آلبوم عکس: شگفتیهای بخارا، گهواره شعر پارسی

حق نشر عکس bbc persian

بخارا با بیش از ۱۴۰ مرکز و ساختمان تاریخی و باستانی یکی مهمترین شهرهای آسیای میانه و یکی از عمده‌ترین مراکز فرهنگی و ادبی فارسی در طول تاریخ به شمار می‌رود.

آرمگاه سامانیان، ستاره ماه‌خاصه، مجتمع بهاءالدین نقشبند، چار (چهار) منار و مغاک عطار از جمله این مراکز تاریخی هستند.

امروز این شهر در قلمرو ازبکستان است و بیش از ۲۷۰ هزار جمعیت دارد و پنجمین شهر بزرگ ازبکستان محسوب می‌شود. این شهر در مسیر "راه ابریشم" قرار دارد و همواره از مراکز مهم تجارت و مراودات و مبادلات علمی و فرهنگی در شرق محسوب می‌شده است. مرکز تاریخی این شهر به فهرست میراث فرهنگ جهانی یونسکو اضافه شده است.

در زمان سامانیان بخارا پس از بغداد دومین مرکز علم و ادب و فرهنگ اسلامی محسوب می‌شد. در این دوره بود که با حمایت امیران سامانی زبان پارسی پس از "دویست قرن سکوت" دوباره شکوفا شد و شعر و ادب پارسی از این جا به گوشه و کنار جهان گسترش یافت و به عبارتی جهانگیر شد.

جمشید شایف، عکاس تاجیک که اواخر ماه مه برای شرکت در جشنواره "ابریشم و ادویه" سفری به بخارا و سمرقند داشت، این عکسها را در اختیار بی‌بی‌سی فارسی گذاشت:

آرامگاه سامانیان

++ ببینید: آلبوم عکس

آرامگاه شاه اسماعیل سامانی، واقع در شهر بخارا، یادگار عهد سامانیان و از مهمترین ساختمانهای باستانی در آسیای میانه محسوب می‌شود که در بین سالهای ۸۹۲ تا ۹۴۳ میلادی ساخته شده است.

حق نشر عکس bbc persian

در کنار اسماعیل سامانی در این جا پدر او احمد و پسر بردارش نثر هم مدفون شده‌اند.

باستان شناسان آرامگاه اسماعیل سامانی را یکی از کهن‌ترین یادگاریهای معماری دوره اسلامی ارزیابی می‌کنند که در آن نشانه‌های بارزی از معماری پیش از اسلامی سغدی و ساسانی دیده می شود. گفته شده است این آرامگاه که در اثر سیل و بارشهای زیادی زیر خاک و گل مانده بود از تخریبهای دوران حمله مغول در امان ماند. این مکان از سوی باستان شناس روس شیشکین در سال ۱۹۳۴ کشف و حفاری شد. مردم محلی این آرامگاه را همیشه مقدس می‌داشتند و از شهرهای مختلف ورارود به زیارت اینجا می‌آمده‌اند .

ستاره ماه‌خاصه

++ ببینید: آلبوم عکس

قصر موسوم به "ستاره ماه‌خاصه" باشگاه تابستانی امیران منغیتی (سلاله ترک‌تباران) بخارا بوده است که در چهارکیلومتری شمال شهر بخارا واقع است.

این تنها کاخ امیران بخارا است که در حمله بولشویکها به بخارا در سال ۱۹۲۰ و فرار امیر عالم خان به افغانستان در امان مانده است. ساختمان این کاخ در اواسط قرن ۱۹ میلادی در زمان فرمان روایی امیر نثرالله خان شروع شده و تا دوران حکومت امیر عالم خان، آخرین امیر بخارا، ادامه یافته است. بخش اصلی این کاخ را امیر مظفرخان برای زنش که ظاهرا "ستاره ماه‌خاصه" نام داشته، ساخته بوده است، ولی این زن زود درگذشت و کاخ به نام او معروف شد.

حق نشر عکس bbc persian

معماران بخارایی بعد از آموزش در روسیه تلاش کرده‌اند عناصر معماری محلی و فرنگی را که از روسها یاد گرفته بودند، در آن به هم آمیزش دهند. در این کاخ که به عنوان موزه یا آثارخانه هم فعال است، اشیای قدیمی زیادی از قرن ۱۹ و دوران امارت بخارا نگهداری می شود.

مجتمع بهاء‌الدین نقشبند

++ ببینید: آلبوم عکس

این مجتمع به شمول مقبره و خانقاه و مساجد مظفرخان و حکیم قوشبیگی، مدارس و چند مناره و یک سقاخانه و یادگاریهای دیگر، در فاصله ای نزدیک به شهر بخارا واقع است و طی پنج قرن تا سرنگونی امارت بخارا در سال ۱۹۲۰ ساخته شده است.

در قسمت غربی آن مقبره یا امیران بخارا واقع است.

حق نشر عکس bbc persian

بهاءالدین محمد نقشبندی بخاری (۱۳۱۴ تا ۱۳۸۹ میلادی)، از پیشوایان معروف جریان نقشبندیه تصوف در آسیای میانه، در روستای "قصر عارفان" بخارا متولد شد. روایت است که مادر او بی‌بی عارفه از سادات بوده و پدرش هنرمند یا نقشبند بوده است و گفته می شود که نام او از همین جا برمی‌آید.

زمان اتحاد جماهیر شوروی این زیارتگاه چندان آباد نبود، ولی بعد از استقلال ازبکستان، دولت این کشور در سال ۱۹۹۳ به مناسبت ۶۷۵ سالگی بهاءالدین نقشبند و در سال ۲۰۰۳ به مناسبت ۶۸۵ سالگی او این مجتمع را بازسازی کرده است.

دیگر امان و مراکز تاریخی و توریستی بخارا

++ ببینید: آلبوم عکس

------------------------------------------------------

تصاویری از برخی از مراسم و جشنهای فرهنگی در بخارا

++ ببینید: آلبوم عکس

-----------------------------------------------------

تصاویری از صنایع دستی در بخارا

++ ببینید: آلبوم عکس