سازمان ملل متحد از سوریه خواست طرح صلح را فورا اجرا کند

حق نشر عکس Reuters
Image caption بان کی مون خواهان اجرای فوری طرح صلح سازمان ملل متحد از سوی حکومت سوریه شد

بان کی مون، دبیر کل سازمان ملل متحد از بشار اسد، رئیس جمهور سوریه خواسته است تا طرح صلح کوفی عنان، نماینده این سازمان و اتحادیه عرب را فورا به اجرا درآورد.

این طرح شامل شش پیشنهاد از جمله خاتمه نبردها با نظارت سازمان ملل متحد، خارج شدن نیروهای دولتی از شهرهای تحت تصرف مخالفان و بهبود دسترسی به مناطق جنگ زده برای ارائه کمک های انساندوستانه است.

درخواست بان کی مون پس از آن مطرح شد که یکی از گروه های مخالف، از حمله نیروهای دولتی با تانک به شهر قلات مدیغ در شمال حما خبر داد.

گروه نظارت بر حقوق بشر در سوریه که مقرش در لندن است، گفته است که شورشیان مسلح مانع از آن شده اند که سربازان شهر را کاملا تحت کنترل خود درآورند.

پیشتر کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل نیروهای امنیتی سوریه را به آزار عمدی کودکان متهم کرده بود.

ناوی پیلای، رئیس شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، در مصاحبه ای با بی بی سی، گفت که نیروهای امنیتی حکومت سوریه همچنان به حملات خود علیه شهروندان غیرنظامی این کشور ادامه می دهند و افزود که "جنایت علیه بشریت در سوریه روی داده و همچنان روی می دهد."

خانم پیلای به خصوص نسبت به برخورد نهادها و ماموران امنیتی با کودکان در سوریه ابراز نگرانی عمیق کرد و گفت که دولت سوریه "به دلایلی که برای خود دارد، به تعداد قابل توجه، کودکان را هدف قرار داده است."

Image caption منابع مختلف از کشته و زخمی شدن، بازداشت و شکنجه گسترده کودکان توسط ماموران دولت سوریه خبر داده اند

این مقام سازمان ملل در مورد نحوه برخورد حکومت سوریه با کودکان گفته است: "شرایط خوفناک است؛ صدها کودک بازداشت و شکنجه شده اند، ماموران با شلیک گلوله به زانوی کودکان آنان را معلول می کنند، کودکان و بزرگسالان همراه با هم در شرایط غیرانسانی در بازداشتگاه ها زندانی هستند، کودکان از دسترسی به امکانات پزشکی برای درمان زخم هایی که برداشته اند محروم می مانند و به عنوان گروگان یا منبع کسب خبر، از آنها سوء استفاده می شود."

در پاسخ به سئوالی در مورد مسئولیت احتمالی بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه، در قبال اقدامات خشونت آمیز علیه معترضان در آن کشور، خانم پیلای گفته است که "این یک موضوع قضایی است، از نظر مستندات عینی، شواهد زیادی وجود دارد که نشان می دهد که اقدامات نیروهای امنیتی با تایید و یا پذیرش از سوی عالیترین رده های حکومت صورت می گیرد."

خانم پیلای، که پیشتر از وقوع جنایت علیه بشریت در سوریه سخن گفته، افزوده است: "واقعیت این است که آقای اسد، رئیس جمهوری سوریه، می توانسته دستور توقف کشتار مردم را بدهد و در چنین صورتی، این کشتار متوقف می شد."

کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل رئیس جمهوری سوریه را با خشونت تشکیلات و ماموران امنیتی علیه کودکان مرتبط می داند و می گوید که آقای اسد می توانسته است دستور آزادی کودکان بازداشتی را هم صادر کند تا آنان به خانواده های خود بپیوندند.

از خانم پیلای سئوال شد که آیا این خطر وجود ندارد که اصرار بر پیگرد قضایی بشار اسد به اتهام جنایت علیه بشریت و نقض حقوق اولیه مردم سوریه، به تلاش های جاری برای یافتن راه حلی مسالمت آمیز برای بحران سیاسی این کشور آسیب برساند؟

ناوی پیلای در پاسخ گفت: "به عنوان کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، سئوال من این است که با کسانی که مرتک جنایات جدی شده و می شوند چه نوع مذاکره ای می توان داشت؟ و حاصل چنین گفتگویی را هم نمی توان راه حل نامید زیرا باید همیشه در صدد اجرای عدالت و جلوگیری از فرار مجرمان از مجازات بود."

در مورد لزوم اقدام شورای امنیت سازمان ملل برای ارجاع پرونده حکومت سوریه به دادگاه کیفری بین المللی نیز، خانم پیلای گفت: "به اعتقاد من، در حال حاضر شواهد و مدارک قابل استنادی در اختیار شورای امنیت قرار گرفته به نحوی که بتواند موضوع ارتکاب جنایت علیه بشریت توسط حکومت سوریه را به دادگاه کیفری ارجاع دهد."

لزوم پیگرد قضایی

کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل آغاز تحقیقات و به جریان افتادن روند قانونی پیگرد مقامات سوری را "عنصری اساسی در جلوگیری از اقدامات آنان و ندایی برای توقف خشونت های جاری" توصیف کرد.

حق نشر عکس Reuters
Image caption ناوی پیلای موضوع پیگرد قضایی بشار اسد به اتهام جنایت علیه بشریت را مطرح کرده است

طبق اساسنامه دادگاه کیفری بین المللی، این دادگاه می تواند وقوع جرایمی مانند نسل کشی، جنایت علیه بشریت و جنایت جنگی را در کشورهای امضا کننده معاهده منجر به تاسیس این دادگاه مورد پیگیرد قرار دهد اما برای رسیدگی به این جرایم در سایر کشورها، نیازمند مصوبه شورای امنیت سازمان ملل است.

رئیس شورای حقوق بشر در عین حال مخالفان مسلح حکومت سوریه را نیز در مورد نقض حقوق بشر مورد انتقاد قرار داد و گفت: "هیچ بهانه ای نمی تواند به کسی حق بدهد تا افراد دیگر را به قتل برساند یا شکنجه دهد و ما بی هیچ ملاحظه ای، چنین اقداماتی را محکوم می کنیم."

اشاره خانم پیلای به گزارش های اخیر برخی سازمان های مدافع حقوق بشر است که گفته اند شواهدی در دست دارند که نشان می دهد مخالفان مسلح دولت سوریه به اقدامات تلافی جویانه علیه ماموران امنیتی مبادرت کرده اند و برخی از این گزارش ها حاکی ازشکنجه و حتی قتل ماموران امنیتی بوده است.

در مصاحبه بی بی سی با ناوی پیلای، سئوالی هم در مورد محاکمه و مجازات بشار اسد مطرح شد.

خانم پیلای گفت: "تا آنجا که به من مربوط می شود، هر کس در هر مقامی که باشد اگر مرتکب آن نوع اقدامات خشونت آمیزی شود که در سوریه وقوع می یابد، باید مسئول شناخته شود و ما نیز سازوکارهای قضایی لازم را برای اجرای عدالت در مورد این افراد در اختیار داریم."

وی تاکید کرد که در این زمینه "هیچ محدودیت زمانی تعیین نشده و به این ترتیب، کسانی مانند او [بشار اسد] ممکن است مدتهای مدید به اقدامات خود ادامه دهند اما سرانجام، یک روز باید در برابر میز عدالت بایستند و پاسخگو باشند."

حق نشر عکس AP
Image caption مخالفان مسلح حکومت سوریه هم به اقدامات خشونت آمیز علیه ماموران امنیتی متهم شده اند

اظهارات خانم پیلای در محکومت اقدامات حکومت سوریه علیه معترضان در آن کشور در حالی انتشار می یابد که کوفی عنان، دبیرکل سابق سازمان ملل، به نمایندگی از سوی این سازمان به تلاش برای خاتمه دادن به بحران سیاسی سوریه ادامه می دهد.

دولت سوریه تا کنون طرح آقای عنان شامل خارج کردن نیروهای ارتش از مناطق مسکونی و توقف حمله به غیرنظامیان را پذیرفته اما مخالفان حکومت گفته اند که با توجه به سابقه بشار اسد در نادیده گرفتن تعهدات خود، احتمال کمی وجود دارد که وی به این توافقنامه عمل کند.

به گفته برخی ناظران، حتی در صورت امضای توافقنامه ای برای اجرای طرح کوفی عنان، دولت سوریه همواره می تواند اقدامات خشونت آمیزی را به معترضان نسبت دهد و به بهانه آن، از اجرای تعهد خود سر باز زند.

حرکت اعتراضی در سوریه بیش از یک سال پیش با درخواست از بشار اسد برای برخی اصلاحات سیاسی و مبارزه با فساد آغاز شد اما با اعزام واحدهای ارتش برای مقابله با معترضان، به خشونت گرایید.

به گفته منابع سازمان ملل، حرکت اعتراضی مردم سوریه تا کنون بیش از هشت هزار کشته و صدها زخمی برجای گذاشته و هزاران تن نیز بازداشت و ناپدید شده اند.

دولت سوریه هم گفته است که حدود یکهزار تن از نیروهای امنیتی به دست مخالفان، که آنان را "تروریست و باندهای تبهکار" می نامد کشته شده اند.

مطالب مرتبط