سامانی گذاشته شد.

محمودجان ابراهیم اف می‌گوید که به عقیده شهرداری خجند، مجسمه‌های زمان شوروی جزئی از تاریخ مردم تاجیک بوده و آنها باید گوشه‌ای حفظ کرده شوند.

وی خبر داد که در کنار مجسمه لنین در باغ “غلبه” همچنین مجسمه‌های دیگر، نظیر کارل مارکس، میران کیراف و جوزف استالین گذشته خواهند شد.

همچنین قرار است،علایم دیگر زمان شوروی که در زمان شوروی در شکل مجسمه، به مانند “داس و چکُش” درآمده بودند، به اینجا کوچ (انتقال) داده شوند. به اعتقاد محمودجان ابراهیم اف، تأسیس گوشه مجسمه‌های زمان شوروی بازگویی احترام مردم تاجیک به تاریخ خود است.

ضمناً، در زمان شوروی شهر خجند و ولایت سغد اسم لنین آباد را داشتند. در سال ۱۹۹۰ به مرکز این ولایت خجند، اسم تاریخی آن برگردانیده شد.

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption مجسمه اسماعیل سامانی جایگزین مجسمه ولادیمیر لنین شد

خیابان مرکزی خجند که نیز اسم لنین را داشت، به نام کمال خجندی، شاعر و متفّکر سرشناس زاده این شهر تبدیل داده شد. در اواسط دهه ۱۹۹۰ در این خیابان مجسمه کمال خجندی گذاشته شد.

سپس، در اطراف این مجسمه گلگشت “ستاره‌های خجند” پیدا شد که در آن جا نیم‌پیکره‌های چهره‌های سرشناس این شهر باستانی تاجیکان گذاشته شدند.

ولی، تصمیم شهرداری خجند برای برچیدن مجسمه ولادیمیر لنین که بزرگترین مجسمه “داهی رنجبران جهان” در آسیای مرکزی محسوب می‌شد و ۲۳ متر ارتفاع داشت، باعث انتقاد کمونیستهای تاجیک و کشورهای شوروی سابق شده بود.

به گفته منصور حاجی بایف، طراح مجسمه اسماعیل سامانی که حالا جایگزین مجسمه لنین شده است، ارتفاع مجسمه جدید حدود یک متر بلندتر از قبلی است.

وی گفت که پای مجسمه لنین تخریب نشده و بعد از آرایش تازه، روی آن مجسمه اسماعیل سامانی نصب شد.

امامعلی رحمان، رئیس جمهوری تاچیکستان که در گذشته عضو حزب کمونیست اتحاد شوروی بود، بعد از رسیدن به قدرت سیاست "‌گسترش خودآگاهی ملی و ارج‌‌گذاری به دولت و دولتداری ملی را" دنبال می‌کند که برچیدن نشانه‌های شوروی از عناصر این روند دانسته می‌شود.

در ده سال اخیر بیشتری از مجسمه‌های ولادیمیر لنین از مراکز ولایات و شهر و نواحی تاجیکستان برچیده شده و معمولاً مجسمه‌های اسماعیل سامانی جایگزین آنها شدند.

تنها در شهر کولاب در اواخر سال گذشته یگانه مجسمه ولادیمیر لنین بعد از دو ماه برکنده شدن دوباره در جای خود در باغ فرهنگی این شهر نصب شد.

مطالب مرتبط