سخنگوی تبلیغاتی ارشد روسیه کیست؟

حق نشر عکس Rossiya 1
Image caption دمیتری کیسلف، مجری تلویزیونی، در برنامه‌اش بنام وستی ندلی اقدامات آمریکا در اوکراین را محکوم می‌کند

دمیتری کیسلف، مجری تلویزیون دولتی روسیه، به زدن حرف‌های گزاف و شرور جلوه دادن غربی‌ها، بدگویی درباره همجنس‌گرایان و به تصویر کشیدن اوکراین به‌عنوان کشوری گرفتار فاشیست‌های خشونت‌طلب معروف است.

او همچنین از سوی اتحادیه اروپا هدف تحریم قرار گرفته است؛ امری که برای یک خبرنگار غیرمعمول است. این مجازات‌ها در پی الحاق کریمه به روسیه علیه او وضع شدند.

آقای کیسلف اخیرا در یکی از سری برنامه‌های وستی ندلی (اخبار هفته) بار دیگر انتقادات تندی را متوجه غربی‌ها کرد. وستی ندلی یک جُنگ تلویزیونی پرطرفدار است که به مسائل روز می‌پردازد و از شبکه دولتی روسیا ۱ پخش می‌شود. میلیون‌ها روس برای کسب اخبار از شبکه‌های تلویزیونی عمده دولتی استفاده می‌کنند.

'خاکستر رادیواکتیو'

کیسلف با حرکات جذاب و جالب دست، لبخندی محو و کمرنگ و لحنی حاکی از نگرانی از سر تمسخر از باراک اوباما می‌پرسد: "چه خبر؟" او می‌گوید که میزان محبوبیت رئیس جمهوری آمریکا رو به افول است، در حالی که محبوبیت ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، در حال افزایش است. سپس با چرخش به‌سوی یک دوربین دیگر، آمریکا را به‌خاطر تلاش برای گسترش انقلاب به‌وسیله "تروریست‌ها" در سوریه و "فاشیست‌ها" در اوکراین سرزنش می‌کند. او در پایان می‌گوید: "آنها بی‌شرمانه در مورد همه جاسوسی می‌کنند و می‌خواهند جهان را کنترل کنند، اما پشت سرهم شکست می‌خورند."

این برنامه نمونه بارزی از برنامه‌های کیسلف بود؛ البته اگر نگوییم یکی از بهترین نمونه‌های آن. پیش از این، او آنچه را که قدرت رو به افول باراک اوباما خواند، به باد تمسخر گرفت و خاکستری شدن موهای او را نشانه‌ای از آن دانست. کیسلف سپس به لاف و رجز پرداخت و گفت که روسیه تنها کشوری است که "واقعا می‌تواند آمریکا را به خاکستر رادیواکتیو تبدیل کند".

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption معترضان طرفدار روسیه در شهر سیمفروپول در کریمه – اکثریت مردم این شبه‌جزیره به زبان روسی تکلم می‌کنند

او در اوایل ماه مارس (اواسط اسفند ۱۳۹۲) اوکراین را کشوری خواند که در کنترل "راهزنان" است، و در آن دموکراسی "به زانو در آمده است". او با پوزخند از ضعف ارتش اوکراین صحبت کرد و مسأله وضع تحریم از جانب غرب را بی‌اهمیت دانست. او گفت که سرنوشت کریمه برای تک‌تک شهروندان روسیه یک "مسأله شخصی" است. سخنان آقای کیسلف آهنگ سیاست‌های کرملین درباره اوکراین را تنظیم کرد. این سیاست‌ها حدود سه هفته بعد نهایتا به انضمام موفقیت‌آمیز کریمه به روسیه توسط آقای پوتین انجامید.

چهره‌ای 'مقتدر'

آقای کیسلف یکی از اجزاء کلیدی عملیات رسانه‌ای آقای پوتین است. او غیر از نقشی که به‌عنوان شخصیت تلویزیونی دارد، اخیرا به ریاست خبرگزاری جدید التأسیس راشا تودی (Russia Today) منصوب شده است. وظیفه این خبرگزاری تقویت حضور رسانه‌ای کرملین در سراسر جهان است. انتصاب آقای کیسلف به این مقام جنجال برانگیز بود، و یکی از دلایل بروز جنجال هم حملات مکرر او به همجنس‌گرایان بود.

مشهورترین این حملات در سال ۲۰۱۲ در یک برنامه شبکه روسیا ۱ روی داد. در آن برنامه آقای کیسلف گفت که همجنس‌گرایان باید از اهدای خون و اسپرم منع شوند، و اگر در تصادف جاده‌ای کشته شوند، "قلبشان باید در زمین دفن، و یا سوزانده شود، چرا که برای طولانی‌تر کردن عمر یک انسان دیگر مناسب نیست".

در یکی از بلاگ‌هایی که توسط موسسه اکونومیست منتشر می‌شود، به آقای کیسلف لقب "سردسته تبلیغات‌چیان" روسیه داده شده است. به گفته گلب پاولوفسکی، تحلیلگر سیاسی و از نزدیکان سابق کرملین، آقای کیسلف و همکاران او در رسانه دولتی مسوول ایجاد "روسیه‌هراسی" هستند. آقای پاولوفسکی می‌گوید که آنها "مثل ماشینی هستند که از آن افسانه سیاه دشمنی روسیه با اروپا و تمدن بیرون می‌ریزد".

مقامات اوکراینی حالا به شبکه‌های کابلی دستور داده اند که پخش برنامه‌های کانال روسیا ۱ و سه شبکه دولتی روسی دیگر را متوقف کنند. تلویزیون‌های روسی در بخش‌هایی از اوکراین که روس‌زبانان در آنها در اکثریتند، بینندگان زیادی دارند، و در حال حاضر در کریمه فضای رسانه‌ای را قبضه کرده اند. خود آقای کیسلف از سوی اتحادیه اروپا با مجازات ممنوعیت سفر و مسدود شدن دارایی‌ها روبرو شده است. اما بنظر می‌رسد او در خانه بر توسن مراد سوار است.

در نظرسنجی اخیر موسسه‌ای بنام بنیاد افکار عمومی، او به‌عنوان دومین روزنامه‌نگار مورد احترام و مقتدر روسیه شناخته شد. یک نظرسنجی دیگر این موسسه هم نشان داد که بیش از ۵۰ درصد پاسخ‌دهندگان اعتقاد داشتند "تحریف اطلاعات" برای تأمین منافع حکومت قابل قبول است.

مطالب مرتبط