تیرگی روابط ترکیه و فرانسه بر سر 'مصوبه نسل کشی ارامنه'

حق نشر عکس AFP
Image caption لایحه بحث‌برانگیز مربوط به نسل‌کشی ارامنه در ترکیه، پس از تصویب مجلس فرانسه، تا چند ماه آینده به مجلس سنا فرستاده می‌شود

به دنبال تصویب لایحه‌ای در مجلس فرانسه در ارتباط با نسل‌کشی ارامنه در دوره امپراتوری عثمانی، دولت ترکیه سفیرش در پاریس را فرا خوانده است.

مجلس فرانسه روز پنجشنبه، ۲۲ دسامبر، لایحه‌ای را تصویب کرد که بر اساس آن، انکار نسل‌کشی بودن کشتار ارامنه در دوره امپراتوری عثمانی در ترکیه در سال ۱۹۱۵ میلادی، جرم تلقی خواهد شد و افرادی که علنا نسل‌کشی ارامنه را انکار کنند، به یک سال زندان و حدود ۴۵ هزار یورو جریمه محکوم می‌شوند.

خبرگزاری فرانسه گزارش داده است که رای‌گیری برای تصویب این لایحه، به صورت علنی انجام شد و اکثر نمایندگان حاضر در نشست مجلس فرانسه به نشانه موافقت، دست‌شان را بالا بردند.

انتظار می‌رود لایحه‌ای که در مجلس فرانسه تصویب شد، اوایل سال ۲۰۱۲ میلادی در سنای این کشور مورد بررسی قرار گیرد.

این در حالی است که آلن ژوپه، وزیر امور خارجه فرانسه، مخالفت خودر ا با تصویب چنین لایحه‌ای اعلام کرده و نسبت به سرد شدن روابط فرانسه با شریک تجاری مهمی همچون ترکیه ابراز نگرانی کرده است.

در عین حال، وزیر امور خارجه ارمنستان به دلیل آنچه تعهد فرانسه به "ارزش‌های جهانی بشر" خواند، از دولت این کشور تشکر کرد.

ترکیه استفاده از اصطلاح "نسل‌کشی" را برای آنچه در دوره عثمانی برای ارامنه رخ داده است، رد می‌کند. دولت این کشور به فرانسه هشدار داده است که تصویب نهایی این لایحه و قانونی شدن مفاد آن، "عواقبی جدی" به دنبال خواهد داشت.

ارامنه می‌گویند که تا یک میلیون و ۵۰۰ هزار نفر در دوره حکومت عثمانی در ترکیه در سال ۱۹۱۵ میلادی کشته شده‌اند.

ولی دولت ترکیه اعلام کرده است که در دوره مورد نظر، نزدیک به ۳۰۰ هزار نفر کشته شده‌اند. ضمن آن که وقتی ارتش روسیه به شرق آناتولی (شرق ترکیه کنونی) حمله کرد، ارامنه علیه امپراتوری عثمانی قیام کردند که در جریان آن ترک‌تبارها هم به دست ارامنه کشته شدند.

بیش از ۲۰ کشور از جمله فرانسه، این کشتار را به عنوان نسل‌کشی به رسمیت شناخته‌اند.

صبح روز پنجشنبه، ۲۲ دسامبر، همزمان با بررسی این لایحه در مجلس فرانسه، صدها نفر از طرفداران روابط دو کشور و سازمان‌های آنها در پاریس دست به تظاهرات زدند.

"تاریخی لکه‌دار"

تلویزیون دولتی ترکیه، خبر فراخوانده شدن سفیر ترکیه از پاریس را اعلام کرد.

یکی از مقامهای سفارت ترکیه در پاریس به خبرگزاری فرانسه گفته است که سفیر ترکیه در فرانسه، روز جمعه، ۲۳ دسامبر، پاریس را ترک خواهد کرد و اقدامات دیگر در این زمینه از سوی رجب طیب اردوغان، نخست وزیر این کشور اعلام خواهد شد.

پیش از این، آقای اردوغان گفته بود که این حرکت برای افزایش حمایت‌ها از نیکلا سارکوزی، رئیس جمهور فرانسه، در آستانه انتخابات سال آینده میلادی در این کشور انجام می‌شود و به "روابط فرانسه و ترکیه آسیب خواهد زد."

به گزارش خبرگزاری آناتولی، او گفت که ترکیه در حال بررسی اعمال تحریم‌هایی علیه فرانسه است.

احزاب شاخص در عرصه سیاسی ترکیه هم در آستانه بررسی این لایحه بحث‌برانگیز در مجلس فرانسه، در بیانیه مشترکی، طرح چنین لایحه‌ای را محکوم و اعلام کردند که چنین قانونی، "تاریخ ترکیه را لکه‌دار می‌کند".

معترضان به این مصوبه مجلس فرانسه، در برابر سفارت این کشور در آنکارا، پایتخت ترکیه، هم تظاهرات کرده‌اند.

احمد داود اوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه گفت که امیدوار است فرانسه "دوستی کهن و عالی دو کشور و نیز ارزش‌های فرانسه را به دلیل اهداف سیاسی و انتخاباتی زیرپا نگذارد."

او در جمع خبرنگاران گفت: "در عین حال، نباید کسی انتظار داشته باشد که ما در قبال این موضوع سکوت کنیم و هیچ واکنشی نشان ندهیم."

خبرنگار بی‌بی‌سی در پاریس می‌گوید که نزدیک به نیم میلیون نفر ارمنی‌تبار در فرانسه زندگی می‌کنند و آرای آنها در تعیین نتیجه انتخابات آتی این کشور مهم ارزیابی می‌شود.

مطالب مرتبط