پخش این فایل در دستگاه شما پشتیبانی نمی شود.

نژاد آریایی

آریایی یعنی چه؟ آیا می توان رد پای نژادی به نام آریایی را در تاریخ ایران زمین گرفت و به امروز رسید؟ ایرانی ها تا چه حد می توانند خود را آریایی بنامند؟

زمانی محمد رضا شاه پهلوی به یک دپیلمات غربی گفت ما ایرانی ها، آریایی هستیم و اینکه در جوار ملت های آریایی دیگر در اروپا قرار نداریم تنها یک تصادف جغرافیایی است. اعتقاد به اصل و نسب آریایی ما ایرانی ها، مختص به شاهان و شاهنشاهان سرزمین ایران نبوده است. این اعتقاد چنان ریشه دار است که تردید در آن، نزد بسیاری از ایرانی ها مایه ی ننگ است. همین تعصب مایه سوء استفاده هایی از مفهوم آریایی در قرن بیستم شد. اما رد بی چون و چرای اصل و نسب آریایی مردمان ایران زمین به صرف اینکه از این مفهوم سوء استفاده شده، نشانه ی نخوت روشنفکرانه است. حقیقت پنداشته شدن اعتقاد به ریشه ی آریایی ایرانی ها نزد بسیاری از مردم، در عین آنکه ما را مظنون می کند، نباید ضرورتا مایه ی انکار این اعتقاد شود. بلکه باید انگیزه ای باشد برای آنکه به جستجوی تبار این مفهوم برویم. واژه ی آریایی از کجا پیدا شد؟ اولین اشارات به آریایی را در کدام متون و شواهد تاریخی می توان دید؟ در این شواهد، منظور از آریایی چه بوده و این مفهوم چه تحولی از سر گذارنده است؟

این ها، سوال هایی است که با مهمان های این هفته ی پرگار، شاهرخ وفاداری پژوهشگر ایران باستان، رضا ضیا ابراهیمی استاد دانشگاه در رشته ی تاریخ ایران و مازیار اشرفیان بناب استاد علم ژنتیک در دانشگاه پورتموث، در میان می گذاریم.