سرمایه گذاری بر صلح هسته‌ای در قزاقستان؟

Image caption دنیس دانیلوسکی می گوید کیفیت هوا در شهر اوست-کامنوگورسک بسیار بد است و استفاده از کلمه اتمی یا هسته ای سبب ایجاد واکنشهای منفی در مردم می شود

دنیس دانیلوسکی با اشاره کردن به لوله های بزرگ دودکش گاز بر تپه ای در شهر اوست-کامنوگورسک در شرق قزاقستان می‌گوید "ما در یک اتاق گاز زندگی می کنیم."

آقای دانیلوسکی سردبیر یک روزنامه مستقل محلی است که در خصوص طرح دولت قزاقستان برای تاسیس یک انبار سوخت هسته ای تحت کنترل سازمان ملل متحد مطالبی منتشر کرده است.

بر اساس طرح دولت، انبار سوخت هسته ای سازمان ملل در کارخانه فلزکاری اولبا تاسیس خواهد شد.

این کارخانه که زمانی یکی از مجتمع های سری اتحاد جماهیر شوروی سابق بود،در حال حاضر به بزرگترین کارخانه تولید اورانیوم در قزاقستان بدل شده است.

آقای دانیلوسکی می گوید کیفیت هوا در شهر اوست-کامنوگورسک بسیار بد است و استفاده از کلمه اتمی یا هسته ای سبب ایجاد واکنشهای منفی در مردم می شود.

دولت قزاقستان اما دیدگاه دیگری دارد.

نورسلطان نظربایف، رییس جمهور قزاقستان، در سال ۲۰۰۹ پیشنهاد داد که کشورش میزبان انبار بین المللی سوخت هسته ای تحت اداره و کنترل کامل آژانس بین المللی انرژی اتمی سازمان ملل متحد باشد.

اجرا شدن این طرح با تضمین کردن دسترسی دولت‌ها به اورانیوم برای استفاده در نیروگاههای تولید برق، آنها را از تلاش برای دنبال کردن فن‌آوری غنی سازی پر هزینه در سطح ملی منصرف خواهد کرد.

مذاکرات رسمی میان آژانس بین المللی انرژی اتمی و دولت قزاقستان در این خصوص سال گذشته آغاز شد.

هیاتی از آژانس بین المللی انرژی اتمی از محل کارخانه در شهر اوست-کامنوگورسک بازدید کرده و توصیه هایی هم به دولت قزاقستان ارائه داده است.

تمیر ژانتیکین، رییس کمیته انرژی اتمی قزاقستان، گفته است با توجه به این که تاسیسات انبار سوخت هسته ای مطابق با استانداردهای بین المللی اداره خواهد شد، آثار زیست-محیطی آن و همچنین آثار آن بر بهداشت عمومی عملا در حد صفر خواهد بود.

او گفت که کارخانه اولبا برای بیش از ۶۰ سال دایر بوده و از استانداردهای بالای ایمنی بین المللی برخوردار است.

قزاقستان در سال ۱۹۹۱، پس از استقلال از اتحاد جماهیر شوروی سابق، سایت اصلی آزمایشات هسته ای اتحاد شوری در سمیپالاتینسک را تعطیل کرد و داوطلبانه از تمامی سلاحهای هسته‌ای به ارث رسیده از شوروی صرف نظر کرد.

این کشور سال گذشته بزرگترین تولید کننده اورانیوم در جهان بوده است و میزبانی مذاکرات هسته‌ای ایران و قدرتهای بزرگ علاوه بر پیشنهاد تاسیس انبار سوخت هسته ای آژانس بین المللی انرژی اتمی، بر پرستیژ آن کشور به عنوان یک واسطه صلح افزوده است.

با این حال، عضویت در انبار بین المللی سوخت هسته ای در مذاکرات قدرتهای بزرگ و ایران جایی نداشته است.

با این که یوکیا آمانو مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی گفته است مذاکرات در خصوص تاسیس انبار بین المللی سوخت هسته ای با دولت قزاقستان ادامه دارد، هنوز معلوم نیست که آیا کشورهای مختلف واقعا علاقه ای به پیوستن به چنین طرحی علاقه دارند یا نه.

بدین ترتیب، شاید هنوز لازم نباشد که مردم شهر اوست-کامنوگورسک خیلی نگران آینده شهر خود باشند.

بدون حل و فصل شدن بن بست مذاکرات اتمی ایران، طرح انبار بین المللی سوخت هسته ای بیشتر شبیه یک ایده خواهد بود تا یک قدم عملی برای رسیدن به صلح جهانی.

مطالب مرتبط