بریتانیا پیش از آمریکا برای آموزش و تجهیز مخالفان بشار اسد برنامه داشته است

حق نشر عکس AFP
Image caption لرد دیوید ریچاردز اکنون از خدمت در ارتش بریتانیا بازنشسته شده است

برنامه نیوزنایت بی‌بی‌سی دریافته است که دولت بریتانیا از دو سال پیش با دریافت طرحی پیشنهادی جهت آموزش و تجهیز حدود ۱۰۰ هزار از مخالفان مسلح دولت سوریه با هدف براندازی بشار اسد، برنامه داشته اما نهایتا آن را اجرایی نکرده است.

نیک هاپکینز، گزارشگر تحقیقی بی‌بی‌سی می‌گوید این طرح که "جذب، آموزش و تجهیز" نام داشته، دو سال پیش توسط یکی از برجسته‌ترین افسران نظامی بریتانیا، ژنرال سر دیوید ریچادز تهیه و به دولت دیوید کامرون تقدیم شده بوده است.

مطابق این طرح دولت بریتانیا و متحدانش حدود ۱۰۰ هزار نفر از مخالفان دولت بشار اسد را در کشورهای مجاور سوریه آموزش می‌دادند و بعد از گسیل دوباره آنها به داخل خاک سوریه، این نیروها به قصد تصرف پایتخت و سرنگونی بشار اسد به سوی دمشق حرکت می‌کردند.

به گفته گزارشگر تحقیقی بی‌بی‌سی، این طرح در همان هنگام ارایه مورد توجه دیوید کامرون، نخست وزیر، شورای امنیت ملی بریتانیا و ژنرال مارتین دمپسی، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا قرار گرفت اما نهایتا به علت "ریسک بسیار بالا" کنار گذاشته شد.

این در حالی است که اکنون پس از گذشت دو سال از ارایه این طرح، باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا از اختصاص بودجه ۵۰۰ میلیون دلاری برای آموزش و تجهیز مخالفان دولت سوریه خبر داده است.

بی‌بی‌سی همچنین دریافته که در زمان تهیه این طرح ژنرال ریچاردز که اکنون از ارتش بریتانیا بازنشسته شده است، به دولت هشدار داده بود که "بحران سوریه فقط دو راه دارد؛ اول این که اجازه داده شود بشار اسد پیروز شود و دوم این که او سقوط کند".

او معتقد است که چنانچه طرحش در زمان ارایه اجرایی می‌شد از خون‌ریزی‌های بیشتر و وخامت بحران در سوریه جلوگیری می‌شد.

به عقیده او، با توجه به اراده لندن و واشنگتن برای پیاده نکردن نیروی نظامی در خاک سوریه، طرح پیشنهادی او می‌توانست با فراخواندن حدود ۱۰۰ هزار از نیروهای معتدل مخالف دولت بشار اسد در کشورهای اردن و ترکیه آموزش‌های نظامی برای آنها فراهم آورد و سپس این "ارتش" آماده را بعد از حدود یکسال تمرین نظامی به داخل خاک سوریه باز گرداند تا به سوی دمشق و با عزم سرنگونی دولت بشار اسد اقدام کنند.

اگرچه در زمان ارایه این طرح (۲۰۱۲) با اجرای آن موافقت نشد اما سال گذشته و هنگامی که شواهد استفاده از سلاح‌های شیمیایی در سوریه به دست آمد، دولت بریتانیا برای مداخله نظامی در سوریه اعلام آمادگی کرد اما پارلمان این کشور با رد درخواست دولت مانع از مداخله نظامی این کشور در بحران سوریه شد.

در آن هنگام، تابستان سال گذشته، آمریکا و بریتانیا نیروهای دولتی را مسئول استفاده از سلاح شیمیایی دانستند اما بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه، مخالفان مسلح دولت را متهم به استفاده از این سلاح‌ها کرد و نهایتا با تحویل تمامی زرادخانه‌های شیمیایی خود موافقت کرد.

'دیگر دیر شده است'

پروفسور مایکل کلارک، از موسسه مشورتی رویال یونایتد سرویسز معتقد است بریتانیا فرصت آموزش نیروهای مخالف بشار اسد را از دست داده است و اکنون برای مداخله غرب در بحران سوریه "خیلی دیر" است.

"من فکر می‌کنم دو سه سال پیش فرصت خوبی با احتمال بالا برای مداخله سودمند در بحران سوریه وجود داشت اما علاوه بر خطرات فراوان آن، به نوعی این کار حرکت در برابر تاریخ بود و در کنار نامطمئن بودن از پیامدهایش هزینه‌های آن هم بسیار بالا بود."

به اعتقاد این تحلیلگر مسائل امنیتی-نظامی "اکنون به نوعی تصمیم‌گیران در غرب مجاب شده‌اند که در بحران سوریه مداخله نکنند و بیشتر به مسایل بعد از این جنگ داخلی توجه کنند."

در سه سال گذشته ده‌ها هزار نفر در جریان درگیری‌های مخالفان مسلح و نیروهای دولتی سوریه کشته شده اند و میلیون‌ها شهروند سوری آواره شده‌اند.

مطالب مرتبط