پارلمان ژاپن اجازه اعزام ارتش برای عملیات برون‌ مرزی را تصویب کرد

حق نشر عکس EPA
Image caption لایحه پیشنهادی شینزو آبه (دوم از چپ) تفسیر جدیدی از قانون اساسی ژاپن محسوب می‌شود

پارلمان ژاپن لایحه اجازه به دولت برای مشارکت نظامی برون مرزی را تصویب کرده است.

روز پنجشنبه، ۲۵ تیر (۱۶ ژوئیه)، مجلس نمایندگان - مجلس سفلای پارلمان ژاپن - لایحه پیشنهادی شینزو آبه، نخست وزیر برای لغو ممنوعیت مشارکت نظامی این کشور در خارج را تصویب کرد. نمایندگان احزاب مخالف دولت از شرکت در رای‌گیری خودداری ورزیدند.

روز گذشته، در حالیکه تظاهراتی در اعتراض به این لایحه برگزار شده بود، حزب حاکم موفق شد پیش نویس لایحه را به تصویب کمیته دفاعی پارلمان برساند. در جلسه روز پنجشنبه، نمایندگان اکثر احزاب مخالف پس از ایراد سخنرانی در مخالفت با این لایحه، تالار جلسه عمومی پارلمان را ترک کردند.

پیش‌نویس لایحه سال گذشته میلادی به تصویب هیات دولت ژاپن رسید. با تصویب آن در پارلمان، اصل مربوط به غیرقانونی بودن جنگ خارجی در قانون اساسی ژاپن به شکلی جدید تفسیر شده است. قانون اساسی کنونی ژاپن پس از شکست در جنگ دوم جهانی و با نظر ایالات متحده تصویب شد و یک سال پس از پایان جنگ، جنبه اجرایی یافت. در این قانون آمده است که نقش ارتش ژاپن صرفا دفاع از کشور در برابر تهاجم خارجی است.

مصوبه روز پنجشنبه مجلس نمایندگان برای بررسی و رای‌گیری به سنای ژاپن فرستاده می‌شود و اگر به تصویب سنا نرسد، برای بازنگری به مجلس نمایندگان بازگردانده خواهد شد. حتی در چنین صورتی هم از آنجا که ائتلاف به رهبری حزب حاکم از اکثریت قابل توجه کرسی‌های مجلس نمایندگان برخوردار است، احتمالا موفق خواهد شد این لایحه را بار دیگر با دو سوم آرا به تصویب برساند و به این ترتیب، بدون نیاز به تصویب مجلس سنا، آن را به قانون تبدیل کند.

حق نشر عکس AP
Image caption تظاهرات مخالفان مشارکت ارتش در خارج با شعار "جنگ نه، قتل نه"

در این مصوبه به دولت اجازه داده شده است تا در صورت لزوم، ارتش را برای شرکت در عملیات رزمی جهت "دفاع جمعی" با متحدان ژاپن یا "مشارکت در دفاع از کشورهای دوست" مثلا ایالات متحده به خارج اعزام کند. تا کنون، ارتش ژاپن اجازه نداشته است در خارج از مرزهای این کشور وارد عملیات رزمی شود هر چند طی دو دهه اخیر، در عملیات صلح‌بانی سازمان ملل و برخی عملبات غیررزمی دیگر در خارج مشارکت داشته است.

مخالفان تصویب این لایحه در روزهای اخیر تظاهرات گسترده‌ای را سازمان داده و گفته‌اند که "تفسیر" جدید از نقش ارتش ژاپن مغایر قانون اساسی است و هشتاد در صد از مردم ژاپن با چنین نظری کمابیش موافقند.

حق نشر عکس EPA
Image caption ارتش دفاعی ژاپن از لحاظ نفرات نسبتا کوچک اما از لحاظ فن‌آوری و تجهیزات بسیار نیرومند است

در مقابل، طرفداران این قانون تاکید داشته‌اند که طی هفتاد سالی که از پایان جنگ دوم جهانی گذشته، شرایط منطقه و جهان و نقش ژاپن در آن تحول یافته و ژاپن، که تا قبل از شکست نظامی در جنگ دوم آینده خود را در توسعه ارضی و اشغال سرزمینهای دیگر می‌دید، توانسته از طریق توسعه اقتصادی و فنی، به یک قدرت برتر جهانی تبدیل شود و نیازی به کشورگشایی نداشته باشد. به این ترتیب، اجازه مشارکت در عملیات نظامی خارجی نمی‌تواند خطر درگیری مجدد در جنگی بزرگ را در پی داشته باشد.

آنان همچنین رویکرد برخی کشورهای منطقه مانند کره شمالی، چین و حتی روسیه را تهدیدآمیز دانسته و گفته‌اند که محدود کردن ژاپن به دفاع از خود پس از حمله تمام عیار خارجی، می‌تواند بسیار خسارت بار باشد و لازم است ژاپن بتواند در صورت لزوم، در عملیات پیشگیرانه هم شرکت کند.

نفرات ارتش دفاعی ژاپن، متشکل از سه نیروی زمینی، دریایی و هوایی، کمتر از سیصد هزار نفر است که به مراتب کمتر از ارتش کشورهایی مانند چین، روسیه و حتی کره شمالی است اما فناوری بسیار پیشرفته ژاپن کمی نیروی انسانی را جبران و ارتش ژاپن را به یک نیروی نظامی فوق العاده نیرومند تبدیل کرده است. بودجه دفاعی ژاپن به ۳ درصد تولید ناخالص داخلی می‌رسد که با توجه به ابعاد اقتصاد این کشور، مبلغ قابل توجهی است.