بورس تحصیلی که جهان را تغییر داد

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption باراک اوبامای پدر با گرفتن بورسی تحصیلی به آمریکا رفت

داستان زندگی باراک اوباما، اولین رئیس جمهور سیاه پوست آمریکا، از اینجا شروع می شود.

تام بویا، از فعالان اتحادیه کارگری اهل کنیا بود که بعد ها سیاستمدار شد. وی که در کالج راسکین در آکسفورد درس خوانده بود، می خواست که کارکنان دولت برای دوران بعد از استقلال کنیا آماده باشند.

بویا در همان آغاز می دانست که در کشورش به اندازه کافی افراد حرفه ای برای کار در اداره های دولتی وجود ندارد.

برای پاسخ به چنین کمبودی، او بورس تحصیلی را تاسیس کرد تا جوان های باهوش آفریقایی را به آمریکا و کانادا اعزام کند.

هدف از اعزام دانشجویان این بود که آنها مهارت های ضروری را کسب کرده و به جای کارکنان سفید پوست دولتی برای بازسازی کشور وارد عمل شوند.

یکی از آن دانشجویان فردی به نام باراک اوباما از کوگلو بود که در نزدیکی شهربندری کیسومو در ساحل دریاچه ویکتوریا واقع شده است.

شهری در کنیا که در آن همه چیز به نام اوباما است.

باراک اوبامای پدر اولین دانشجوی آفریقایی بود که دردانشگاه هاوایی مشغول تحصیل شد.

درآنجا وی عاشق دختر جوان آمریکایی به نام آن دانهام شد و با وی ازدواج کرد. آنها صاحب یک پسر شدند که به نام پدر باراک، باراک حسین اوبامای دوم، نامیده شد.

خلاصه داستان

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption تام بویا تاثیر به سزایی بر کنیا گذاشته است و نام وی بر روی بسیاری از خیابان ها در این کشور گذاشته شده است

من به خانه آقای اوباما در کوگلو سفرکردم و به ملاقات مادر بزرگ ناتنی اش، سارا اوباما، و عمه اش مارسات اونیانگو اوباما رفتم تا ببینم این بورس تحصیلی برای خانواده آنها در آن زمان چه قدر ارزش داشت.

ما در قبرستان کوچک خانوادگی این خانواده، در کنار مزار باراک اوبامای پدر، ایستادیم. خانم اونیانگو به من گفت که اگرچه وی در زمان اعزام آقای اوباما هنوز به دنیا نیامده بود، او می دانست که خانواده به او بسیار افتخار می کردند: "آنها می گفتند که آرزوها و امیدهای خانواده در او متجلی می شد."

تام بویا در ۳۸ سالگی هنگامی که در پست وزیر توسعه اقتصادی و برنامه ریزی شاغل بود در مرکز نایروبی در سال ۱۹۶۹ ترور شد. انگیزه ترور وی هنوز مشخص نیست.

او به رغم جوانی اش به دستاوردهای فراوانی دست یافته بود. قدرت ذهنی و فصاحت وی باعث می شد که بتواند دیدگاه های خود را به خوبی برای دیگران ترسیم کند.

یکی از علائمی که نشان می داد وی در سطح جهانی اهمیت دارد این بود که مجله تایم عکس وی را روی جلد خود چاپ کرد و او اولین کنیایی بود که تصویرش روی جلد این مجله چاپ می شد.

تام بویا تاثیر به سزایی بر کنیا گذاشته است و نام وی بر روی بسیاری از خیابان ها در این کشور گذاشته شده است.

هدیه

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption وانگاری ماآتای، از جمله کسانی است که همانند پدر اوباما بورس تحصیلی گرفت

یکی از دخترانش، سوزان بویا، که دکترای شیمی دارد، یکی از مدیران شرکت کوکا کولا آفریقا واقع در نایروبی است.

وی همچنین بورس تحصیلی را به نام زوادی، که در زبان سواحلی به معنای "هدیه" است، اداره می کند.

با توجه به هیجان مردم کنیا در باره دیدار رئیس جمهور اوباما از این کشور، ازخانم بویا پرسیدم که نظرش در مورد ابتکار پدرش چیست؟

سوزان بویا گفت: "می خواهم آنچه که پدرم شروع کرد را به پایان برسانم."

او با صدایی آرام و مطمئن ادامه داد: "پدرم نمی توانست حدس بزند که با کمک کردن به یک فرد برای اینکه به تحصیل ادامه بدهد، زندگی بسیاری را عوض می کند."

باراک اوباما دستاوردهای فراوانی داشته است و این بسیار عالی است که وی رئیس جمهور ایالات متحده آمریکاست."

اما به نظرم بزرگترین دستاوردی که باراک اوباما داشته این است که وی برای بسیاری از جوانان در سراسر جهان الهام بخش بوده است... و به نظر من این نتیجه بزرگ این بورس هاست."

از وی پرسیدم که چرا با ارائه بورس در مسیر پدرش قدم گذاشته است.

وی گفت: "می خواهم آنچه که پدرم شروع کرد تمام کنم ولی می خواهم آنگونه تمام کنم که در رهبری این کشور توازن ایجاد کند."

مرد تشنه

فیلیپ اوچینگ، ستون نویس کنیایی، از جمله کسانی بود که با بورس تحصیلی به آمریکا رفت.

او در دانشگاه روزولت در شیکاگو در مقطع کارشناسی رشته ادبیات مشغول تحصیل شد.

آقای اوچینگ ۷۶ ساله آقای اوبامای پدر را خوب می شناخت و به یاد می آورد که او مردی باهوش بود.

او در نایروبی به من گفت که او و اوبامای پدر باهم ویسکی می نوشیدند.

آنگونه که وی می گوید: "آمریکا تشنگی من برای دانش را سیراب کرد."

چی می شد اگر؟

حق نشر عکس BBC World Service
Image caption باراک اوبامای پدر در هاوایی با پسرش دیدار کرد

تقریبا ۸۰۰ دانشجو از کنیا و کشورهای دیگر در شرق آفریقا توانستند با این برنامه بورس آموزش ببینند. دانش آموختگان دیگری که چنین بورس هایی دریافت کردند عبارتند از وانگاری ماآتای که اولین زن آفریقایی بود که به دریافت جایزه صلح نائل شد و دانشمند ژن شناس فقید روبن اولمبو که مدیر آژانس محیط زیست سازمان ملل شد.

باراک اوباما پیش از آنکه رئیس جمهور شود با وانگاری ماآتای، برنده جایزه صلح نوبل، در کنیا ملاقات کرد. ماآتای و پدر اوباما از جمله کسانی بودند که بورس های تحصیلی دریافت کردند.

در آنسوی اقیانوس اطلس ویلیام ایکس شاینمن، تاجر آمریکایی که دوست نزدیک تام بویا بود، در این زمینه همکاری و شراکت می کرد و هر دو از حمایت رئیس جمهور جان اف کندی برخوردار بودند.

هاری بلافونته، موسیقی دان و فعال اجتماعی و سیدنی پواتیه، هنرپیشه، و بسیاری دیگر در زمینه جمع آوری کمک مالی فعالیت می کردند.

آقای بلافونته بعد ها در مورد بورس اوبامای پدر نوشت: "تصور آن را بکنید که اگر به خاطر حمایت بنیاد دانشجویان سیاه پوست آمریکایی نبود و او به آمریکا نمی آمد، چه کسی اکنون در کاخ سفید می بود؟"

اوبامای پدر به دیدار پسرش در هاوایی رفت.

اوبامای پدر، که همچون پسر از هاروارد فارغ التحصیل شد، در سال ۱۹۶۸ به کنیا بازگشت و در نهایت به عنوان یک اقتصاددان برای دولت کار کرد.

او در یک تصادف رانندگی در سال ۱۹۸۲ کشته شد.

اما قبل از آن به دیدار پسرش در هاوایی رفت. او به پسرش اولین توپ بسکتبال را هدیه داد و وی را به کنسرت پیانیست و آهنگساز شهیر دیو بروبک برد.

دفتر خانم امبویا در نایروبی مزین به عکس های ملاقات وی با اوباماست. زمانی که از دفترش بیرون می آمدم، به من گفت: "تغییر زندگی یک فرد خیلی آسان است."