سمیر قنطار که بود؟

حق نشر عکس Getty

سمیر قنطار، شبه‌نظامی سرشناس لبنانی که امروز در سوریه کشته شد، مصداق کامل این جمله معروف است که "تروریست" برای یکی، "جنگجوی آزادی" است برای دیگری.

او در اسرائیل یکی از "منفورترین تروریست‌ها" بود، اما نیروهای مقاومت منطقه او را به خاطر چند دهه حبس در اسرائیل "سردار اسرا" می‌خواندند.

سمیر قنطار، زاده لبنان در خانواده‌ای دروزی بود. کمی بعد از تولدش در تابستان ۱۹۶۲ میلادی، پدر و مادرش از هم جدا شدند. مادرش را در کودکی از دست داد و پدرش که برای کار به عربستان می‌رفت، او را به همسر دومش سپرد.

در ۱۴ سالگی و هم‌‎زمان با اوج گرفتن جنگ‌ داخلی در لبنان مدرسه را رها کرد و به سازمان آزادیبخش فلسطین پیوست.

یک سال بعد قرار شد در اولین ماموریتش شرکت کند که ربودن یک اتوبوس اسرائیلی بود. اما در مسیر ورود مخفیانه به اسرائیل گرفتار نیروهای امنیتی اردن شد و ۱۵ سال بیشتر نداشت که پایش به زندان باز شد.

کمتر از یک سال زندانی اردن بود و بعد از آزادی از ورود به این کشور منع شد.

بعد از رها شدن از زندان تا مدتی خانواده‌اش از او بی‌خبر بودند تا این که چهار ماه بعد نام سمیر قنطار همه جا بر سر زبان‌ها افتاد.

اواسط بهار سال ۱۹۷۹ اسرائیل اعلام کرد که او را به اتهام قتل و آدم‌ربایی دستگیر کرده است. جزییات پرونده‌اش در آن زمان اسرائیل را تکان داد و دادگاه او را به پنج بار حبس ابد محکوم کرد.

درنهاریا چه گذشت؟

حق نشر عکس Getty
Image caption سمیر قنطار حدود سه دهه در اسرائیل زندانی بود

نیمه شب شنبه ۲۱ آوریل سال ۱۹۷۹، سمیر قنطار ۱۶ ساله با همراهی چند نوجوان دیگر سوار بر قایق و دور از چشم گارد ساحلی خود را به شهر نهاریای اسرائیل در ده کیلومتری مرز لبنان رساندند.

گروه تحت رهبری او که گفته می‌شود یکی از اهدافشان کشتن یک پلیس اسرائیلی بوده، بعد از ورود به نهاریا زنگ یک خانه مسکونی را می‌زنند و شروع به صحبت به عربی می‌کنند. ساکنان خانه از ترس با پلیس تماس می‌گیرند و اولین پلیسی که در محل حاضر می‌شود هدف رگبار این گروه مسلح قرار می‌گیرد و کشته می‌شود.

گروه قنطار بعد از کشتن پلیس با هدف "ربودن چند نفر" وارد یک خانه در همان نزدیکی می‌شوند. آنها دنی هاران، پدر خانواده و دختر چهار ساله‌اش را گروگان می‌گیرند با خود به سوی ساحل می‌برند.

بنا بر روایت اسرائیل از وقایع آن شب، سمیر قنطار، دنی هاران را در مقابل دخترش می‌کشد و بعد از آن با ضربه قنداق تفنگ به سر دختر، او را به قتل می‌رساند. هر چند سمیر قنطار بعدا در دادگاه کشتن دختر را انکار می‌کند.

همراهان سمیر قنطار در درگیری با پلیس اسرائیل در ساحل کشته می‌شوند، اما پلیس خود او را دستگیر می‌کند.

هم‌زمان با ربودن دنی هاران و دخترش، مادر خانواده همراه دختر دیگر در گوشه‌ای از خانه مخفی می‌شوند. آن طور که در دادگاه مطرح شده، مادر از ترس جیغ کشیدن دختر دو ساله، جلوی دهان او را می‌گیرد که این کار باعث خفگی و مرگ دختر کوچک می‌شود.

بعد از محاکمه قنطار در اسرائیل، دادگاه او را در سال ۱۹۸۰ به اتهام قتل سه نفر مجرم شناخت و به پنج بار حبس ابد و ۴۷ سال زندان محکوم کرد.

ازدواج، تحصیل و آزادی

حق نشر عکس Getty
Image caption قنطار بعد از آزادی مثل یک "قهرمان ملی" در لبنان مورد استقبال قرار گرفت

سمیر قنطار حدود سه دهه در زندان اسرائیل بود. در این مدت با یک زن فعال عرب اسرائیلی ازدواج کرد و توانست زبان عبری بیاموزد. از طریق آموزش از راه دور در دانشگاه تل‌آویو ثبت نام کرد و در سپتامبر سال ۱۹۹۸ در رشته ادبیات و علوم اجتماعی مدرک لیسانس دریافت کرد.

در سال ۲۰۰۴ در جریان مبادله زندانی‌های حزب‌الله تا مرز آزادی پیش رفت، اما اسرائیل با آزادی او در آن زمان موافقت نکرد.

چها رسال بعد در روز ۱۶ ژوئیه سال ۲۰۰۸، دو سال بعد از جنگ ۳۳ روزه اسرائیل و حزب‌الله لبنان، سمیر قنطار به همراه چهار عضو حزب‌الله با دو جنازه سربازان اسرائیل معاوضه شد.

آزادی او بعد از ۲۸ سال حبس، جنجال و انتقاد زیادی در اسرائیل برانگیخت، اما در فرودگاه بیروت همچون یک "قهرمان ملی" با استقبال رئیس جمهور و نخست وزیر و رئیس مجلس وقت لبنان روبرو شد.

سفر به ایران؛ دیدار با رئیس جمهور، هدیه از رهبر

حق نشر عکس Getty
Image caption سمیر قنطار در سفرهای خود به ایران بارها با مقام‌های ارشد دیدار کرد

سمیر قنطار چهار ماه بعد از آزادی به سوریه رفت تا از دست بشار اسد، رئیس جمهور، مدال ملی این کشور را بگیرد و بعد از آن با جامعه دروزی‌ها در بلندی‌های جولان دیدار کند.

مدتی بعد از سفر به سوریه، قنطار در بهمن ماه ۱۳۸۷ خورشیدی به ایران سفر کرد و با مقام‌های ارشد حکومت همچون محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهور وقت و اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام دیدار کرد.

سمیر قنطار بعد از ان هم بارها برای شرکت در کنفرانس‌های مختلف به ایران سفر کرد و در جریان یکی از این سفرها با آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران دیدار کرد. به گفته قنطار، او در این دیدار انگشتر و چفیه آیت‌الله خامنه‌ای را هدیه گرفته است.

از زمان آغاز جنگ داخلی در سوریه، نام سمیر قنطار به عنوان یکی از شبه‌نظامیان فعال در بلندی‌های جولان در سوریه مطرح بود که همراه و هماهنگ با جنبش حزب‌الله فعالیت می‌کرد.

چند ماه پیش وزارت امور خارجه آمریکا او را به عنوان "تروریست بین‌المللی" در فهرست سیاه خود قرار داد.

در اطلاعیه وزارت خارجه آمریکا با اشاره به سوابق قبلی آقای قنطار و محکومیت او در اسرائیل، گفته شده که او از زمان آزادی به عنوان یکی از "محبوب‌ترین و آشکارترین سخنگوهای حزب‌الله" فعالیت کرده است.

در این اطلاعیه آقای قنطار متهم شده است که با حمایت ایران و سوریه "نقشی عملیاتی در شکل دادن به تاسیسات زیربنایی گروه تروریستی حزب‌الله در بلندی‌های جولان" داشته است.

ساعاتی بعد از مرگ او در حمله‌ای راکتی که حزب‌الله آن را به جنگنده‌های اسرائیلی نسبت می‌دهد، وزارت خارجه ایران او را "نماد مقاومت در برابر اشغال و تجاوز رژیم صهیونیستی" توصیف کرد و کشته شدن او را به عنوان اقدامی "تروریستی و تجاوزکارانه" از سوی اسرائیل محکوم کرد.