پنج تغییر حزب‌الله لبنان از جنگ سال ۲۰۰۶ با اسرائیل

حق نشر عکس Getty
Image caption گروه حزب الله در لبنان از حمایت گسترده ای برخوردار است.

حزب الله لبنان پس از جنگ یک ماهه با اسرائیل در ژوئیه ۲۰۰۶ با بازسازی و تجدید قوا به یکی از قدرتمندترین گروه های شبه‌نظامی در خاورمیانه بدل شد.

طی یک دهه گذشته گروه حزب الله نفوذ خود در لبنان را افزایش داده و علاوه بر این در جنگ داخلی سوریه نیز درگیر شده است. این گزارش نگاهی به تغییرات مهم این گروه طی ده سال گذشته است.

  • سیاسی

حزب الله لبنان از یک گروه سیاسی با قدرت محدود به یک بازیگر سیاسی نیرومند بدل شده است. در اواخر سال ۲۰۰۶ با رهبری مجموعه‌ای از حرکات اعتراضی خواهان افزایش قدرت در کابینه دولت لبنان شد.

حق نشر عکس Getty

در سال ۲۰۰۸ پس از تهدید دولت لبنان به تعطیل کردن شبکه مخابراتی خصوصی این گروه، نیروهای حزب الله درگیری‌های نظامی در شهر بیروت را آغاز کردند. در پی این حوادث، حزب الله در کابینه لبنان حق وتو به دست آورد.

حزب الله مشروعیت تحقیقات دیوان بین المللی در مورد ترور رفیق حریری نخست وزیر سابق لبنان در سال ۲۰۰۵ را رد کرد. این تحقیقات پنج عضو این گروه را به مشارکت دراین قتل متهم کرده است.

با وجود مخالفت بخشی از افکار عمومی لبنان و واکنش های شدیدی که به افزایش درگیری‌های جناحی- قومی و بمب گذاری در این کشور منجر شد، حزب الله در زمینه مشارکت در جنگ داخلی سوریه ثابت قدم بوده است.

حزب الله به مدت دو سال با اسفتاده از حق وتوی خود از انتخاب رییس جمهوری که مطلوب این گروه نیست جلوگیری کرده است.

  • نظامی

گروه حزب الله از نظر نظامی نیز دچار تحول مهمی شده و با دخالت در جنگ داخلی سوریه قابلیت های جدیدی بدست آورده و صفوف خود را گسترش داده است. در نتیجه، تمرکز فعالیت های این گروه دیگر صرفا روی لبنان و اسرائیل نیست.

حق نشر عکس Getty
Image caption نمایش ماکت یک موشک انداز در رژه نظامی گروه حزب الله لبنان.

تخمین زده می شود که زرادخانه سلاح های سنگین این گروه از ۳۳ هزار موشک و راکت قبل از جنگ ۲۰۰۶ اکنون به ۱۵۰ هزار افزایش یافته است. به همین ترتیب تخمین زده می شود که نفرات این گروه که در سال ۲۰۰۶ چند هزار نفر بود اکنون بالغ بر ۲۰ هزار نفر است.

از سال ۲۰۱۱ به این سو در نتیجه حمایت مسلحانه حزب الله از حکومت مورد حمایت ایران در سوریه، که مسیر اصلی تامین تسلیحات حزب الله است، نیروهای این گروه تجارب رزمی چشمگیری کسب کرده و با طراحی نظامی روسیه نیز آشنا شده‌اند. گروه حزب الله در عین حال شبه نظامیان طرفدار ایران در عراق و یمن را آموزش می دهد.

ولی این گروه تعدادی از فرماندهان ارشد خود را در جنگ داخلی سوریه از دست داده و اکنون مجبور است با گروههای سنی تندرو در خاک لبنان نیز بجنگد.

  • مالی

حزب الله به خاطر تحریم های بین المللی علیه این گروه و افزایش هزینه های نظامی تحت فشار مالی قرار گرفته است. چندین کشور نیز حزب الله را به خاطر تماس با شبکه های بین المللی قاچاق مواد مخدر و پولشویی تحت فشار قرار داده اند. حزب الله این ادعاها را تکذیب کرده است.

حق نشر عکس Getty
Image caption حزب الله لبنان از حکومت ایران کمک های تسلیحاتی و مالی قابل ملاحظه ای دریافت می کند.

حزب الله کمک های تسلیحاتی و مالی قابل ملاحظه ای از ایران دریافت می کند.

در سال ۲۰۱۶ بانک های لبنانی همکاری با آمریکا با هدف محدود کردن منابع مالی حزب الله را شروع کرده و صدها حساب بانکی مرتبط به این گروه را مسدود کردند.

گزارش ها حاکی است که حزب الله برای پرداخت غرامت به خانواده پیکارجویانی که در جنگ سوریه کشته و یا مجروح شده اند با مشکل روبرو است.

  • مناسبات با اعراب

تنش بین حزب الله لبنان و حکومت های عربی تشدید شده است. اکثر حکومت های عربی این گروه را به خاطر "ماجراجویی" در جنگ سال ۲۰۰۶ با اسرائیل محکوم کردند. با این وجود هنوز هم به خاطر مبارزه با اسرائیل یا " دشمن مشترک" در افکار عمومی جهان عرب حمایت قابل توجهی دارد.

حق نشر عکس Getty
Image caption تظاهرات عده ای در کویت در اعتراض به دخالت حزب الله در جنگ داخلی سوریه، یکی از تظاهرکنندگان کفش خود را روی صورت حسن نصرالله گذاشته است.

در سال ۲۰۱۶ یک دهه پس از جنگ ۲۰۰۶ جامعه عرب، شورای همکاری خلیج فارس و سازمان همکاری اسلامی حزب الله لبنان را یک سازمان "تروریستی" اعلام کردند.

از نگاه حکومت های سنی حاشیه خلیج فارس، حزب الله به نیروی شیعه ای بدل شده که سنی های سوریه را می کشد. روابط حکومت عربستان، که در لبنان از یک ائتلاف سیاسی مخالف حزب الله حمایت می کند، با این گروه بشدت تیره شده است.

  • رسانه ها و تبلیغات

حزب الله به استفاده از رسانه ها بعنوان یک ابزار سیاسی ادامه داده است. در ژوئیه ۲۰۰۶ حسن نصرالله رهبر حزب الله لبنان از بینندگان المنار، شبکه تلویزیونی این گروه، دعوت کرد صحنه های غرق شدن کشتی نظامی اسرائیلی در آبهای نزدیک به سواحل بیروت را تماشا کنند.

حق نشر عکس Getty
Image caption حسن نصرالله رهبر حزب الله لبنان در برنامه های شبکه تلویزیونی المنار.

از آن زمان این گروه یک استراتژی همه جانبه برای پوشش خبری بحرانهای منطقه ای به اجرا گذاشته و همزمان طرفداران آن در شبکه های اجتماعی بشدت فعال شده اند.

مضامین تبلیغاتی گروه حزب الله که از "مقاومت" در برابر اسرائیل شروع شده بود اکنون به تبلیغات فرقه ای علیه سنی های تندرو گسترش یافته است. در سالهای ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶ وقتی که دو شبکه ماهواره ای مهم عربی پخش برنامه های المنار را متوقف کردند ماشین تبلیغاتی حزب الله مورد حمله قرار گرفت.

ولی این گروه با اجرای طرح موفقیت آمیز تاسیس موزه ای مربوط به جنگ با اسرائیل در جنوب لبنان توانسته است توجه ساکنان منطقه و حتی توریست ها را جلب کند.

مطالب مرتبط