مجلس اوکراین به دو منطقه شرقی این کشور خودمختاری داد

پارلمان اوکراین حق نشر عکس UNIAN
Image caption پارلمان اوکراین شورشیان را مورد عفو قرار داده و برای بخشی از مناطق تحت کنترل آنها حق خودمختاری قائل شده است

مجلس اوکراین به دو منطقه شرقی این کشور که تحت کنترل شورشیان طرفدار روسیه قرار دارند حق خودمختاری داده و شورشیان را عفو کرده‌ است.

قانونی شدن خودمختاری دو منطقه دونتسک و لوهانسک، در راستای تحقق توافقنامه آتش‌بس ۵ سپتامبر صورت گرفته که توسط پترو پروشنکو، رئیس‌جمهور اوکراین به امضا رسیده است. بعضی از نمایندگان مجلس، این تصمیم را به معنی "تسلیم" در برابر شورشیان دانسته اند.

همزمان با تحول اخیر، روسیه گفته که نیروهای نظامی خود در شبه جزیره کریمه را، که ماه مارس به روسیه ملحق شد، تقویت می‌کند.

سرگئی شویگو، وزیر دفاع روسیه، دلیل تقویت این نیروها را بحران اوکراین و افزایش نیروهای نظامی خارجی دانسته است.

اشاره او ظاهرا به افزایش نیروهای ناتو در مرکز و شرق اروپا و ادامه تمرینات نظامی با حضور نیروهای ناتو در غرب اوکراین است.

در عین حال روز سه‌شنبه پارلمان‌های اتحادیه اروپا و اوکراین به یک توافق‌نامه عمده همکاری میان دو طرف رای داده‌اند که این کشور عضو اتحاد شوروی سابق را به اتحادیه اروپا نزدیک می‌کند.

شورشیان طرفدار روسیه از زمان تصرف مناطق شرقی اوکراین از ماه آوریل، با نیرو‌های دولتی در حال نبرد بوده‌اند.

حق نشر عکس Reuters
Image caption اعتراضات عمومی در اوکراین طی چند ماه گذشته موجب نزدیکی به اتحادیه اروپا و دوری از روسیه شد

اوکراین و کشور‌های غربی، روسیه را متهم کرده‌اند که از شورشیان با اعزام نیروی نظامی و دادن تسلیحات حمایت می‌کند. روسیه این اتهام را رد کرده‌است.

سازمان ملل متحد می‌گوید طی پنج ماه درگیری‌ در اوکراین، دست کم ۳۰۰۰ نفر کشته شده‌ و بیش از ۳۱۰هزار نفر خانه‌های خود را ترک کرده‌اند .

'شرمندگی' از تصمیم پارلمان

پترو پروشنکو، رئیس‌جمهور اوکراین، تاکید کرد که دادن موقعیت ویژه به بخش‌هایی از مناطق دونتسک و لوهانسک، برای سه سال "حق حاکمیت، استقلال و تمامیت ارضی" اوکراین را تضمین و راه تمرکززدایی را باز می‌کند.

عفو تصویب شده برای شورشیان استان‌های دونتسک و لوهانسک، شامل کسانی نمی شود که در سقوط هواپیمای مسافربری MH17 در ماه ژوئیه دست داشته اند.

رهبران غربی معتقدند که هواپیمای شرکت هواپیمای مالزی را شورشیان با استفاده از موشک‎های روسی هدف قرار داده‌اند. اتهامی که شورشیان و روسیه آن را رد کرده‌اند.

بر اساس مصوبه مجلس، همچنین آن دسته از شورشیان که متهم به "ارتکاب جرائم سنگین" هستند، مورد بخشودگی قرار نخواهند گرفت.

مصوبه مجلس اوکراین به این معنی است که شورشیان طرفدار روسیه که در جریان در‌گیری‌ها بازداشت شده‌اند، آزاد می‌شوند .

انتظار می‌رود شورشیان با تخلیه ساختمان‌های دولتی تحت تصرف، سربازان بازداشت‌شده اوکراینی و سایر اسیران را آزاد کنند و همچنین، تسلیحات خود را به دولت تحویل بدهند.

اما بعضی از قانونگذاران اوکراینی، قانون خودمختاری را "قانون فروش اوکراین" در جنگ با روسیه نامیده‌اند.

اوله تیگنیبوک رهبر حزب ملی‌گرای سوابودا گفته است: "امروز، تسلیم اوکراین در جنگ اعلام شد".

حق نشر عکس reuters
Image caption در درگیری‌ها بین ارتش اوکراین و شورشیان جدایی‌طلب طرفدار روسیه بیش از سه‌هزار نفر کشته شدند

آندری شوچنکو یکی دیگر از نمایندگان پارلمان گفت که او "از این پارلمان شرمگین است".

از سوی دیگر، بسیاری از شورشیان خواستار استقلال کامل مناطق خود هستند و در باره تاسیس دولتی جدید موسوم به "روسیه نو" سخن می‌گویند، نامی که در سخنرانی‌های ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه هم شنیده می‌شود.

آندره پرگین یکی از رهبران شورشیان در شهر دونتسک به خبرگزاری فرانسه گفته ‌است که شرق اوکراین، "د‌یگر کاری با اوکراین ندارد" .

وی تاکید کرده: "اوکراین آزاد است که هر قانونی را می‌خواهد تصویب کند، ولی در برنامه‌های ما هیچ گونه فدرالیزم با اوکراین وجود ندارد."

با وجود این، آقای پرگین گفت دادن حق خاص به سرزمین‌های تحت کنترل شورشیان "علامت مثبتی است که نشان می‌دهد کیف به سوی واقعیت برمی‌گردد".

روز 'تاریخی'

موافقت‌نامه تجاری که از سوی پارلمان‌های اتحادیه اروپا و اوکراین تصویب شد، از ریشه‌های ایجاد بحران اوکراین محسوب می‌شود.

امتناع ویکتور یانوکویچ، رئیس‌جمهور پیشین اوکراین از امضای این موافقت‌نامه در ماه نوامبر سال گذشته، موجب اعتراضات عمومی و سرانجام سرنگونی او شد.

رأی‌گیری برای تصویب همزمان این موافقت‌نامه در پارلمان‌های اتحادیه اروپا و اوکراین، در حالی صورت گرفت که هر دو مجلس از طریق ویدیوی زنده به یکدیگر متصل بودند.

پترو پروشنکو، رئیس‌جمهور اوکراین و مارتین شولتز، رئیس پارلمان اروپا، هر دو این روز را "تاریخی" توصیف کرده اند.

Image caption در زمان ریاست‌جمهوری پترو پروشنکو، اوکراین موفق به امضای موافقت‌نامه با شورشیان و با اتحادیه اروپا شد

با امضای موافقت‌نامه همکاری میان اتحادیه اروپا و اوکراین، این کشور استاندارد‌های اروپایی را در مسائل حقوق بشر، امنیت و کنترل تسلیحات می‌پذیرد و به این ترتیب، موانع تجاری میان دوطرف از بین خواهد رفت.

در اوکراین بیم آن می‌رود که روسیه ممکن است برای تخریب این موافقت‌نامه تلاش کند.

روسیه مخالف تجارت آزاد بین اوکراین و اتحادیه اروپاست، چون می‌گوید که این وضعیت، باعث خواهد شد تا مواد و کالای ارزان‌قیمت اروپایی، از طریق اوکراین وارد بازار روسیه شود.

اگرچه بر اساس این توافق‌نامه، محدودیت‌ها برای واردات اوکراین از اتحادیه‌ اروپا تا سال ۲۰۱۶ باقی خواهد ماند، اما اوکراین از دسترسی کامل به بازار‌های اروپایی برای مواد صادراتیش برخوردار خواهد بود.

روسیه وعده داده بود اگر اوکراین از امضای این موافقت‌نامه خودداری کند، امتیازات تجاری این کشور را به عنوان یک جمهوری سابق شوروی حفظ خواهد کرد.

اما بحران نظامی به وجود آمده در اوکراین، ضربه شدیدی به روابط تجاری روسیه با این کشور زد، تا حدی که علیه همدیگر تحریم‌های اقتصادی شدیدی وضع کردند.

مطالب مرتبط