چهره‌های اصلی مخالفان در بحران اوکراین

از نوامبر ۲۰۱۳ که ویکتور یانوکوویچ، رئیس جمهوری اوکراین با برنامه دراز مدت پیوستن اوکراین به اتحادیه اروپا، به نفع ارتباطات نزدیکتر با روسیه، مخالفت کرد، این کشور دستخوش تظاهرات و اعتراضات گسترده جمعی بوده است.

خیابان‌های کیف، پایتخت اوکراین، صحنه درگیری شدید پلیس و معترضان خشمگینی شده که خواهان برگزاری انتخابات زودرس هستند.

نقطه آغاز اعتراضات تصمیم دولت مبنی بر امضا نکردن یک توافق‌نامه همکاری فراگیر با اتحادیه اروپا بود.

این ناآرامی ها سبب اتحاد رهبران طرفداران اتحادیه اروپا و ملی گرایان افراطی در مخالفت با دولت شده است.

مهره های اصلی در برگزاری این تظاهرات چه کسانی هستند؟

ویتالی کیلتچکو

حق نشر عکس BBC World Service

ویتالی کیلتچکو، قهرمان سنگین وزن سابق مشت زنی جهان، یکی از مشهورترین چهره های برجسته در اردوگاه تظاهرکنندگان در میدان استقلال کیف است.

آقای کیلتچکو، رهبر ائتلاف دموکراتیک برای اصلاحات است. این ائتلاف که در انتخابات پارلمانی سال گذشته اوکراین، سومین حزب بزرگ بود، علیه آنچه که آنرا فساد گسترده دولت می داند، مبارزه می کند.

آقای کلیتچکو، که ۴۲ سال دارد پست معاونت نخست وزیر را که ویکتور یانوکوویچ به او پیشنهاد کرده بود رد کرد و آن را پیشنهاد مسمومی خواند که هدفش ایجاد تفرقه در میان مخالفان است.

او متجاوز از ده سال است که از آقای یانوکوویچ علنا انتقاد کرده و او را متهم به خویشاوندبازی و خرابکاری عمدی در مناسبات اوکراین با اتحادیه اروپا کرده است.

آقای کیلتچکو، می گوید ویکتور یانوکوویچ ادعا می کند که خواهان تغییر و یکپارچگی اروپاست ولی نشان داده که اظهاراتش خلاف واقع است.

ویتالی کیلتچکو، که قصد نامزد شدن در انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۵ را دارد براین نکته پافشاری می کند که تنها راه پایان ناآرامی ها استعفای آقای یانوکوویچ است.

آقای کیلتچکو، در سال ۲۰۱۲ مشت زنی را کنار گذاشت تا توجه خود را کاملا بر فعالیت های سیاسی متمرکز کند. او به بی بی سی گفت: "احساس می کنم مردم آنجا به من نیاز دارند."

اوله تیاهنیبوک

حق نشر عکس BBC World Service

اوله تیاهنیبوک، که رهبر حزب راست افراطی اسوبودا است، مرتب در کنار آقای کیلتچکو ظاهر می شود و یکی از شرکت کنندگان مهم در تظاهرات است.

حزب او که چهارمین حزب بزرگ اوکراین است ۳۷ کرسی از ۴۵۰ کرسی پارلمان را در اختیار دارد.

موفقیت حزب اسوبودا در انتخابات پارلمانی ۲۰۱۲ خلاف انتظار بود. این حزب ده درصد آراء را به دست آورد و برای اولین بار نمایندگانی به پارلمان فرستاد.

این حزب که نام قبلی اش "حزب سوسیال-ناسیونال بود، به روابط غیررسمی اش با گروه موسوم به "میهن پرستان اوکراین" که برخی آن را یک حزب طرفدار فاشیسم می دانند، ادامه داده است.

آقای تیاهنیبوک، که اصرار می ورزد حزبش نه بیگانه ستیز است و نه ضد یهود، در سال ۲۰۰۴ از پارلمان اخراج شد. او گفته بود یک "مافیای روس و یهودی" کشور را اداره می کند.

در ژانویه ۲۰۱۴، هزاران نفر از طرفداران اسوبودا، به مناسبت سالگرد تولد یک رهبر پارتیزان دوره جنگ جهانی دوم مشعل به دست در خیابان های کیف به راه پیمایی پرداختند و موجب بحث و جدل زیادی شدند.

برخی از تحلیلگران معتقدند که شرکت حزب اسوبودا در تظاهرات به تفرقه در میان مخالفان کمک می کند. پایه قدرت این حزب در غرب کشور است در حالی که رای دهندگان در شرق و جنوب کشور آنان را افراطی می دانند. ولی آقای تیاهنیبوک، اظهار امیدواری کرده که این حزب نقش بزرگ تری در آینده سیاسی اوکراین خواهد داشت.

یولیا تیموشنکو

حق نشر عکس BBC World Service

رهبر دومین حزب بزرگ اوکراین، یولیا تیموشنکو، نخست وزیر سابق این کشور است که اکنون زندانی است و مهمترین رقیب آقای یانوکوویچ محسوب می شود.

او که از قهرمانان انقلاب نارنجی سال ۲۰۰۴ در اوکراین بود در سال ۲۰۱۱ در ارتباط با سوء استفاده از قدرت به هفت سال زندان محکوم شد.

ولی طرفدارانش می گویند زندانی کردن خانم تیموشکنو صرفا برای انتقام گیری به دلیل کمک او به تغییر نتیجه انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۰۴ بود که به پیروزی آقای یانوکوویچ تمام شده بود. مخالفان، آقای یانوکوویچ را متهم به خلافکاری در این انتخابات کرده بودند.

در نوامبر گذشته، اتحادیه اروپا به عنوان یک شرط اصلی برای قبول موافقت نامه تجاری پیشنهادی با اوکراین، درخواست کرد که خانم تیموشنکو که بیمار است برای مداوا به آلمان انتقال داده شود.

ولی نمایندگان پارلمان اوکراین با لایحه ای که اجازه ترک کشور را به خانم تیموشنکو می داد مخالفت کردند و چندی پس از آن آقای یانوکوویچ اعلام کرد که از توافق تجاری با اتحادیه اروپا منصرف شده است.

خانم تیموشنکو تا کنون در چند پیامی که از زندان فرستاده، خواستار استعفای رئیس جمهوری و ترغیب جامعه بین المللی به مداخله شده است.

در ماه دسامبر گذشته او گفت در صورت عدم مداخله غرب، گورستان آزادی در اوکراین ساخته خواهد شد.

وضعیت خانم تیموشنکو، مورد توجه پارلمان اروپا و فعالان حقوق بشر قرار گرفته است.

ولی منتقدان ادعا می کنند که سوء استفاده از قدرت تنها یکی از خلافکاری های خانم تیموشنکوست و او در دهه ۱۹۹۰ جیب های خود را از پول سرازیر شده از بازار انرژی پر کرده است.

آرسنی یاتسنیوک

حق نشر عکس BBC World Service

آقای یاتسنیوک، یکی از متحدان نزدیک خانم تیموشنکو و رهبر پارلمانی حزب "سرزمین پدری" است.

او که ۳۹ سال دارد، گفته است با وجود پیشنهاد پست نخست وزیری به او توسط آقای یانوکوویچ، هیچ معامله ای مطرح نیست و او سوگند خورده تاهنگام برآورده شدن تقاضاها به تظاهرات ادامه دهد.

او در توییتر خود خطاب به رئیس جمهور می گوید: "ما آنچه را که شروع کرده ایم تمام می کنیم. در باره رهبرانمان مردم ÷تصمیم می گیرند نه شما"

آقای یاتسنیوک هم مانند آقای کلیتچکو برای عضویت اوکراین در اتحادیه اروپا و ریشه کن شدن فساد در این کشور تلاش می کند.

او که قبلا یک وکیل مدافع بوده پست های مهمی در دولت های قبلی داشته از جمله وزیر خارجه، و معاون رئیس بانک مرکزی.

در سال ۲۰۱۰ تلاشش برای احراز پست ریاست جمهوری بی نتیجه ماند.

ولی ناظران می گویند ممکن است اکنون او از حمایت مردم برای حرکت سیاسی بعدی خود استفاده کند.

برخی از رسانه های اوکراینی می گویند او از تظاهرات به عنوان نوعی انتخابات مقدماتی برای عهده دار شدن نقش رهبر اصلی مخالفان استفاده می کند.

یوری لوتسنکو

حق نشر عکس BBC World Service

در اواسط ماه ژانویه که آقای لوتسنکو در درگیری به پلیس به شدت مجروح شد، توجهات به او جلب شد.

او که یکی از رهبران صریح اللهجه مخالفان است به هیچ حزبی تعلق ندارد اگر چه با حزب سرزمین پدری، ارتباطات نزدیکی دارد.

ترقی این سیاستمدار ۴۹ ساله در اوایل دهه ۱۹۹۰ با عضویت در حزب سوسیالیست شروع شد. بعدا او به صورت یکی از چهره های سرشناس انقلاب نارنجی درآمد و در دولت طرفدار غرب یولیا تیموشنکو پست مهمی به او داده شد.

مانند خانم تیموشنکو، شخص او نیز در ارتباط با سوءاستفاده از مقام و اختلاس به زندان افتاد ولی تحت فشار اتحادیه اروپا درآوریل ۲۰۱۳ مورد عفو قرار گرفت.

یوری لوتسنکو، هنگام خروج از زندان گفت که در سیاست باقی خواهد ماند ولی هیچ جاه طلبی برای رهبری مخالفان یا کاندیدا شدن برای پست رئیس جمهوری ندارد.

با این وجود، اندکی بعد او یک جنبش مدنی موسوم به "جمهوری سوم اوکراین" را تاسیس کرد، که به گفته تحلیلگران می تواند نشانه بلندپروازی های فزاینده او باشد.

جبهه راستگرا

حق نشر عکس BBC World Service

در اولین روزهای برگزاری تظاهرات در کیف، بیشتر فعالان رادیکال در میدان استقلال، جنبش موسوم به جبهه راستگرا را تاسیس کردند که در زد و خوردهای خشونت آمیز با پلیس در ۱۹ ژانویه نقش فعالی داشت.

بیشتر اعضای این گروه را مردان جوان دارای عقاید دست راستی تشکیل می دهند. آنها از نواحی مختلف اوکراین می آیند و در میان آنها هم اوکراینی زبان و هم کسانی که روسی صحبت می کنند، دیده می شوند.

ستون فقرات این تشکیلات را هواداران فوتبال که روسی تکلم می کنند و گرایش های ناسیونالیستی دارند، تشکیل می دهند.

اعضای این گروه اغلب از نقاب و کلاه خود استفاده می کنند و برای رویارویی احتمالی با پلیس ضد شورش، میله های آهنی همراه دارند.

برخلاف سایر تظاهرکنندگان، بیشتر فعالان این جبهه، از ایده پیوستن به اتحادیه اروپا حمایت نمی کنند و این اتحادیه را ابزاری برای "سرکوب کردن ملت های اروپایی" می دانند.

تشکیلات مورد بحث بر این عقیده است که اوضاع کنونی فرصتی برای تخریب استخوان بندی دولت فعلی و شروع ساختن یک دولت جدید است.

جبهه راستگرا، خود را به حزب ناسیونالیست اسوبودا، وابسته نمی داند و معتقد است این حزب بیش از حد لیبرال و انعطاف پذیر است.

مطالب مرتبط