واکنشها به محکومیت ۱۴ فعال مخالف دولت تاجیکستان

حق نشر عکس Nehzat Islami Tjikistan

دادگاه عالی تاجیکستان ۱۴ عضو ارشد حزب ممنوع شده نهضت اسلامی این کشور را برای مدت‌های طولانی به زندان محکوم کرد. دو تن از این افراد که از معاونان این حزب بودند، به حبس ابد محکوم شده‌اند. صدور این احکام به واکنشهای مختلفی در میان مدافعان حقوق بشر دامن زده است:

نادژدا عطایوا، رئیس انجمن حقوق بشر آسیای میانه در فرانسه:
حق نشر عکس Facebook

احکام دادگاه عالی تاجیکستان در مورد اعضای حزب نهضت اسلامی تنها به محکوم شدگان و بستگان آنها مربوط نمی‌شود، بلکه به همه شهروندان تاجیکستان مربوط می‌شود، زیرا این احکام بیانگر بی‌تحملی نسبت به مخالفان و بی‌احترامی نسبت به قانون اساسی تاجیکستان است.

مقامات تاجیک با استفاده از شکنجه آنان را به اقرار یا اعترافات دروغین وادار کردند و با تکیه به همین اعترافات مجازات سنگینی را برای آنان روا دیدند، که در شرایط موجوده امکان شکایت برای بازنگری در این احکام هم وجود ندارد. معلوم است، که تعقیب یا جستوتجوی 'دشمنان داخلی' رو به افزایش است. جامعه بین‌المللی باید به این کینه‌توزی و با تحریمها واکنش کند.

سید محیی‌الدین دوستف، تحلیلگر مرکز "ایندم" در تاجیکستان:
حق نشر عکس BBC Persian Dushanbe

احکام دادگاه قابل پیشگویی بود و سیاسی. این احکام نه تنها در برابر انسانها، منجمله سالمندان است، بلکه از نگاه دوشنبه خاتمه بخشیدن به اسلام سیاسی در کشور هم هست. احکامی که پیام دارد: به اهالی، نیروهای سیاسی داخلی و جامعه جهانی این است که از این به بعد اسلام سیاسی را به هیچ وجه قبول نمی‌کنیم. فکر می‌کنم هرچند عمل طرح‌ریزی شده است، عاقبتهایش قابل پیشگویی می‌باشند.

مقامات تاجیک بعد این احکام انتظار دارند که اسلام سیاسی بتدریج از بین برود، بخشی از جانبداران حکومت در جامعه نیز همین را انتظار دارند، اما سناریوی دیگر هم روشنتر شد: بعد این احکام و به درازا کشیدن عفو (آنها) شاید برای بار نخست در ۱۵ سال اخیر زمینه‌های مالی برای فعالیت افراط‌گرایی در تاجیکستان پیدا خواهد شد و بخشی از اسلامیان (اسلامگرایان) سیاسی تاجیکستان اکنون مسلح می‌شوند.

این احکام متأسفانه نیروهای سیاسی کشور را بتدریج به مقاومت مسلحانه می‌کشد. فکر می‌کنم، برخلاف کودتای مصر و تارومارِ اخوان المسلمین از جانب سیسی، برهم زدن حزب نهضت اسلامی تاجیکستان را جامعه جهانی قبول نخواهد کرد و این امر برای دولت و و طبقه حاکم مشکل‌زا خواهد بود.

آینهال بابانظروا، حقوقدان و اولین نامزد زن ریاست جمهوری تاجیکستان (۲۰۱۳):
حق نشر عکس BBc Persian Dushanbe

من باور نمی‌کنم که اعضای محکوم شده حزب نهضت اسلامی تروریست باشند. محاکمه باید به طور شفاف می‌گذشت، نه پشت درهای بسته. نمی‌شود که تروریست در خانه‌اش منتظر شود که او را بیایند و حبس نمایند. این محاکمه انگیزه سیاسی داشت. چنین مهلت‌های جزا که به آنها داده شد، خود گواه سیاسی بودن آن است.

داگیر خاساوف، مدافع حقوق بشر از روسیه:
حق نشر عکس Facebook

حکومت رحمان برای این احکام هم نزد مردم و هم نزد خداوند مسئول است. در جایی که حزب نهضت اسلامی را ممنوع و تروریستی اعلام می‌کنند، جایی که تأسیس احزاب دارای خصوصیات مذهبی و ملی ممنوع می‌شود، دولت آینده‌ای نخواهد داشت. دولت رحمان با کمال بی‌تحملی و با رفتاری شبیه بی‌خدایان و کسانی که ایمان ندارند، به ایجاد اختلافی غیر قابل قبول در سطوح ملی و تمدنی دست زد.

این دولت امروز مورد خنده‌ رسانه‌ها نه تنها در قلمرو شوروی سابق بلکه اروپاست. این توهین به ملّت تاجیک است، حق آنان پایمال شده و به خاطر حفظ ملت و ایمان خود مجبور‌اند وطن خود را ترک کنند.

در تاجیکستان هیچ گونه حقوق بشر رعایت نمی‌شود. این کشور به زندان می‌ماند! در چنین شرایطی تاجیکان و مردمان دیگر تنها یک امتیاز در تاجیکستان دارند و آن این که جوهر معنوی و مذهبی خود را تقویت کنند و درک نمایند که بیرون از حوزه دینشان عدالت وجود ندارد. در این کشور مناسبات حقوقی، مناسبات بین انسان و قانون وجود ندارد، بلکه "دولت" و "بی‌قانونی" وجود دارد، مثل قرون وسطی!

حقوق بشر کاملاً از دست رفته و این کشور در این زمینه به قرنها عقب انداخته شده است. فساد، مافیا و قدرت سیاسی همه به هم مرتبطند و مردم حیثیت خود را از دست داده‌اند و همه گونه حکمی علیه برادر و خواهر و همسایشان را می‌پذیرند، تا زندگی و سلامت دیگران را حفظ کنند. مقامات نه تنها حکومت مردم را از او ربوده اند که دارایهای کشور را هم به تاراج برده اند، همه را فدای منافع خانوادگی خود کرده و به حقوق مردم پشت پا زده اند.

همه کسانی که در چارچوب پرونده حزب نهضت اسلامی بازداشت شده‌اند، گرفتاران سیاسی رژیم رحمان هستند، "زندانیان عقیدتی"، هیچ تعریف دیگری در مورد آنان صدق نمی‌کند. این احکام مایه شرمندگی رژیم رحمان است که اعتیاد او به قدرت، سرمایه و دارایهای کشور را برملا می‌کند، و در نزد خداوند، محکوم به جزاست.

بیشتر بخوانید:

واکنش محیی‌الدین کبیری، رهبر نهضت اسلامی تاجیکستان

مطالب مرتبط