کشورهای آسیای میانه به کالاهای نظامی اضافه آمریکا چشم دوخته‌اند

نیروهای آمریکایی حق نشر عکس BBC World Service
Image caption رابرت بلیک می‌گوید، تحویل تجهیزات حتماً در چارچوب قانون آمریکا صورت می‌گیرد

آمریکا می‌گوید که برخی از کشورهای آسیای میانه‌ به دریافت کالاهای نظامی اضافه نیروهای آمریکایی ضمن خروج آن‌ها از افغانستان ابراز علاقه کرده‌اند.

در این باره رابرت بلیک، معاون وزیر خارجه آمریکا در امور آسیای مرکزی و آسیای جنوبی روز ۲۷ مارس، در نشستی مطبوعاتی در دوشنبه اطلاع داد.

آقای بلیک در این باره گفت: "برخی از کشورهای آسیای میانه‌ علاقه‌مندی خود را برای دریافت برخی از این تجهیزات در چارچوب آنچه برنامه کالاهای دفاعی اضافه خوانده می‌شود، ابراز داشتند. ما خوشحال می‌شویم که آن‌ها در این روند شرکت کنند. وابسته‌های نظامی ما در سفارت‌ها این برنامه را به مقامات ذیربط شرح می‌دهند."

"تحویل تجهیزات اضافه حتماً در چارچوب قانون آمریکا صورت می‌گیرد و محدودیت‌ها در زمینه این که کدام نوعی از تجهیزات به کدام کشور تحویل شود، برای کشورهای آسیای میانه‌ مختلفند."

در همین حال، در قانون آمریکا در باره نحوه تحویل کالاهای دفاعی اضافه می‌خوانیم: "کالاهای دفاعی اضافه کالاهای نظامی هستند که نیروهای مسلح آمریکا دیگر به آن‌ها نیاز ندارند. این کالاها از لباس ویژه گرفته تا ماشین‌های استفاده‌شد‌ه و هواپیماهای باربر و کشتی‌ها هستند که برای تحویل دادن به کشوری مطلوبند."

در شرح روند تحویل کالاهای دفاعی اضافه می‌خوانیم، که "هرچند اکثر کالاهای اضافه ایالات متحده به طور رایگان اعطا می‌شوند، آن‌ها همچنین ممکن است فروخته شوند و یا از سوی کشوری توسط اعتبارات معمولی یا قسطی خریداری شوند."

همچنین تأکید می‌شود که به جز از موارد استثنایی، سقف یا میزان حد اکثر کالاهای دفاعی اضافه که یک کشور می‌تواند در طول یک سال مالی از آمریکا دریافت کند، معادل ۳۵۰ میلیون دولار مقرر شده است.

همچنین، کالاهای دفاعی اضافه که آمریکا به کشوری تحویل می‌دهد، نباید برای خود آمریکا خطرزا باشند، برای ایجاد رقابت با آمریکا از آن‌ها استفاده شود و یا برای فروش منبعدی در نظر گرفته شوند.

امیدواری به تمدید موافقت‌نامه مناس

رابرت بلیک، معاون وزیر خارجه آمریکا، در امور آسیای مرکزی و جنوبی، در دوشنبه همچنین در باره علاقه‌مندی کشورش به تمدید مهلت استفاده از فرودگاه مناس در قرقیزستان به عنوان "یک مرکز ترانزیتی" پس از سال ۲۰۱۴ صحبت کرد.

وی گفت، که کشورش از الماس‌بیک آتامبای‌اف، رئیس جمهوری قرقیزستان، برای تمدید مهلت موافقت‌نامه در باره این مرکز با آمریکا تا اواسط سال ۲۰۱۴ سپاسگزار است، اما افزود که آمریکا امیدوار تمدید منبعده این موافقت‌نامه است.

این مقام دیپلماتیک آمریکا گفت: "ما از ادامه‌ همکاری‌های قرقیزستان در مورد مرکز ترانزیتی مناس و کمک آن‌ها به تلاش‌های ما در افغانستان استقبال می‌کنیم."

"آنچه پس از انجام مهلت موافقت‌نامه صورت می‌گیرد، ما بارها گفته‌ایم که آماده هستیم هر وقت دولت پرزیدنت آتامبای‌اف علاقه‌مند است، سر میز مذاکره بنشینیم و آینده این مرکز ترانزیتی را بررسی کنیم. من مطمئننم که مذاکره سازنده خواهد بود، اما این تا حالا آغاز نشده است."

این در حالیست که قرار است نیروهای خارجی، افغانستان را تا سال ۲۰۱۴ ترک کنند. هرچند بنا به اصرار مقامات آمریکایی، واشنگتن همکاری‌های خود را با افغانستان در زمینه امنیت، اقتصاد و مسائل اجتماعی ادامه‌ خواهد داد.

اما پس از به سردی گرویدن مناسبات آمریکا و پاکستان، اکنون مسیر خروج برخی از نیروهای آمریکایی و ناتو توسط قلمرو کشورهای آسیای میانه‌ می‌گذرد.

شرایط استفاده از قلمرو کشورهای منطقه طی ماه‌های اخیر در دست بررسی و مذاکرات مقامات ذیربط کشورهای منطقه و ناتو بوده است.

هرچند مقامات کشورهای هم‌مرز با افغانستان از احتمال این که وضع امنیتی در منطقه پس از خروج نیروهای ائتلاف بین‌المللی از افغانستان لطمه جدی خواهد دید، نگرانند، اما آن‌ها می‌خواهند در عوض فراهم کردن شرایط ترانزیت تجهیزات برای نیروهای ناتو، برای خود سود قابل ملاحظه‌ای به دست آورند.

در گذشته گزارش شده بود که آمریکا قصد دارد برخی از تجهیزات نظامی خود را برای تقویت نیروهای مسلح کیوشرهای آسیای مرکزی، از جمله، ازبکستان و تاجیکستان، به این کشورها اعطا کند. اما در باره مقدار این تجهیزات و چگونگی تحویل آن به کشورهای منطقه اطلاع رسمی و دقیقی پخش نشده است.

مطالب مرتبط