آیا حزب الله و اسرائیل می توانند همدیگر را نابود کنند؟

حق نشر عکس AFP
Image caption هم حزب الله و هم اسرائیل همدیگر را تهدید به نابودی کرده اند

پنج سال پس از جنگ ۳۴ روزه میان اسرائیل و حزب الله لبنان، بسیاری از لبنانی ها نگرانند که یک مناقشه دیگر و بزرگتر در راه باشد.

حزب الله که در اوایل دهه ۱۹۸۰ تشکیل شد، به یکی از نیرومندترین دشمنان اسراییل بدل شده است. این گروه در سال ۲۰۰۰ ارتش اسراییل را مجبور کرد به چندین دهه اشغال لبنان پایان دهد.

همچنین در سال ۲۰۰۶ بیش از یک ماه در مقابل حملات اسراییل تاب آورد و همین کافی بود تا شیخ حسن نصرالله، رهبر این گروه، اعلام پیروزی کند.

حزب الله بیشتر از بعضی از ارتش‌های اروپایی جنگ افزار دارد.

آمریکا این گروه را یک سازمان تروریستی خوانده است.

ریچارد بائر، مدیر سیاسی مجله اینترنتی محافظه کار "آمریکن ثینکر"، می گوید: "فکر می کنم وقتی مانند سازمانی تروریستی عمل می کنید، غیرنظامیان را می کشید و قطعنامه های سازمان ملل را که چندین دفعه برای خلع سلاح تصویب شده، نادیده می گیرید، آن وقت کاملا روشن است که چه سازمانی هستید."

دیگران مانند آلیستر کروک، چنین نظری را قبول ندارند. این مامور پیشین سرویس جاسوسی بریتانیا، حالا در بیروت مدیر یک پژوهشکده است و از طریق آن با عناصر حزب الله در تماس است. او می گوید: "حزب الله یک جنبش مقاومت است. حزب الله یک جنبش آزادیبخش است."

اما در حالی که اسرائیلی ها از خاک لبنان عقب کشیده اند، آیا حزب الله می تواند استدلال کند که در مقابل نیروهای اشغالگر اسرائیل مقاومت می کند؟ یک پاسخ این است که اسرائیلی ها عقب نشینی نکرده اند، دست‌کم نه به طور کامل.

در واقع، بخشی از سرزمینهای اشغالی توسط اسرائیل مورد مناقشه است. بعضی مانند سازمان ملل عقیده دارند مزارع شبعا متعلق به سوریه است نه لبنان.

اما منطقه دیگری هم هست، نیمه شمالی روستای غجر. رعنا سلیم، از بنیاد "نیو آمریکا"، پژوهشکده ای با گرایش چپ میانه، می گوید: "این خاک لبنان است که تحت اشغال اسرائیلی هاست."

هواداران اسرائیل مانند ریچارد بائر، جواب می دهند که اشغال نیمی از یک روستا اقدام حزب الله برای گردآوری چنین نیروی نظامی عظیمی را به هیچ وجه توجیه نمی کند. او می گوید: "آیا این مبنای داشتن ۴۰ هزار راکت و موشک، کشتن نیروهای اسرائیل در مرز و شلیک راکت به خاک اسرائیل است؟"

حمایت محلی

با این حال، حزب الله استدلال می کند که دلیل دیگری برای حفظ این میزان نیرو دارد: بازداشتن اسرائیل از حملات آتی.

در مناطق تحت کنترل حزب الله در جنوب بیروت، حمایتی قاطع از این سازمان به چشم می خورد.

این منطقه که حتی ماموران راهنمایی و رانندگی آن از اعضای حزب الله هستند، پس از جنگ ۲۰۰۶ به سرعت و با پول ایران بازسازی شد.

یکی از ساکنان محل در خلال خرید روزمره اش به بی بی سی می گوید: "وقتی جوان بودیم، می دیدیم چطور از سال ۱۹۸۲ اسرائیلی ها وارد سرزمین مان، خانه و کاشانه مان می شوند و چطور خانواده هایمان را به وحشت می اندازند. اما حالا کسی هست که از ما دفاع می کند، کسی هست که به ما احساس امنیت می دهد."

یک خریدار دیگر همین نظر را دارد و می گوید: "این نیروهای حزب الله بودند که کمک کردند سرمان را بالا نگه داریم، آنها بودند که از ما حفاظت کردند و ما را سربلند کردند."

به دلیل نظام انتخاباتی بسیار پیچیده لبنان و بده و بستان‌های میان احزاب، دشوار می توان فهمید که حزب الله چقدر پشتیبان دارد.

اما می توان با خیال راحت گفت که هسته رای دهندگان آن یعنی شیعیانی که همیشه به این گروه رای می دهند، احتمالا حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد رای دهندگان لبنانی است.

حزب الله متعهد به نابودی اسرائیل است ولی در برخی اظهارنظرها اعلام کرده است که در صورت توافق فلسطینی ها، راه حل همزیستی دو کشور اسرائیل و فلسطین را می پذیرد.

'رجزخوانی توهم آمیز'

به دو دلیل این تناقض آشکار شاید هیچ وقت محک نخورد.

اول، چشم انداز تشکیل کشور مستقل فلسطینی دست‌کم در آینده نزدیک بسیار دور از دسترس به نظر می رسد. دوم، حتی اگر پیمان صلحی امضا شود، احتمال می رود بعضی از فلسطینی ها آن را رد کنند و آن وقت حزب الله با آنها هم نظر شود.

حزب الله اذعان می کند که مسئول آغاز جنگ ۲۰۰۶ است، زمانی که دو سرباز اسرائیلی را به امید مبادله با بعضی از زندانیان لبنانی دربند اسراییل اسیر کرد.

شیخ حسن نصرالله گفته است که وقتی اسرائیل با تهاجمی گسترده به این تحرک آفرینی حزب الله پاسخ داد، او غافلگیر شد.

آن نشان می داد که چگونه جنگ در جنوب لبنان بدون اخطار قبلی شعله ور می شود و بسیاری معتقدند که آن ممکن است در سال‌های آینده تکرار شود.

نیکولاس نو که سخنرانی ها و مصاحبه های رهبر حزب الله را گردآوری کرده، می گوید: "پیش بینی جنگ بعدی کار دشواری است. نصرالله چند سال پیش حتی وعده داد که ما ظرف چند سال آینده شاهد زوال اسرائیل خواهیم بود. با چنین وعده هایی، کار حتی خطرناک تر می شود."

بسیاری باور دارند که پیروزیهای حزب الله در سالهای ۲۰۰۰ و ۲۰۰۶ غروری کاذب به این گروه بخشیده است. اما دیگران نیز استدلال می کنند که اسرائیل هم زیاد از حد به توان خود اطمینان دارد.

تاناسیس کامبانیس، نویسنده کتابی درباره نگرش حزب الله در قبال اسرائیل، می گوید: "اسرائیل هر بار که وارد جنگ در لبنان شده، سوگند یاد کرده که حزب الله را نابود خواهد کرد. هر اتفاقی که در میدان نبرد و جنگ بعدی رخ دهد، حزب الله کماکان نیرویی پیشتاز به نمایندگی از شیعیان لبنان باقی خواهد ماند. از همین رو، هر دو طرف این نوع رجزخوانی توهم آمیز فزاینده را بیان و ادعا می کنند که طرف مقابل را کامل تارومار خواهند کرد و البته چنین چیزی امکان پذیر نیست."

در حالی که هر دو طرف اینقدر نسبت به زدن ضربه ای خردکننده به رقیب اطمینان دارند،به نظر می رسد شرایط برای یک مناقشه طولانی، بی‌رحمانه و به احتمال زیاد بی ثمر فراهم است.

مطالب مرتبط