โอบามา สั่งลดโทษพลทหารหญิงข้ามเพศกรณีเผยเอกสารลับให้วิกิลีกส์

เชลซี แมนนิ่ง Image copyright Reuters
คำบรรยายภาพ เชลซี แมนนิ่ง

นายบารัค โอบามา สั่งให้ลดโทษแก่เชลซี แมนนิ่ง หญิงข้ามเพศ ซึ่งเป็นพลทหารในกองทัพบกสหรัฐฯ และเป็นผู้นำเอกสารลับไปให้วิกิลีกส์ เมื่อ ค.ศ. 2010 (พ.ศ.2553)

เชลซี แมนนิ่ง อายุ 29 ปี หรือชื่อเดิมว่าแบรดลีย์ แมนนิ่ง จะได้รับการปล่อยตัวในวันที่ 17 พฤษภาคมนี้ แทนที่จะเป็นในปี ค.ศ. 2045 ตามกำหนดเดิม

เมื่อปี ค.ศ. 2013 แมนนิ่งถูกสั่งจำคุก 35 ปี ในข้อหาที่เธอมีส่วนเผยเอกสารลับทางการทูตให้กับกลุ่มต่อต้านการปกปิดความลับ โดยถือเป็นข้อมูลรั่วไหลครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์สหรัฐฯ

การที่แมนนิ่งได้รับการปล่อยตัวก่อนกำหนดถือเป็นการลดโทษ ซึ่งต่างจากการอภัยโทษตามที่กลุ่มรณรงค์ออกมาเรียกร้อง

ครอบครัวของแมนนิ่งแสดงความดีใจกับข่าวดีนี้ อย่างไรก็ดี ในส่วนของแมนนิ่งเอง ชีวิตในเรือนจำทหารชายล้วนที่ฟอร์ท ลาเวนเวอร์ธ รัฐแคนซัส ทำให้เธอเคยคิดจะฆ่าตัวตายถึงสองครั้ง และยังประท้วงอดอาหาร จนกระทั่งทางกองทัพต้องยอมให้ผ่าตัดแปลงเพศ

การลดโทษให้แมนนิ่ง เป็นการลงนามในเอกสารฉบับท้ายๆ ในฐานะประธานาธิบดีของนายโอบามา โดยนอกจากอนุมัติให้ลดโทษ 209 รายแล้ว ก็ยังให้อภัยโทษกับนักโทษอีก 64 รายด้วย แต่ก็ไม่ได้รวมถึงนายเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน อดีตเจ้าหน้าที่สัญญาจ้างของหน่วยงานความมั่นคงแห่งชาติสหรัฐฯ หรือเอ็นเอสเอ ที่เผยข้อมูลความลับเกี่ยวกับโครงการข่าวกรองของสหรัฐฯ ก่อนจะหนีออกนอกประเทศ ขณะที่ทางรัสเซียเพิ่งออกมาแถลงเมื่อวันพุธที่ 16 ม.ค.ว่า ได้ยืดเวลาให้นายสโนว์เดนลี้ภัยชั่วคราวในประเทศอีก 2 ปี

Image copyright Reuters
คำบรรยายภาพ เชลซี แมนนิ่ง หรือชื่อเดิมว่าแบรดลีย์ แมนนิ่ง

ปฏิกิริยาต่อการลดโทษให้แมนนิ่ง

นายเดวิด คูมส์ ทนายความของแมนนิ่งกล่าวกับบีบีซีว่า การตัดสินใจนี้เป็นความเมตตาของประธานาธิบดีโอบามาที่ทำให้ลูกความของเขาโล่งใจขึ้นมาก ส่วนเกลน กรีนวอล์ด นักข่าวคนแรกที่รายงานเรื่องที่นายเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน เปิดโปงความลับกล่าวว่า แมนนิ่งเป็นฮีโร่และแรงบันดาลใจให้คนนับล้านทั่วโลก

ด้านนายสโนว์เดนได้โพสต์ข้อความทางทวิตเตอร์เช่นกันว่า 'ขอตั้งใจบอกตรงนี้อย่างจริงใจ: ขอบคุณ โอบามา'

แต่นายจอห์น แม็คเคน สมาชิกวุฒิสภาจากพรรครีพับลิกันกล่าวว่า การตัดสินใจนี้เป็นความผิดพลาดครั้งใหญ่ ที่จะส่งผลให้มีคนหันมาล้วงข้อมูลลับมากขึ้นตามมา ส่วนนายพอล ไรอัน โฆษกสภาผู้แทนราษฎร บอกว่าเป็นกระกระทำที่ 'รับไม่ได้'

ข้อมูลในเอกสารลับที่รั่วไหล

ทางกองทัพบกสหรัฐฯ ตั้งข้อหาแมนนิ่ง 22 ข้อหา ซึ่งเกี่ยวข้องกับการครอบครองและเผยแพร่เอกสารลับรวมถึงวีดีโอทางการทูตและการทหาร 7 แสนฉบับ ในจำนวนนี้มีวิดีโอขณะเฮลิคอปเตอร์อาปาเช่ปฏิบัติภารกิจสังหารประชาชน 12 คนในกรุงแบกแดดเมื่อปี ค.ศ.2007 ด้วย

คำบรรยายภาพ วิดีโอขณะนักบินเฮลิคอปเตอร์สังหารประชาชน และนักข่าว

นอกจากนี้ แมนนิ่ง ยังส่งต่อข้อความที่มีความละเอียดอ่อนที่มีการส่งกันในหมู่เจ้าหน้าที่การทูตสหรัฐฯ ซึ่งเป็นข้อมูลการประเมินข่าวกรองเกี่ยวกับผู้ต้องขังในเรือนจำที่อ่าวกวนตานาโมซึ่งถูกคุมขังโดยไม่ได้แจ้งข้อหา รวมถึงบันทึกทางทหารจากสงครามในอิรักและอัฟกานิสถาน

ข้อมูลที่ถูกเปิดเผยออกมาสร้างความอับอายให้กับสหรัฐฯ และเป็นแรงกระตุ้นให้รัฐบาลของประธานาธิบดีโอบามาหันมาสอบสวนกรณีดังกล่าว ซึ่งในการฟังคำตัดสิน แมนนิ่ง ได้กล่าวขอโทษที่ทำร้ายสหรัฐฯ โดยเธออธิบายว่าที่ทำไปนั้น เป็นเพราะอยากจะเปลี่ยนแปลงโลกให้ดีขึ้น

ชะตากรรมของจูเลี่ยน อัสซานจ์

ด้านเว็บไซต์วิกิลีกส์ที่เป็นผู้เผยแพร่ข้อความลับในเอกสารทางการทูต เคยแถลงก่อนหน้านี้ว่า จูเลียน อัสซานจ์ ผู้ก่อตั้งวิกิลีกส์ จะยินยอมให้ส่งตัวในฐานะผู้ร้ายข้ามแดนไปยังสหรัฐฯ หากประธานาธิบดีโอบามาจะไม่ถือโทษแมนนิ่ง

Image copyright PA
คำบรรยายภาพ จูเลียน อัสซานจ์ ผู้ก่อตั้งวิกิลีกส์ จะยินยอมให้ส่งตัวในฐานะผู้ร้ายข้ามแดนไปยังสหรัฐฯ หากประธานาธิบดีโอบามาจะไม่ถือโทษแมนนิ่ง

แต่ทางทำเนียบขาวชี้แจงว่า การลดโทษให้แมนนิ่งครั้งนี้ ไม่ได้เป็นผลมาจากข้อเสนอของนายอัสซานจ์ และกระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ ก็ไม่ได้ฟ้องร้องนายอัสซานจ์ หรือต้องการให้มีการส่งตัวเขา

ผู้สื่อข่าวบีบีซีรายงานว่า ทางการสวีเดนต้องการนำตัวนายอัสซานจ์ ไปสอบปากคำในข้อหาล่วงละเมิดทางเพศ

ส่วนนายอัสซานจ์ ที่ลี้ภัยอยู่ในสถานทูตเอกวาดอร์ในกรุงลอนดอนมาตั้งแต่ปี ค.ศ.2012 ยังไม่ได้ออกมาให้ข้อมูลว่ามีแผนจะยอมมอบตัวหรือไม่ เพียงแต่ทวิตข้อความว่า 'ขอบคุณทุกคนที่รณรงค์ให้กับเชลซี แมนนิ่ง ความกล้าหาญและความมุ่งมั่นของคุณทำให้สิ่งที่เป็นไปไม่ได้ กลับเป็นไปได้ขึ้นมา'

ทำไมไม่อภัยโทษเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน

มีผู้ลงชื่อนับล้านคนเรียกร้องให้ประธานาธิบดีโอบามาอภัยโทษให้นายสโนว์เดน แต่ทางทำเนียบขาวระบุว่า เขายังไม่ได้ส่งมอบเอกสารที่จำเป็นให้ทางการ ซึ่งต่างไปจากกรณีของแมนนิ่ง ที่ได้ผ่านกระบวนการยุติธรรมและยอมรับความผิดที่ก่อขึ้นแล้ว

Image copyright EPA
คำบรรยายภาพ นายเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน อดีตเจ้าหน้าที่สัญญาจ้างของหน่วยงานความมั่นคงแห่งชาติสหรัฐฯ หรือเอ็นเอสเอ ที่เผยข้อมูลความลับเกี่ยวกับโครงการข่าวกรองของสหรัฐฯ

นายสโนว์เดน ได้หลบหนีออกนอกสหรัฐฯ ไปตั้งแต่ปี 2013 โดยหลีกเลี่ยงข้อหาที่อาจจะทำให้เขาต้องโทษจำคุกถึง 30 ปี ขณะนี้เขาอาศัยอยู่ในรัสเซีย

นายจอช เอียร์เนสท์ โฆษกทำเนียบข่าวกล่าวว่า 'การเผยข้อมูลความลับของเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน นั้นร้ายแรงและเป็นอันตรายกว่ามาก' และยังกล่าวหาว่าเขา 'หนีไปพึ่งพาอ้อมแขนของฝ่ายตรงข้าม'

หลักการอภัยโทษและลดโทษของสหรัฐฯ

ที่ผ่านมา ประธานาธิบดีโอบามา ได้ให้อภัยโทษกับนักโทษ 212 คน และลดโทษให้อีก 1,385 คน ซึ่งเป็นตัวเลขที่สูงกว่าที่ประธานาธิบดี 12 คนก่อนหน้านี้เคยให้รวมกัน

Image copyright EPA

การอภัยโทษในสหรัฐอเมริกา ไม่เพียงแต่มีผลยกเลิกโทษจำคุก แต่ยังรวมถึงการยกเลิกข้อห้ามเข้าร่วมคณะลูกขุนในศาลรัฐบาลกลางสำหรับผู้ที่เคยต้องโทษด้วย และในระดับรัฐ ยังมีผลให้ผู้ที่ได้รับการอภัยโทษกลับไปลงคะแนนเลือกตั้ง และพกอาวุธปืนได้

ส่วนคนที่ได้ลดโทษ เมื่อพ้นคดีไปแล้ว จะยังมีข้อจำกัดสิทธิพลเรือนตามข้างต้นอยู่ แต่ทั้งการอภัยโทษและลดโทษนี้ ไม่ถือเป็นการยอมรับว่าเป็นผู้บริสุทธิ์

ข่าวที่เกี่ยวข้อง