سومین سالگرد فاجعه سه‌گانه ژاپن؛ اصابت سونامی به ناخودآگاه جمعی

حق نشر عکس Getty
Image caption تظاهرات در اعتراض به نیروگاه‌های هسته‌ای در سالگرد سونامی در کوبه. در سه سال اخیر بارها برای تعطیلی این نیروگاه‌ها تظاهرات شده است

ژاپن سومین مراسم سالگرد زلزله نه ریشتری که به همراه خود سونامی و تخریب نیروگاه اتمی فوکوشیما را به همراه آورد با یک دقیقه سکوت در ساعت ۲:۴۶ دقیقه بعدازظهر به وقت محلی برگزار کرد و امپراتور آکیهوتو و همسرش به ۱۵۸۸۴ قربانی آن ادای احترام کردند.

این سه فاجعه به هم پیوسته که در سال ۲۰۱۱ رخ داد در ژاپن به ۳-۱۱ معروف است.

این زلزله ۹ ریشتری شدیدترین زلزله تاریخ ژاپن و فاجعه نیروگاه فوکوشیما بدترین فاجعه هسته‌ای تاریخ این کشور بود.

دولت ژاپن برای بازسازی تمام ویرانی‌ها تا سال ۲۰۱۶، ۲۵۰ میلیارد دلار بودجه اختصاص داده است، با اینحال پس از سه سال هنوز از سرنوشت ۲۶۳۶ نفر اطلاعی در دست نیست و ۲۷۰۰۰ هزار نفر نتوانسته‌اند به محل سکونت خود برگردند.

شینزو آبه نخست وزیر ژاپن که یک سال بعد از این زلزله به قدرت رسید امروز (سه‌شنبه ۲۰ اسفند) اعلام کرد اوضاع در ساحل شمال شرقی ژاپن رو به بهبود است و ماهیگیری و کشاورزی در منطقه از سر گرفته شده و مردم محلی از سرپناه موقت به خانه‌های دولتی منتقل شده‌اند.

"ما باید سرعت بازسازی را بیشتر کنیم تا تمام کسانی که از این فاجعه آسیب دیده‌اند هر چه زودتر به زندگی عادی بازگردند."

نخست وزیر ژاپن وعده داد مردم محلی به مناطقی دورتر از ساحل و مرتفع‌تر منتقل شوند تا در آینده دچار مصیبت سونامی نشوند.

با این بسیاری از شهرک‌ها و روستاهای منطقه همچنان خالی از سکنه هستند، شهر به همان صورتی که تخلیه شده رها شده و به گفته خبرنگارانی که از این مناطق بازدید کرد‌ه‌اند گویی زمان در این شهرها متوقف شده است.

ساکنان آنها دیگر به خانه و کاشانه خود بازنگشتند اما ترس و نگرانی از آلودگی به پرتوهای رادیواکتیو بدنبال آسیب‌دیدن نیروگاه، لحظه‌ای آنها را رها نکرده است.

کارکنان نیروگاه و ساکنان فعلی و قبلی نگران پرتوهای رادیو اکتیو هستند، نه فقط برای خود بلکه برای فرزندان و نسل‌های بعد. هراس از این که آنها به بیماری‌ها و ناهنجاری‌هایی مبتلا شوند که ساکنان چرنوبیل با آن مواجه شدند و هنوز هم از سال ۱۹۸۶ از آن در عذابند.

Image caption نخستین و تنها اسکنر تمام-بدن کودکان برای بررسی آثار پرتوهای رادیواکتیو در کودکان منطقه

ترس آنها بی مورد هم نیست. از زمان حادثه تاکنون سلامت ۲۶ هزار کودک بررسی شده و تاکنون ۳۳۳ مورد سرطان تیروئید شناسایی شده و ۴۲ کودک دیگر هم مشکوک به این بیماری هستند.

با اینکه این افراد مرتب تحت آزمایش قرار می گیرند اما از دولت ژاپن شکایت دارند که به آنها "اطلاعات بسیار کمی" می دهد.

خطر رادیو اکتیو در منطقه کاملا مرتفع نشده است. با وجود تلاشی که تا بحال شده بازسازی نیروگاه فوکوشیما از برنامه عقب است.

تا بحال حداقل شش مورد نشت رادیواکتیو از نیروگاه گزارش شده است، در سال گذشته در یک مورد صد و در مورد دیگر سیصد تن آب آلوده به رادیواکتیو وارد زمین‌های مجاور و دریا شد و تابستان پارسال رسما اعلام شد که هنوز آب آلوده به رادیو اکتیو وارد دریا می‌شود.

آخرین باری که رسما نشت رادیو اکتیو در این نیروگاه اعلام شد همین بیست روز پیش بود. آثار زیست محیطی این نشت وسیع رادیو اکتیو هنوز روشن نیست.

با این که به نظر می‌رسد وضعیت نیروگاه به حالت با ثبات برگشته اما کار بازسازی با نشت مکرر مواد رادیو اکتیو و اختلالات دیگر به تعویق افتاده و کمبود نیروی ماهر و مواد مورد نیاز هم مزید بر علت شده است.

قرار است این نیروگاه از رده خارج شود اما نشت مکرر، کار را به تعویق انداخته و تخمین زده می شود بی خطر شدن کامل نیروگاه، ۴۰ سال طول بکشد.

مردم ژاپن می‌دانند ابعاد فاجعه‌ای که بر سر ساکنان منطقه رفته هنوز دقیقا روشن نیست.

حق نشر عکس Reuters
Image caption نشت رادیو اکتیو از نیروگاه فوکوشیما بارها اتفاق افتاده، کسی نمی داند آثار آن بر محیط زیست و کارکنان چیست

اخیرا گزار‌شهایی منتشر شده مبنی بر اینکه موارد مرگ ناشی از استرس بیش از حد تصور و حتی بیشتر از موارد مرگی بوده که عامل آن مستقیما فاجعه‌های سه‌گانه بوده است.

مردمی که به زلزله‌های متعدد و شدید عادت دارند اکنون با کوچکترین لرزشی، لرزه بر اندامشان می‌افتد، نه از ترس آوار بلکه از ترس رادیو اکتیو.

آنها که می‌توانند از کشور خارج شوند یا همسران خارجی دارند، به آینده خود می‌اندیشند و فکر می‌کنند شاید ژاپن جایی نباشد که بتوان به آینده خوش‌بین بود.

این سونامی بجز ساحل شمال شرقی ژاپن به ناخودآگاه جمعی مردم این کشور هم اصابت کرد؛ اطمینان به سیستم و امید به آینده زیر سوال رفته است.

بعد از ۳-۱۱، خورشید در سرزمین آفتاب تابان چندان هم درخشان نیست.

مطالب مرتبط