دادگاه استیناف خلبانان خارجی زندانی در تاجیکستان را آزاد کرد

ولادیمیر سداونیچیی حق نشر عکس BBC World Service
Image caption موضوع لغو مصادره هواپیماها در دادگاهی جداگانه محاکمه خواهد شد

دادگاه استیناف ولایت ختلان تاجیکستان حکم دادگاه شهر قرغان تپه در باره دو خلبان خارجی را نرم کرده (تخفیف داده) و با تطبیق قانون عفو آنها را از تالار دادگاه آزاد کرد.

روز سه‌شنبه‌روز ۲۲ نوامبر نماینده دادستانی از این دادگاه خواست، تا حکم دادگاه شهر قرغانتپه علیه ولادیمیر سداونیچیی و الکسی رودنکو تغییر داده آنها را به دو سال و چهار ماه زندان محکوم کند و مصادره هواپیماهای آنها نیز لغو کند.

قضات دادگاه استیناف ولایت ختلان این درخواست دادستانی ولایت ختلان را قسماً قانع کرده است و خلبانها از تالار دادگاه آزاد شدند. آنها به دو سال و شش ماه زندان محکوم شدند. سپس با درنظرداشت این که خلبانها تا حالا شش ماه را در بازداشت سپری کرده‌اند، آنها از اجرای دو سال دیگر جزا، طبق قانون عفو معاف شدند.

اما برای حل موضوع بازگشت هواپیماهایی که به هنگام بازداشت خلبانها به سود دولت تاجیکستان مصادره شده بودند، محاکمه دادگاهی جداگانه برگزار خواهد شد.

این در حالیست که قضیه این شهروندان روسیه و استونی در تاجیکستان به گفته کارشناسان به یک موضوع نزاع مطبوعاتی و سیاسی میان تاجیکستان و روسیه تبدیل یافته است.

روز ۸ نوامبر سال روان، دادگاه شهر قرغان تپه ولایت ختلان، ولادیمیر سداونیچیی، شهروند روسیه و الکسی رودنکو، شهروند استونی را در عبور غیرقانونی از مرز، قاچاق و رعایت نکردن معیارهای بین‌المللی هوانوردی مجرم شناخته و هر دوی آنها را به ۸.۵ سال زندان محکوم کرد.

طبق قوانین تاجیکستان، دو هواپیمای باری ان-۷۲ نیز به دلیل استفاده شدنشان در انتقال مواد قاچاقی به سود دولت مصادره شدند.

هرچند اکنون دادگاه ولایتی این حکم دادگاه شهر قرغان تپه را بمراتب نرم کرده و خلبانها از تالار دادگاه آزاد شده‌اند، آقایان سداونیچیی و رودنکو و وکیل مدافع آنها از این حکم دادگاه راضی نیستند.

آنها از قبل خود را گنهکار ندانسته و از دادگاه خواسته بودند که دادگاه آنها را "سفید" (تبرئه) کند.

به گفته غلام بابایف، وکیل مدافع ولادیمیر سداونیچیی و الکسی رودنکو موکلان وی هیچ قانونی را نقض نکرده‌اند و در باره پرواز این خلبانها از کابل به دوشنبه از قبل موافقه شده بود.

وی تأکید می‌کند، در حالی که در یک هواپیما ۸۰۰ لیتر و در هواپیمای دیگر ۱۲۰۰ لیتر مواد سوخت باقی مانده بود خلبانها برای بازگشت به فرودگاه شهر کابل مواد سوخت کافی نداشتند و به این دلیل با وجود رد اجازه نشست (فرود) در فرودگاه شهر قرغان تپه مجبور بودند، در اینجا فرود آیند.

تأثیر قضیه خلبانها به روابط مسکو و دوشنبه

قضیه دادگاهی خلبانها منجر به واکنشهای مختلفی در دو کشور روسیه و تاجیکستان شده پس از ۹ نوامبر سال روان رسانه‌های دو کشور این قضیه را در محور اصلی مطالب پخش شده قرار دادند.

همچنین مقمات بلندپایه‌ای در روسیه، حکم دادگاه شهری علیه شهروند کشورشان را “تا اندازه‌ای "شبهه ناک" توصیف کردند.

اظهارات مختلف برخی از مقامات روسیه روی سرنوشت دهها مهاجر کاری از تاجیکستان نیز تأثیرات ناگواری بر جای گذاشت و در ده روز قبل دهها نفر از مردم تاجیکستان که در روسیه مشغول کارهای موسمی (فصلی) بودند، توسط پلیس روسیه بازداشت و در بازداشگاههای موقتی نگهداری شده‌اند.

هرچند مقامات روسیه گفتند که بازداشت این مهاجران به قضیه دادگاهی ربطی نداشته است، ولی برخی از مهاجرانی که فعلاً از شهر مسکو به دوشنبه بازگشتند، می‌گفتند که یک عملیات ویژه‌ای علیه تاجیکان در روسیه در حال انجام گرفتن است.

به دنبال واکنش مقامات کرملین به حکم دادگاه خلبانها دادستانی ولایت ختلان بیانیه پخش کرد و در آن از دادگاه خواستار سبکتر کردن حکمش در قبال خلبانها را کرد.

در این میان بسیاری عوض شدن خلبانها با یکی از خویشاوندان مقامات بلندپایه تاجیکستان را نیز از امکان دور نمی‌دانستند.

ولی چند روز قبل در ملاقات سفیر روسیه و رئیس جمهور تاجیکستان نیز اظهار شد که “راه حلی”قضیه خلبانها پیدا شده است. به دنبال این اظهارات کارشناسان سیاسی حدس می‌زدند که خلبانها آزاد خواهند شد و یا به کشورهایشان مسترد می‌شوند.

در همین حال، انجمن رسانه‌های مستقل تاجیکستان با پخش بیانیه ای از ژورنالیستها و رسانه‌های تاجیکستان و روسیه درخواست کرده‌اند که موضوع قضیه خلبانها را "سیاسی" نکنند و از استفاده زبانی در مطبوعات که احساسات ملتگرایی و دشمنی را میان تاجیکان و روسان برمی‌انگیزد، خودداری کنند.

آنها تأکید کرده‌اند که نخستین و تنها قربانیان چنین وضعیت مهاجران تاجیکی هستند که حالا در روسیه به سر می‌برند.

مطالب مرتبط