بریتانیا از رابطه با مصر چه سودی می‌برد؟

حق نشر عکس AP
Image caption دیوید کامرون، نخست‌وزیر بریتانیا این هفته در لندن با عبدالفتاح سیسی، رئیس جمهور مصر دیدار کرد

تلاطم سیاسی اخیر در مصر، موجب ایجاد تنش در روابط این کشور با بسیاری از دولت های غربی از جمله بریتانیا شده بود و سفر عبدالفتاح سیسی، رئیس جمهوری مصر به بریتانیا نشان‌دهنده بهبود روابط دو کشور است.

اهمیت مصر نه تنها به دلیل تاریخ گذشته این کشور است که مدت ها تحت‌الحمایه بریتانیا بوده، بلکه به علت منافع اقتصادی و نقش استراتژیک و سیاسی مصر در جهان گسترده عرب است.

در زمانی که منطقه دستخوش هرج و مرج است، مصر علیرغم تمام مشکلاتش یک دژ ثبات به نظر می‌رسد.

در جریان تلاش های ناموفق موسوم به بهار عربی که برای تحول سیاسی و برقراری دموکراسی در کشورهای عربی بود، مصر بزرگ ترین و مهمترین بازیگر محسوب می شد. در این کشور، نظام خودکامه ای که از حمایت نظامیان برخوردار بود جای خود را به یک تجربه کوتاه مدت دموکراتیک به رهبری گروه اسلامگرای اخوان المسلمین داد.

ولی طولی نکشید که نیروهای ژنرال عبدالفتاح سیسی به حکومت اسلامگرایان پایان دادند.

اگرچه عبدالفتاح سیسی پس از احراز سمت ریاست جمهوری لباس نظامی را از تن درآورد و متعهد شد که در آینده دموکراسی را در مصر پیاده کند، نظام سیاسی این کشور در حال حاضر مانند گذشته است، البته تحت ریاست یک نظامی سابق که با تحرک و قدرت بیشتری کشور را اداره می کند.

بهبود روابط

Image caption حسنی مبارک که چند دهه رئیس جمهور مصر بود، در سال ۲۰۱۱ با اعتراضات مردمی سرنگون شد

کشورهای غربی تلاش کرده اند که با تحولات سیاسی مصر کنار بیایند؛ اول، پذیرفتن حکومت اخوان المسلمین؛ پذیرفتنی که البته عاری از اشتیاق بود. ولی سرنگون کردن تجربه دموکراسی در مصر توسط عبدالفتاح سیسی، موجب سردی روابط دولت‌های غربی با دولت مصر شد.

اکنون هدف عبدالفتاح سیسی این است که به این سردی مناسبات پایان دهد.

از چند ماه قبل به طور بلاوقفه روابط مصر با بریتانیا در حال بهتر شدن بوده.

مایکل فالون، وزیر دفاع بریتانیا به نمایندگی از جانب دولت خود در مراسم افتتاح کانال سوئز جدید که انشعابی از کانال سوئز اصلی است، حضور داشت.

شرکت نفتی بی‌پی یکی از بزرگ‌ترین سرمایه گذاران خارجی در مصر است و در نظر دارد طی پنج سال آینده بیش از ۸ میلیارد دلار در مصر سرمایه گذاری کرده و به این کشور در بهره‌برداری از ذخایر گاز طبیعی در "دلتای غرب نیل" کمک کند.

ولی این سیاست که بر منافع تجاری متمرکز است، موجب نگرانی گروه های مدافع حقوق بشر شده است.

Image caption انتقاد سفیر بریتانیا در قاهره از دستگیری خبرنگاران الجزیره، ناخشنودی مقام‌های مصر را در پی داشت

البته سفیر بریتانیا در قاهره، از نحوه رفتار با سه خبرنگار شبکه تلویزیونی الجزیره که مقامات مصر آنان را متهم به حمایت از تروریسم کرده بودند انتقاد کرده بود و دولت مصر ناخشنودی خود را از این انتقاد نشان داده بود.

اما همانطور که دیدار کنونی رئیس جمهوری مصر نشان می دهد، منافع مشترک استراتژیک نیز در از سرگیری روابط نزدیک تر لندن و قاهره موثر بوده.

مصر هم یک قربانی تروریسم محسوب می شود و هم یک دژ مهم منطقه ای در جنگ علیه گروه موسوم به دولت اسلامی (داعش) و سایر گروه های اسلامی مسبب بی ثباتی. نباید از نظر دور داشت که مصر در شبه جزیره سینا درگیر در یک مبارزه دشوار علیه تروریسم است.

با وجود تنش هایی که بلافاصله پس از تعلیق پرواز هواپیماهای بریتانیا به شرم‌الشیخ بروز کرد، چنانچه واقعا بمبگذاری داعش باعث سقوط هواپیمای ایرباس روسی شده باشد، در آن صورت موقعیت مصر در ائتلاف گسترده‌تر علیه تروریسم، اهمیت بیشتری پیدا خواهد کرد.

مطالب مرتبط