عالم‌اف: برای حفظ صلح ضیائیان باید به مردم نزدیک شوند

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption همایشی مربوط به صلح در مرکز مطالعات راهبوردی تاجیکستان دایر شد

در همایشی در شهر دوشنبه با تأکید به نقش اندک ضیائیان در پیشرفت اجتماعی تاجیکستان، از آن‌ها دعوت شده است که به مردم نزدیک شوند و برای حل مسائل مختلف از خود اقدامات بیشتری نشان دهند.

همچنین، در این همایش توسعه اقتصادی، تأمین کار دائمی برای جوانان و تحکیم دوستی میان ساکنان مناطق مختلف تاجیکستان برای استقرار همیشگی صلح و ثبات در این کشور مهم خوانده شد.

همایش "چندگانگی (تکثرگرایی) و مسائل زمانویشوی نظام سیاسی در تاجیکستان" روز جمعه ۲۲ ژوئن در آستانه تجلیل از پانزدهمین سالگرد امضای سازشنامه صلح که با ۲۷ ژوئن مسادف بوده و همه‌ساله از آن با نام "روز وحدت ملی" تجلیل می‌شود، دایر شد.

این همایش را مرکز مطالعات راهبوردی تاجیکستان، یک نهاد وابسته به ریاست جمهوری این کشور، برگزار کرد.

کرامت‌الله عالم‌اف، معاون رئیس فرهنگستان علوم تاجیکستان که در موضوع "سبب‌های سر زدن نزاع میان تاجیکان و تأمین صلح و وحدت" سخنرانی داشت، گفت که ضعیف بودن نقش ضیائیان تاجیک در جامعه سبب شد که گروه‌های قیام‌کننده باور کنند که مردم از آن‌ها جانبداری می‌کند.

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption به اعتقاد کرامت‌الله عالم‌اف، ضیائیان نقش مؤثری در زندگی اجتماعی امروز ندارند

آقای عالم‌اف نقش ضیائیان در زندگی امروزی سیاسی و اجتماعی در تاجیکستان را نیز نامؤثر خواند. او همچنین گفت که برای تحکیم همه‌جانبه صلح امروز باید بیشتر جوانان به فرصت‌های شغلی یا جاهای کاری دسترسی پیدا کنند.

آقای عالم‌اف افزود: "بنا بر این، برای آن که پایه‌های صلح و ثبات استحکام یابد، باید تربیت اخلاقی جوانان را به راه انداخت و دوستی میان مردمان مناطق مختلف کشور را استوار کرد."

دکتر عبدالنبی ستارزاده، عضو سابق هیئت مذاکرات صلح تاجیکان و کمیسیون مشترک نظارت بر آتش‌بس کمیسیون آشتی ملی، با تأکید به نقش امامعلی رحمان، رئیس جمهور، و سید عبدالله نوری، رهبر اتحاد مخالفان پیشین، در دستیابی به صلح گفت که اگر این دو نبودند، گمان بود که صلح در تاجیکستان برقرار شود.

آقای ستارزاده افزود: "آن زمان تاجیکستان را خطر به منطقه و محل‌های جداگانه تقسیم شدن تهدید می‌کرد. نیت تشکیل جمهوری بدخشان، کوشش تألیف قانون اساسی جمهوری بدخشان و اعلام جمهوری اسلامی غرم گواه روشن بر این می‌باشند."

آقای ستارزاده با اظهار تأسّف گفت که در تاجیکستان اکثر جوانان در مورد تاریخ، ضرورت و اهمیت این سند مهم (سازشنامه صلح) اطلاع اندکی دارند. یکی از اهداف برگزاری همایش روز جمعه نیز کمک به آشنایی بیشتر جوانان با روند دستیابی به صلح و ثبات در تاجیکستان بوده است.

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption به اعتقاد آقای نوید، در بسیار موردها هنگام یادآوری از صلح، سخنرانی‌های یک‌جانبه صورت می‌گیرند

با این وجود، در تالار شمار جوانان اندک بود و بیشتر سخنرانان اوقات زیادی را به تمجید پرزیدنت رحمان و نقش او در دستیابی به صلح اختصاص دادند. از جمله، خدای‌بردی خالق‌نظراف، دیپلمات سابق، "نقش امامعلی رحمان، سرور دولت، در تأمین صلح و وحدت ملی" را به بررسی گرفت.

از سوی دیگر، این نشست تا اندازه‌ای جشنی بود و اکثر سخنرانان، از جمله نمایندگان حکومت‌های محلی، از دست‌آوردها در عرصه‌های مختلف اقتصادی و اجتماعی گزارش می‌دادند.

برخی‌ها در پایان سخنرانی خود ابیاتی را از آثار بزرگان ادبیات پارسی و شعرای امروزی قرائت می‌کردند. میرزا‌محمد نوید، کارمند علمی کتابخانه ملی تاجیکستان، از شرکت در این نشست خوشنود بود.

امّا وی گفت: "در واقع، این نشست کمی مجلس‌های حساباتی (گزارشی) در انجام سال را به یاد می‌آرد. هرچند ارتباط جزئی به مسائل صلح را دارد. ولی من فکر می‌کنم، هنگامی که در مورد صلح صحبت می‌کنند، باید مواظب سخنان خود باشند. زیرا صلح و ثبات در این کشور با مشکلاتی به دست آمده است."

به گفتة آقای نوید، در بسیار موردها در تاجیکستان هنگام یادآوری از صلح و افرادی که در آن دست داشتند، سخنرانی‌های یک‌جانبه صورت می‌گیرد.

اما سیف‌الله سفراف، کارشناس مرکز مطالعات استراتیژیک تاجیکستان، گفت که این یک همایش علمی بوده و بیشتر سخنرانان از جمله نمایندگان احزاب مختلف هستند.

وی افزود: "در حقیقت، این نشست باید طنطنوی (چشنی) برگزار شود. زیرا ما از صلح تجلیل می‌کنیم. همچنین، ما از بعضی سخنرانان دعوت کردیم که در مورد رشد (توسعه) منطقه تحت نظرشان در زمان بعد از صلح سخن بگویند."

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption آقای سفراف می‌گوید که همایش در باره صلح است و بایستی با طنطنه (جشنی) برگزار شود

ضمناً، در حالی که پنج روز تا زمان تجلیل از "روز وحدت ملی" باقی مانده است، مقام‌های امنیتی و پلیس تاجیکستان می‌گویند که در آستانه تجلیل از این روز تدابیر امنیتی را در شهر دوشنبه و شهر و شهرستان‌های دیگر تقویت کرده‌اند.

از جمله، وزارت امور داخله تاجیکستان اعلام کرده است: "باید یادرس گردید که با مقصد در سطح بلند دایر نمودن جشن وحدت ملی و راه ندادن به قانون‌شکنی، کارمندان مقامات کارهای داخلی (امور داخله) بهر خاطرمان گذرانیدن جشن و تأمین استراحت و فراغت شبانه‌روزی شهروندان آمادگی همه‌جانبه می‌گیرند."

طبق این خبر، در روزهای آینده، احتمال بازرسی اسناد اقامت شهروندان در دوشنبه وجود دارد، هرچند پلیس مشخصاً نگفته که "نظام شناسنامه‌ای" راه‌اندازی شده است.

سایت وزارت کشور می‌نویسد: "در صورت از جانب کارمندان امور داخله مورد تفتیش (بازرسی) قرار گرفتن شخصان بی‌قید (بی ثبت نام) جای زیست، نباید در اضطراب و تشویش افتاد. زیرا طرز درست زندگی، ریعایت قانون و آداب شهرداری در پایتخت کفیل (ضامن) صلح و آرامی‌ست."

این وزارتخانه همچنین از شهروندان خواسته است که برای جلوگیری از احتمال وقوع جرم و جرایم و "کردارهای نامطلوب" با مأموران پلیس همکاری کنند.