کیم جونگ ایل - 'رهبر محبوب خلق' کره شمالی

حق نشر عکس AP

شامگاه یکشنبه، ۲۷ آذر (۱۸ دسامبر) تلویزیون دولتی کره شمالی اعلام کرد که کیم جونگ ایل، رهبر این کشور، در اثر حمله قلبی درگذشته است.

کیم جونگ ایل رهبر کره شمالی، بر یکی از معدود کشورهای کمونیستی باقیمانده در جهان حکومت می کرد و مهمترین ویژگی نظامی که در راس آن قرار داشت انزوای خودخواسته بین المللی و جلوگیری از ارتباط متقابل مردم کره شمالی با جهان خارج بود.

آلبوم عکس کیم جونگ ایل

برای جهانیان، نظام حکومتی کره شمالی به خاطر نقض فاحش حقوق بشر، فقدان آزادی های سیاسی، قدرت فراوان نهادهای امنیتی و اطلاعاتی، نفوذ قابل توجه نظامیان در تشکیلات حکومتی، و جلوگیری از تحولات سیاسی شهرت دارد در حالیکه دستگاه های تبلیغاتی حکومت تاکید دارند که شرایط دشوار زندگی هزینه ای است که "خلق کره" باید برای حفظ استقلال واقعی کره شمالی و مقابله با تهدید دایمی از خارج بپردازند.

در سال های اخیر، اقدام دولت کره شمالی در توسعه تسلیحات هسته ای و موشکی و شرایط وخیم اقتصادی، به خصوص بروز قحطی و کمبود مواد غذایی در بخش هایی از این سرزمین به اطلاعات اندکی که ار وضعیت داخلی این کشور در دست است افزوده است.

کیم جونگ ایل پس از درگذشت پدرش، کیم ایل سونگ، اولین و آخرین رئیس جمهوری حکومت کمونیستی کره شمالی، در راس حکومت این کشور قرار گرفت و به زودی، همانند پدرش، کیش شخصیت در اطراف او شکل گرفت.

کیم ایل سونگ عنوان رئیس جمهوری دموکراتیک خلق کره را داشت اما پس از درگذشت او، این عنوان به فرد دیگری داده نشد و لقب کیم جونگ ایل رسما "رهبر اعظم" کره خوانده می شد هر چند مردم به استفاده از القاب دیگری مانند "رهبر محبوب" و "پدر گرامی" نیز ترغیب می شدند.

مانند سایر جنبه های زندگی در کره شمالی، شرح حال کیم جونگ ایل نیز با هاله ای از ابهام و رمز و راز احاطه شده است.

به گفته منابع رسمی کره شمالی، جونگ ایل در روز ۱۶ فوریه سال ۱۹۴۲ در یک اردوگاه نظامی مخفی در کوهستان های کره تحت اشغال ژاپن به دنیا آمد و هنگام تولد این نوزاد استثنایی، دو رنگین کمان بر فرار کوهستان ظاهر شد.

در عین حال، پرونده های باقی مانده از دوره شوروی سابق حاکی از آن است که کیم جونگ ایل در سال ۱۹۴۱ در روستایی در نزدیکی خاباروسک روسیه متولد شد و در آن زمان، پدرش، کیم ایل سونگ، فرماندهی یک گردان متشکل از تبعیدیان چینی و کره ای تحت امر ارتش شوروی را برعهده داشت.

براساس این گزارش، مادر کیم جونگ ایل زنی به نام کیم جونگ سوک، همسر اول کیم ایل سونگ بود.

در سال ۱۹۴۵، جنگ دوم جهانی و همراه با آن، اشغال سی و چند ساله شبه جزیره کره توسط نیروهای ژاپنی خاتمه یافت و کیم ایل سونگ همراه با خانواده، با یک کشتی متعلق به شوروی به کره بازگشتند و در شهر پیونگ یانگ، پایتخت کنونی کره شمالی، مستقر شدند.

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption رسانه های خبری کره شمالی تصاویری از اندوه مردم این کشور در عزای "رهبر عزیز" را پخش کرده اند

با پایان جنگ دوم جهانی، طبق توافق آمریکا و شوروی، شبه جزیره کره به دو بخش تقسیم شد و در سال ۱۹۴۸، جمهوری خلق کره شمالی تحت حمایت شوروی در بخش صنعتی تر رسما اعلام موجودیت کرد و کیم ایل سونگ رهبری آن را در دست گرفت.

براساس زندگینامه رسمی کیم جونگ ایل، او تحصیلات ابتدایی و متوسط خود را در پیونگ یانگ به اتمام رساند و از همان زمان دانش آموزی در فعالیت های حزبی و سیاسی و رهبری تشکل های حزبی در مدارس شرکت فعالانه داشت هر چند بعضی از منابع خارجی گفته اند که در طول جنگ کره (۱۹۵۰ تا ۱۹۵۳)، فرزند رهبر وقت کره شمالی در چین به مدرسه می رفت.

کیم ایل جونگ بعدها از دانشگاه کیم ایل سونگ کره شمالی فارغ التحصیل شد و گفته می شود که در اوایل دهه ۱۹۷۰، با استفاده از دوستی پدرش و نخست وزیر وقت جزیره مالت، مدتی را در آن کشور به آموختن زبان انگلیسی گذراند.

ظاهرا حتی در این زمان هم کیم ایل جونگ جانشین شناخته شده پدرش محسوب می شد و در سال ۱۹۷۵، لقب "رهبر محبوب" را دریافت کرد.

در دوره بین سال های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۴ کیم ایل جونگ به سمت های مهمی در تشکیلات حزبی، نظامی و حکومتی کره منصوب شد و با درگذشت کیم ایل سونگ در ژوئیه سال ۱۹۹۴، به عنوان رهبر کره شمالی، جانشین پدر شد.

کره شمالی در دوران رهبری کیم جونگ ایل

هنگامی که کیم جونگ ایل به رهبری کره شمالی رسید، اطلاع چندانی در مورد او در دست نبود و با وجود تصدی سمت های مهم حکومتی، به ندرت در انظار عمومی دیده شده بود.

حق نشر عکس a
Image caption کیم جونگ ایل در مقام رهبری کره شمالی جانشین پدرش کیم ایل سونگ شد

رسانه های کره حنوبی کیم جونگ ایل را مسئول ساقط کردن یک هواپیمای مسافربری کره جنوبی در سال ۱۹۸۷ می دانستند و از او به عنوان فردی خودپرست، کم هوش و علاقمند به غذا و مشروبات الکلی نام می بردند.

در عین حال، برخی دیگر از کسانی که از نزدیک با کیم جونگ ایل تماس داشته اند، از او به عنوان فردی زیرک و آشنا به رموز سیاسی داخلی و بین المللی یاد کرده اند و از جمله مادلین آلبرایت، وزیر خارجه پیشین آمریکا، پس از ملاقات با آقای کیم، او را فردی با اطلاعات خوب توصیف کرد.

در طول زمامداری کیم ایل جونگ، کره شمالی و شبه جزیره کره شاهد تحولات چشمگیری بود.

در اوایل دهه ۱۹۹۰، گزارش هایی از بروز قحطی در کره شمالی انتشار یافت و کیم جونگ ایل پس از آغاز زمامداری، با تایید کمبود مواد غذایی در این کشور، خواستار دریافت کمک از کشورهای خارجی، به خصوص جمهوری خلق چین شد.

کیم جونگ ایل، که هرگز با هواپیما سفر نمی کرد، چندین بار با قطار به چین و روسیه رفت و از این دو کشور دیدار رسمی به عمل آورد.

در سال های اول زمامداری کیم جونگ ایل، دولت کره شمالی به اقداماتی برای کاهش تنش با کره جنوبی و بهبود روابط با ایالات متحده دست زد و در ژوئن سال ۲۰۰۰، رئیس جمهوری کره جنوبی به کره شمالی سفر کرد و برای نخستین بار از پایان جنگ کره در سال ۱۹۵۳، رهبران دو کره با یکدیگر ملاقات کردند.

مهمترین نتیجه این دیدار، افزایش ارتباط بین دو کشور از جمله ارسال اقلام غذایی از جنوب به شمال و موافقت شمال با ملاقات اعضای چندین هزار خانواده های ساکن دو کره بود که از زمان جنگ کره به بعد، با یکدیگر ارتباطی نداشتند.

با اینهمه، روند بهبود روابط کره شمالی با کشورهای غربی و کره حنوبی ادامه نیافت و در سال های اخیر، این کشور بار دیگر به اقداماتی دست زده که انزوای بین المللی آن را به دنبال آورده است.

حق نشر عکس k
Image caption کیم جونگ اون هم به عنوان سومین نسل خانواده جای کیم جونگ ایل را گرفت

تصمیم دولت کره شمالی به ادامه برنامه های هسته ای آن کشور به توقف کمک های اقتصادی آمریکا و تیرگی روابط دو جانبه منجر شده و انتشار خبر آزمایش نوعی تسلیحات اتمی در کره شمالی، تشدید تحریم های بین المللی را در پی داشته است.

ارتش کره شمالی از زمان تاسیس این کشور همواره یکی از مراکز مهم قدرت بوده و احتمالا چرخش در سیاست خارجی این کشور و تاکید بر تهدید "دشمنان" خارجی و لزوم تقویت بنیه دفاعی با نقش ارتش در سیاست کره شمالی بی ارتباط نبوده است.

خیر درگذشت کیم جونگ ایل در حالی انتشار یافته است که اختلاف کره شمالی و کشورهای غربی همچنان باقی است و نشانه چندانی از نرمش در موضعگیری دولت کمونیستی کره دیده نمی شود.

در سال های گذشته، بارها گزارش هایی در مورد بیماری کیم جونگ ایل به خصوص در رسانه های کره جنوبی منتشر شده بود و شامگاه یکشنبه، تلویزیون دولتی کره شمالی گزارش کرد که "رهبر عزیز" این کشور در پی یک حمله قلبی، روز شنبه درگذشته است.

مراسم تشییع کیم جونگ ایل روز ۲۹ دسامبر برگزار می شود.

ساعاتی پس از اعلام خبر درگذشت کیم جونگ ایل، منابع خبری کره شمالی اعلام کردند که کیم جونگ اون، کوچکترین پسر او، به رهبری کره شمالی رسیده است.

مطالب مرتبط