'تقریبا نیمی از زرادخانه شیمیایی سوریه' انتقال یافته است

حق نشر عکس Getty
Image caption خلع سلاح شیمیایی سوریه براساس قطعنامه مصوب شورای امنیت صورت می‌گیرد

حدود نیمی از زرادخانه شیمیایی سوریه برای انهدام به خارج انتقال یافته است.

روز پنجشنبه، ۲۹ اسفند (۲۰ مارس)، گزارش مشترک سازمان ملل متحد و سازمان منع تسلیحات شیمیایی در مورد اجرای توافقنامه انتقال تسلیحات شیمیایی سوریه انتشار یافت که در آن آمده است تا پایان روز چهارشنبه، حدود ۴۶ درصد از کل تسلحات شیمیایی سوریه به خارج منتقل شد.

براساس این گزارش، این تسلیحات پس از انتقال به بندر لاذقیه در غرب سوریه، بارگیری و برای انهدام به خارج از آن کشور ارسال شده است. تا کنون کشتی‌های ویژه حمل مواد شیمیایی خطرناک متعلق به نروژ و دانمارک در حمل این تسلیحات و مواد ساخت آنها از سوریه مشارکت داشته اند.

برنامه انتقال تسلیحات شیمیایی سوریه در اجرای قطعنامه مصوب ۲۷ سپتامبر ۲۰۱۳ شورای امنیت سازمان ملل صورت می‌گیرد که براساس آن، قرار شده است تمامی زرادخانه شیمیایی این کشور تا اواسط سال ۲۰۱۴ در خارج از سوریه منهدم شود. پیشتر، گزارش شده بود که روند انتقال این تسلیحات از برنامه پیش بینی شده عقب تر است و دولت سوریه خواسته است مهلت تحویل زرادخانه شیمیایی این کشور به مدت دو ماه تمدید شود.

حق نشر عکس Reuters
Image caption سوریه پیشتر داشتن تسلیحات اتمی را تایید نکرده بود

قطعنامه شماره ۲۱۱۸ راجع به انتقال تسلیحات شیمیایی سوریه پس از توافق باراک اوباما و لادیمیر پوتین، رئیسان جمهوری آمریکا و روسیه، در حاشیه اجلاس سران کشورهای گروه ۲۰ در روز ۶ سپتامبر در شورای امنیت مطرح شد و به تصویب رسید. منابع سازمان ملل گفته اند که تیرگی روابط آمریکا و روسیه به دلیل بحران اخیر اوکراین بر عزم دو کشور در اجرای قطعنامه ۲۱۱۸ تاثیری نداشته است.

این توافق نیز حاصل انتشار گزارش هایی حاکی از کاربرد پرتلفات اسلحه شیمیایی علیه شهروندان غیرنظامی سوریه در ماه اوت بود که منابع غربی دولت سوریه را مسئول آن دانستند. پیشتر، رئیس جمهوری آمریکا اعلام کرده بود که کاربرد اسلحه شیمیایی در سوریه "خط قرمز" است و در چنین صورتی، امکان عملیات نظامی علیه سوریه را مورد نظر قرار خواهد.

در حالیکه گزارش می‌شد که مقامات آمریکایی موضوع حمله نظامی به سوریه را در دست بررسی داشتند، وزیر امور خارجه آمریکا تلویحا اعلام کرد که در صورتی که دولت سوریه زرادخانه شیمیایی خود را به شکلی قابل تایید از میان ببرد، عملیات نظامی آمریکا ممکن است منتفی شود. این اظهارات سپس از سوی مقامات روسی، که حامی حکومت سوریه بوده‌اند، پیگیری و به صدور قطعنامه ۲۱۱۸ برای انتقال تسلیحات شیمیایی این کشور منجر شد.

حق نشر عکس Reuters
Image caption امحای زرادخانه شیمیایی از موارد معدود توافق قدرت‌های جهانی در مورد جنگ داخلی سوریه است

اگرچه دولت‌های غربی و اسرائیل همواره سوریه را به تولید و انبار اسلحه شیمیایی متهم کرده بودند، دولت این کشور هرگز داشتن تسلیحات کشتار جمعی را تایید نکرده بود و پس از آغاز جنگ داخلی آن کشور نیز، مقامات سوری گفتند که "اگر" سوریه چنین جنگ افزارهایی را هم در اختیار داشته باشد، آن را علیه شهروندان خود به کار نمی‌گیرد.

با وجود اختلاف نظر کشورهای غربی و روسیه در مورد نحوه برخورد با جنگ داخلی سوریه که مانع از تصمیم‌گیری شورای امنیت برای پایان دادن به این بحران شده است، تمامی قدرت‌های جهانی بر سر خلع سلاح شیمیایی سوریه و اطمینان از اینکه این کشور دارای تسلیحات کشتار جمعی نیست توافق داشته‌اند.

در گزارش سازمان ملل و سازمان منع تسلیحات شیمیایی آمده است که تا کنون حدود ۳۰ درصد از کل تسلیحات شیمیایی "اولویت اول" و حدود ۸۳ درصد از تسلیحات شیمیایی "اولویت دوم" سوریه انتقال یافته است. تسلیحات اولویت اول شامل موادی است که بسیار خطرناک تلقی می‌شود.

در خبر دیگری در همین زمینه، سخنگوی وزارت خارجه آلمان گفته است که دولت این کشور از دادستانی فدرال خواسته تا به این موضوع رسیدگی کند که آیا برخی شرکت‌های آلمانی در دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ مواد مورد استفاده در تسلیحات شیمیایی به سوریه فروختند؟

در گزارش سازمان منع تسلیحات شیمیایی آمده است که مدارکی که در جریان انتقال زرادخانه شیمیایی سوریه به دست آمده حاکی از آن است که احتمالا شرکت‌های آلمانی در تامین نیاز سوریه به مواد لازم برای تولید این نوع تسلیحات دخالت داشته‌اند.

مطالب مرتبط