بشار اسد: مداخله روسیه توازن نیروها را تغییر داده است

حق نشر عکس Reuters
Image caption بشار اسد از تغییر در توازن نیروها به نفع خود سخن گفته و نسبت به ادامه مداخله روسیه ابراز اطمینان کرده است

رئیس جمهوری سوریه عملیات هوایی روسیه در کشورش را موثر توصیف کرده و در مورد نفوذ "تروریست‌ها" در میان پناهجویان سوری هشدار داده است.

با گذشت یک ماه از آغاز عملیات نیروی هوایی روسیه در سوریه، بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه، این عملیات را موفقیت‌آمیز خوانده و گفته که در نتیجه آن، "توازن قوا" به ضرر مخالفان او تغییر یافته است.

رئیس جمهوری سوریه با اشاره به ماجرای سرنگونی یک فروند هواپیمای روسی توسط ترکیه، گفت که "این واقعه اهداف واقعی [رجب طیب] اردوغان [رئیس جمهوری ترکیه] را آشکار ساخته و نشان داده است که چگونه او به خاطر اینکه مداخله روسیه باعث تغییر در توازن قوا شده، کنترل اعصاب خود را از دست داده است."

بشار اسد که در مصاحبه با یک شبکه تلویزیونی جمهوری چک سخن می گفت، با اشاره به "حامیان بین‌المللی" خود ابراز اطمینان کرد که حمایت آنان همچنان "نیرومند" برجا خواهد ماند و به خصوص تغییری در رویکرد روسیه بروز نخواهد کرد. دولت‌های روسیه و ایران حامیان اصلی حکومت بشار اسد هستند و بر ادامه زمامداری او تاکید دارند.

رئیس جمهوری سوریه گفت: "جنگ علیه تروریسم ادامه دارد و حمایت و مشارکت روسیه در این جنگ نیرومندتر خواهد شد، البته حالا هم نیرومند است و در این زمینه، راه بازگشتی متصور نیست." مقامات و رسانه‌های دولتی سوریه، روسیه و ایران تمامی مخالفان حکومت بشار اسد را "تروریست" توصیف می‌کنند.

دولت روسیه گفته است که هدف حملات نیروی هوایی این کشور در سوریه، مواضع گروه موسوم به دولت اسلامی (داعش) است، اما گروه‌های دیگر مخالف حکومت سوریه گفته‌اند که بخش عمده این حملات متوجه آنهاست و هدف واقعی روسیه این است که مانع از شکست نیروهای دولتی در برابر مخالفان شود. به گفته منابع غربی، از جمله هدف‌های هواپیماهای روسی، مناطق تحت کنترل ترکمان های سوریه بوده که از حمایت ترکیه برخوردارند.

حق نشر عکس Reuters
Image caption روسیه هدف خود را مقابله با داعش اعلام کرده اما مخالفان حکومت سوریه در این مورد ابراز تردید کرده‌اند

در مصاحبه با تلویزیون چک، از بشار اسد در مورد پناهجویان سوری عازم کشورهای اروپایی سئوال شد. او گفت که این احتمال وجود دارد که در میان آنها، "تروریست‌ها" هم وارد کشورهای اروپایی شوند. در پی حملات اخیر در پاریس، گفته شد که یکی از عوامل این حملات در میان پناهجویان سوری به اروپا آمده بود.

از بشار اسد سئوال شد که در صورت پیروزی در جنگ داخلی، با مخالفان چه برخوردی خواهد کرد؟ او گفت که "وقتی آنها اسلحه خود را تحویل دهند و به زندگی عادی خودشان بازگردند، دولت آنان را عفو خواهد کرد" و افزود که شرط اصلی این است که این افراد "به زندگی مسالمت‌آمیز" بازگردند. وی مذاکره و مصالحه با "تروریست‌ها" را مردود ندانست و گفت: "اگر آنها بخواهند موقعیت و مسیر خود را تغییر دهند، با آنها مذاکره خواهیم داشت." بشار اسد در عین حال گفت که گروه‌هایی مانند داعش، جبهه نصرت و گروه‌های مشابه آمادگی ندارند که تسلیم شده و اسلحه خود را تحویل دهند و در نتیجه، آماده مذاکره با دولت هم نیستند.

حق نشر عکس Reuters
Image caption اسد حضور "تروریست‌ها" در میان پناهجویان سوری را مردود ندانسته است

جنگ داخلی سوریه نزدیک به پنج سال پیش با یک رشته تظاهرات اعتراضی و درخواست اصلاحات سیاسی و مبارزه با فساد در تشکیلات حکومتی آغاز شد. در حالیکه برخی مخالفان و حتی بعضی دولت‌های غربی انتظار داشتند بشار اسد به درخواست انجام اصلاحات پاسخ مثبت دهد، او با اعزام واحدهای ارتش به مقابله با تظاهرکنندگان پرداخت که تلفاتی را در پی داشت. در ماه‌های بعد، گروهی از نظامیان ناراضی با تشکیل نیرویی به نام "ارتش آزاد سوریه" اعلام کردند که از تظاهرکنندگان در برابر حملات ارتش دفاع خواهند کرد اما درگیری بعدی بین آنان و نیروهای دولتی، زمینه ساز جنگ داخلی سوریه شد.

این جنگ تا کنون بیش از دویست و پنجاه هزار کشته برجای گذاشته، چند میلیون شهروند سوری را در داخل و خارج آواره کرده و باعث ویرانی گسترده در این کشور شده است. شرایط داخلی سوریه همچنین باعث حضور و قدرت گرفتن گروه‌های مختلف اسلامگرا از جمله داعش شده که در حال حاضر، بخش‌های قابل توجهی از سرزمین‌های سوریه و عراق را در اشغال دارد. از تابستان سال گذشته، یک ائتلاف بین‌المللی به رهبری آمریکا عملیات هوایی علیه مواضع دولت اسلامی در عراق و سوریه را آغاز کرده است.

حق نشر عکس AP
Image caption مشایعت جنازه خلبان روسی در ترکیه - خسارات مداخله در سوریه ممکن است سیاست روسیه را تحت تاثیر قرار دهد

از پایان ماه سپتامبر، روسیه به عنوان حامی اصلی حکومت بشار اسد عملیات هوایی علیه مخالفان او را آغاز کرد اما منابع غربی این عملیات را چندان تاثیرگذار ندانسته‌اند. روز گذشته باراک اوباما، رئیس جمهوری آمریکا، گفت که ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه دیر یا زود در خواهد یافت که نمی خواهد "در گرداب دیگری فرو برود" و در صدد تجدید نظر در موضع خود برخواهد آمد. در حالیکه مخالفان حکومت سوریه گفته‌اند که هیچ راه حلی را که متضمن ادامه زمامداری بشار اسد باشد نمی پذیرند، حکومت سوریه و دولت های روسیه و ایران بر حفظ او در قدرت تاکید داشته‌اند.

طی یک ماهی که از ورود روسیه به جنگ داخلی سوریه گذشته است، علاوه بر سقوط هواپیمای جنگنده آن کشور، داعش مسئولیت بمب‌گذاری در یک هواپیمای روسی را برعهده گرفته که در مسیر بازگشت از مصر سقوط کرد و ۲۲۴ مسافر و خدمه آن همگی کشته شدند. همچنین گفته می‌شود صدها تن از ساکنان مناطق مسلمان نشین روسیه همراه اسلامگرایان در جنگ سوریه شرکت دارند و این خطر وجود دارد که مداخله نظامی علیه این گروه‌ها امنیت داخلی روسیه را به مخاطره اندازد.

به گفته ناظران، اگرچه احتمالا انگیزه ولادیمیر پوتین از دخالت نظامی در سوریه تاکید بر موقعیت روسیه به عنوان یک قدرت جهانی دارای "حوزه نفوذ" گسترده بوده است، اما مهمترین دستاورد او از نظر طرفدارانش پایان دادن به ناامنی ناشی از اقدامات خشونت آمیز اسلامگرایان تندرو در داخل آن کشور است که در سال‌های گذشته، گاه تلفات سنگینی را در پی می‌آورد. احتمالا منظور باراک اوباما از "گرداب" سوریه، خطر خسارات بیشتری است که مداخله نظامی می‌تواند متوجه روسیه کند و همچنین احتمال تجدید فعالیت خشونت آمیز تندروهای داخلی در آن کشور را در پی آورد.

مطالب مرتبط