ترکمان‌های سوریه که هستند؟

Image caption شورشیان ترکمان در شهر حلب در شمال سوریه، سال ۲۰۱۳

ترکمان‌ها از مردمان ترک‌اند که از قرن یازده میلادی در بخش‌هایی از سوریه، عراق و ایران زندگی کرده‌اند.

در سوریه، بیشتر در نواحی شمالی، در منطقه کوهستانی ترکمان در لاذقیه، نزدیک مرز ترکیه ساکن بوده‌اند. همین‌طور در حلب، ادلب، حمص، طرطوس و دمشق.

آمار دقیقی از جمعیت‌شان در دست نیست. بعضی‌ها می‌گویند نیم میلیون نفر، بعضی دیگر سه و نیم میلیون نفر.

ترکمان‌های سوریه تحت حکومت اسد حق نداشتند به زبان ترکی چیزی بنویسند یا منتشر کنند. دولت ‌چه این‌ها چه قومیت‌های دیگر را به‌عنوان اقلیت به رسمیت نمی‌شناخت و ترجیح می‌داد بر وحدت ملت عرب تأکید کند.

کمی بعد از آغاز اعتراض‌ها علیه دولت (سال ۲۰۱۱)، ترکمان‌ها با حمایت ترکیه – که دشمن سرسخت بشار اسد است – به مبارزه مسلحانه با حکومت برخاستند.

حزب‌های ترکمان سوریه هم در قالب شورای ترکمان‌های سوری گرد هم آمدند، شورایی که با ائتلاف ملی مخالفان بشار اسد – که تحت حمایت غرب و برخی کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس است – ارتباط دارد.

در چند سال اخیر ترکمان‌ها چندین گروه مسلح تشکیل داده‌اند که ترکیه آموزش‌شان داده. گروه‌هایی مثل گردان ترکمان‌های سوری که سال ۲۰۱۲ تشکیل شد و گفته می‌شود بین دو تا ده هزار نفر عضو دارد.

البته ساختار نظامی ترکمان‌ها چندان سفت‌وسخت نیست. در واقع واحدهای مختلفند در شمال سوریه.

مثلا گردان استان لاذقیه – موسوم به گردان جبل الترکمان – سال ۲۰۱۳ تشکیل شد و دوازده واحد مسلح دارد. یا لشکر دوم ساحلی که اوایل سال ۲۰۱۵ ایجاد شد و ارتباطی نزدیک با ارتش آزاد سوریه (اف.اس.ای) دارد – که تحت حمایت غربی‌هاست.

Image caption گروه‌های مسلح مختلف در مناطق شمال لاذقیه فعالند

برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که گردان‌های ترکمان با دیگر گروه‌های مخالف مسلح که در مناطق غیرشهری شمال لاذقیه مستقرند، از جمله ارتش آزاد سوریه، جبهه نصرت که وابسته به القاعده است، و اسلام‌گرایان احرار شام، همکاری دارند.

منطقه شمال لاذقیه اغلب مرکز درگیری بین این نیروها در یک سو، و ارتش سوریه و نیروهای ایرانی و حزب‌الله لبنان – که روسیه از هوا حمایت‌شان می‌کند – بوده.

مهم‌ترین نیروی مقابل گردان‌های ترکمان، ارتش سوریه و نیروهای داعش‌اند.

یک واحد دیگر هم در این منطقه فعال است، به نام گردان سلطان سلیم، که از مدت‌ها قبل با يگان‌های مدافع خلق (کردها) متحد بوده و از ۱۰ اکتبر به ائتلاف موسوم به نیروهای دموکراتیک سوریه (اس.دی.اف) پیوسته – که رهبری‌شان با کردهاست و تحت حمایت آمریکا هستند.

نیروهای ترکمان پیشتر هم در بعضی حمله‌های یگان‌های مدافع خلق علیه داعش شرکت کرده‌اند.