ائتلاف بزرگ و اهداف بزرگ در آلمان

اگر همه چیز بخوبی برگزار شود آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان تا پیش از پایان سال میلادی جاری می تواند آغاز سومین دور صدر اعظمی خود را جشن بگیرد.

۷ هفته پس از انتخابات گذشته و ۵ هفته پس از گفتگوهای مقدماتی و نهائی سرانجام ۲ حزب بزرگ آلمان و رقیبان اصلی در انتخابات سراسری این کشور در باره برنامه مشترک دولت آینده توافق کردند.

رهبران دو حزب بزرگ، خانم مرکل از سوی دمکرات مسیحی، زیگمار گابریل، حزب سوسیال دمکرات و هورست زهوفر، رهبرحزب کوچکتر سوسیال مسیحی که حزب خواهر دمکرات مسیحی است پای سند " ائتلاف بزرگ " را موقتا امضا کردند. امضای موقت از این بابت است که این موافقت نامه هنوز از اعتبار نهائی برخوردار نیست.

این یک بدعت بی سابقه در قراردادهای ائتلاف میان احزاب سیاسی برای تشکیل دولت است به این معنی که آقای اشتاینبروک، نامزد مقام صدراعظمی حزب سوسیال دمکرات در جریان مبارزات انتخاباتی (رقیب مرکل) مداوم بر این تاکید داشت که چه در صورت شکست و یا پیروزی با خانم مرکل و حزب او وارد یک دولت "ائتلاف بزرگ " نخواهد شد و حزب سوسیال دمکرات فقط با حزب سبزها ائتلاف خواهد کرد و البته دلایل خود را هم داشت.

بسیاری از سوسیال دمکرات ها و شخصیت های دیگر هم اصولا ائتلاف بزرگ میان دو حزب بزرگ را عملا با دمکراسی در تضاد می بینند زیرا میدان عمل و مانور احزاب اقلیت کوچکتر در پارلمان تنگ می شود و این احزاب بزرگ تشکیل دهنده دولت با اکثریت نیرومندی که در پارلمان دارند بدون توجه به خواست دیگران هرچه بخواهند می کنند.

انتقادها در خود حزب سوسیال دمکرات هم زیاد است از این رو حزب سوسیال دمکرات تصمیم گرفته است تا سند موافت نامه " ائتلاف بزرگ " را پیش از قطعیت یافتن آن در اختیار ۴۷۰ هزار اعضای عادی حزب قرار دهد و نظر آنها را بخواهد . بنا براین اگر اکثریت اعضای حزب به این قرارداد یا برنامه دولت رای مثبت دادند آنگاه برنامه دولت ائتلاف بزرگ نهائی می شود و خانم مرکل خواهد توانست دولت جدید را رسما اعلام کند.

به همین علت هنوز نام وزیران و سهم هریک از احزاب ائتلاف جدید در دولت، مشخص و اعلام نشده است.

تابحال رسم بر این بود که اینگونه توافق ها پس از طرح در هیئت های رئیسه و کنگره های کوچک حزبی تحقق یافته و اجرا می شدند و نیازی به تائید پایه های حزبی نبود.

ابهام و تردید در تحقق " ائتلاف بزرگ"

اکنون پرسش مطرح در سطح جامعه و سیاست آلمان این است که اگر تائید اکثریت اعضای سوسیال دمکرات حاصل نشود تکلیف چیست، جواب خیلی ساده است، "ائتلاف بزرگ " پیش از آنکه کار را آغاز کند شکست خواهد خورد و اگر خانم مرکل راه دیگری نظیر تشکیل یک دولت اقلیت لرزان یا امکان ائتلاف با حزب سبزها را پیدا نکند (خانم مرکل پیش از آغاز گفتگو با سوسیال دمکرات ها با حزب سبزها وارد گفتگوهای باصطلاح ویژه شده بود ولی توافق حاصل نشده بود) در نهایت باید به تجدید انتخابات تن داد موضوعی که ممکن است آلمان را وارد یک بحران تازه کند.

در حال حاضر روند در پیش رو چنین است که تا روز ۱۴ ماه دسامبر نظر خواهی از اعضای حزب سوسیال دمکرات به پایان می رسد و گرچه در این روزها بحث های خیلی داغ موافق و مخالف جریان دارد رهبران این حزب اطمینان دارند که نتیجه مراجعه به آرای افراد حزب مثبت خواهد بود در این صورت امضای نهائی قرارداد ائتلاف بزرگ صورت می گیرد و خانم مرکل در روز ۱۷ دسامبر رسما و برای سومین بار در پارلمان بعنوان صدر اعظم انتخاب می شود و احتمالا در همان روز اعضای کابینه جدید خود را هم معرفی خواهد کرد.

سابقه همکاری سوسیال دمکرات‌ها و دمکرات مسیحی‌ها

با این فرض که رای اعضای سوسیال دمکرات مثبت خواهد بود، در تاریخ بعد از جنگ دوم جهانی این سومین بار است که دو حزب بزرگ آلمان در یک ائتلاف بزرگ سکان سرنوشت این کشور را در دست می گیرند. بار اول از سال ۱۹۶۶ تا ۱۹۶۹که کورت کیزینگر از حزب دمکرات مسیحی صدر اعظم و ویلی برانت از حزب سوسیال دمکرات وزیر خارجه بودند بار دوم از ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۹ باز هم ائتلاف بزرگ و این بار هم رئیس دولت دمکرات مسیحی و در واقع همین آنگلا مرکل بود و این بار سوم باز هم آنگلا مرکل صدر اعظم " ائتلاف بزرگ " خواهد بود که در همین حال برای سومین بار بر کرسی صدر اعظمی تکیه خواهد زد. بیشتر ناظران بر این عقیده اند که با این ائتلاف بزرگ و با تکیه بر یک اکثریت بزرگ و قابل اعتماد در پارلمان میدان برای انجام اصلاحات بزرگ در آلمان و پیشبرد امور در اتحادیه اروپا برای خانم مرکل نخستین زن آلمان در مقام صدر اعظی هموار خواهد بود.